Shloka 19
वैशम्पायन उवाच एवं ब्रुवाणमजिनैर्विवासितं दुःशासनस्तं परिनृत्यति सम । मध्ये कुरूणां धर्मनिबद्धमार्ग गौर्गौरिति स्माह्दयन् मुक्तलज्ज:,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! मृगचर्म धारण किये भीमसेनको ऐसी बातें करते देख निर्लज्ज दुःशासन कौरवोंके बीचमें उनकी हँसी उड़ाते हुए नाचने लगा और “'ओ बैल! ओ बैल” कहकर उन्हें पुकारने लगा। उस समय भीमका मार्ग धर्मराज युधिष्ठिरने रोक रखा था (अन्यथा वे दुःशासनको जीता न छोड़ते)
Vaiśampāyana uvāca: evaṃ bruvāṇam ajinair vivāsitaṃ duḥśāsanas taṃ parinṛtyati sma | madhye kurūṇāṃ dharma-nibaddha-mārgaṃ gaur gaur iti smāhvayan mukta-lajjaḥ ||
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಜನಮೇಜಯ! ಮೃಗಚರ್ಮಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೀಗೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಭೀಮಸೇನನನ್ನು ಕಂಡು, ನಿರ್ಲಜ್ಜ ದುಃಶಾಸನನು ಕುರುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ ಅವನನ್ನು ಹಾಸ್ಯವಾಡಿದನು; ‘ಓ ಎಮ್ಮೆ! ಓ ಎಮ್ಮೆ!’ ಎಂದು ಕೂಗಿ ಕರೆಯತೊಡಗಿದನು. ಆದರೆ ಧರ್ಮರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಭೀಮನನ್ನು ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದನು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಭೀಮನು ದುಃಶಾಸನನನ್ನು ಜೀವಂತ ಬಿಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma as restraint under provocation: even when insulted publicly, Bhīma’s impulse toward immediate violent retaliation is checked by Yudhiṣṭhira’s commitment to righteous conduct and strategic patience.
In the Kuru court, Duḥśāsana shamelessly mocks Bhīma—who is described as wearing deerskins—by dancing and calling him ‘ox.’ Bhīma is prevented from acting on his anger because Yudhiṣṭhira holds him back on the grounds of dharma.