Shloka 18
Dasyu-maryādā and Buddhi-guided Rāja-nīti (दस्युमर्यादा तथा बुद्धिप्रधान-राजनीति)
"क्षत्रिय सबकी बुराई ही करते हैं। इनपर कभी विश्वास नहीं करना चाहिये। ये दूसरोंका अपकार करके भी सदा उसे व्यर्थ सान्त्वना दिया करते हैं ।।
kṣatriyāḥ sarvakīṃ burāīṃ hi kurvanti | etaiḥ kadācid api viśvāso na kartavyaḥ | te paropakāraṃ kṛtvāpi sadā taṃ vyartha-sāntvanāṃ dadati || aham asya karomy adya sadṛśīṃ vairayātanām | kṛtaghnasya nṛśaṃsasya bhṛśaṃ viśvāsaghātinaḥ | “paśyata tāvat, ayaṃ rājakumāraḥ kīdṛśaḥ kṛtaghnaḥ, atyanta-krūraḥ, viśvāsaghātī ca! śobhanam—adya aham asya vairasya badalaṃ gṛhītvā eva sthāsyāmi.”
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಸದಾ ಪರರ ದೋಷ-ನಿಂದೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುತ್ತಾರೆ; ಅವರ ಮೇಲೆ ಎಂದಿಗೂ ನಂಬಿಕೆ ಇಡಬಾರದು. ಅವರು ಇತರರಿಗೆ ಅಪಕಾರ ಮಾಡಿ ಕೂಡ ವ್ಯರ್ಥವಾದ ಸಾಂತ್ವನವನ್ನು ಮರುಮರು ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಂದು ನಾನು ಈ ವೈರವಿಗೆ ತಕ್ಕ ಪ್ರತಿಕಾರವನ್ನು ಮಾಡುವೆ—ಆ ಕೃತಘ್ನ, ನೃಶಂಸ, ಭೀಕರ ವಿಶ್ವಾಸಘಾತಕನ ಮೇಲೆ. “ನೋಡಿ, ಈ ರಾಜಕುಮಾರ ಎಷ್ಟು ಕೃತಘ್ನ, ಎಷ್ಟು ಕ್ರೂರ, ಎಷ್ಟು ದ್ರೋಹಿ! ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ—ಇಂದು ಈ ಶತ್ರುತೆಗೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ತೀರಿಸಿಕೊಂಡೇ ತೀರುತ್ತೇನೆ; ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage warns against misplaced trust in those who habitually harm others and then offer only hollow reassurance; it highlights the ethical gravity of ingratitude and betrayal of trust, and shows how such vices provoke cycles of retaliation.
A speaker (framed here under Bhishma’s discourse) reports a harsh judgment about kshatriyas and then voices a vow of revenge against a prince described as ungrateful, cruel, and treacherous—indicating an escalation from moral condemnation to retaliatory intent.