Shanti Parva Adhyaya 15 Shloka 45 - Mahabharata | Kannada | Vedapath

Vyasa

←Previous VerseNext Verse→

Shloka 45

Daṇḍa as the Foundation of Social Order (दण्डप्रतिष्ठा)

Devanagari script

हवि:श्वा प्रलिहेद्‌ दृष्टवा दण्डश्नेन्नोद्यतों भवेत्‌ | हरेत्‌ काक: पुरोडाशं यदि दण्डो न पालयेत्‌,यदि दण्ड रक्षाके लिये सदा उद्यत न रहे तो कुत्ता हविष्यको देखते ही चाट जाय और यदि दण्ड रक्षा न करे तो कौआ पुरोडाशको उठा ले जाय

Transliteration

haviḥ śvā pralihyed dṛṣṭvā daṇḍaśnennodyato bhavet | haret kākaḥ puroḍāśaṃ yadi daṇḍo na pālayet ||

Translation

ದಂಡವು ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸದಾ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರದಿದ್ದರೆ, ನಾಯಿ ಹವಿಯನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣವೇ ನಕ್ಕುಬಿಡುತ್ತದೆ; ದಂಡವು ಕಾಪಾಡದಿದ್ದರೆ, ಕಾಗೆ ಪುರೋಡಾಶವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತದೆ.

Word by Word

हविःoblation, sacrificial offering

श्वाdog

प्रलिहेत्would lick up

दृष्ट्वाhaving seen

दण्डम्staff; punishment; rod (of authority)

श्नेत्would fear

नnot

उद्यतःready, vigilant, raised (to act)

भवेत्would be

हरेत्would carry off, would take away

काकःcrow

पुरोडाशम्sacrificial cake (puroḍāśa)

यदिif

दण्डःpunishment; the rod (authority)

नnot

पालयेत्would protect, would guard

Speaker

अजुन उवाच

Characters & Entities

Arjuna

dog (śvā)

crow (kākaḥ)

havis (oblation)

puroḍāśa (sacrificial cake)

daṇḍa (punitive authority)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes