Shloka 9
धन-यज्ञ-दानविवेकः
Wealth, Sacrifice, and Disciplined Giving
अनरहहते यद् ददाति न ददाति यदर्हते । अह्निहपिरिज्ञानाद दानधर्मो5पि दुष्कर:,“बहुधा मनुष्य अनधिकारीको धन दे देता है और योग्य अधिकारीको नहीं देता। योग्य- अयोग्य पात्रकी पहचान न होनेसे (भ्रूणहत्याके समान दोष लगता है, अतः) दानधर्म भी दुष्कर ही है
anarhate yad dadāti na dadāti yadarhate | ajñānāt pātriparijñānād dānadharmo 'pi duṣkaraḥ ||
ಮನುಷ್ಯನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಅನರ್ಹನಿಗೆ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ, ಅರ್ಹನಿಗೆ ಕೊಡದೆ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಪಾತ್ರ-ಅಪಾತ್ರ ವಿವೇಕದ ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ದಾನಧರ್ಮವೂ ದುರ್ಲಭವಾಗುತ್ತದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ತಪ್ಪಾದ ದಾನವು ಪುಣ್ಯವಲ್ಲ, ದೋಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
देवस्थान उवाच
Educational Q&A
Charity is not merely the act of giving; it requires discernment about the recipient. Giving to the unworthy and neglecting the worthy can undermine the moral purpose of dāna, so right judgment (pātra-parīkṣā) is essential for ethical giving.
In the Shānti Parva’s ethical instruction, Devastāna reflects on practical difficulties in living dharma. Here he highlights a common human error—misidentifying who deserves support—showing why even a praised virtue like charity can become morally complex.