Shloka 8
निर्वेदोपदेशः (Nirveda-Upadeśa) — Maṅki’s Dispassion and the Limits of Wealth-Seeking
Devanagari script
तस्मै पर्णमयं दिव्यं दिव्यपुष्पाधिवासितम् । गन्धाढ्यं शयनं प्रादात् स शिश्ये तत्र वै सुखम्,तब पक्षीने उसके लिये पत्तोंका दिव्य बिछावन तैयार किया, जो फूलोंसे अधिवासित होनेके कारण सुगन्धसे मँह-मँह महक रहा था। वह बिछावन उसे दिया और गौतम उसपर सुखपूर्वक सोया
Translation
ಆಗ ಆ ಪಕ್ಷಿಯು ಅವನಿಗಾಗಿ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ದಿವ್ಯ ಶಯನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿತು; ದಿವ್ಯ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದು ಸುಗಂಧದಿಂದ ತುಂಬಿ ಮೆರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಶಯನವನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನೀಡಿದ ಮೇಲೆ, ಗೌತಮನು ಅಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸಿದನು.
Word by Word
तस्मैto him
तस्मै:
Sampradana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Dative, Singular
पर्णमयम्made of leaves
पर्णमयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपर्णमय
FormNeuter, Accusative, Singular
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormNeuter, Accusative, Singular
दिव्यपुष्पाधिवासितम्perfumed/imbued with divine flowers
दिव्यपुष्पाधिवासितम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्यपुष्प-अधिवासित
FormNeuter, Accusative, Singular
गन्धाढ्यम्rich in fragrance
गन्धाढ्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootगन्धाढ्य
FormNeuter, Accusative, Singular
शयनम्bed, couch
शयनम्:
Karma
TypeNoun
Rootशयन
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रादात्gave
प्रादात्:
TypeVerb
Rootप्र-दा
FormAorist (simple past), 3rd, Singular, Parasmaipada
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
शिश्येslept, lay down
शिश्ये:
TypeVerb
Rootशी
FormPerfect, 3rd, Singular, Atmanepada
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
सुखम्comfortably, with ease
सुखम्:
TypeNoun (used adverbially)
Rootसुख
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes