Shloka 2
युधिष्ठिरस्य द्यूते द्रव्यवर्णनम्
Yudhiṣṭhira’s Enumeration of Stakes in the Dice Match
धृतराष्ट्र बोले--दुर्योधन! तुम मेरे ज्येष्ठ पुत्र हो, जेठी रानीके गर्भसे उत्पन्न हुए हो। बेटा! पाण्डवोंसे द्वेष मत करो; क्योंकि द्वेष करनेवाला मनुष्य मृत्युके समान कष्ट पाता है ।।
Dhṛtarāṣṭra uvāca—Duryodhana! tvaṁ me jyeṣṭhaḥ putro jyeṣṭhyā rājñyā garbhād utpannaḥ. tāta! pāṇḍavebhyo dveṣaṁ mā kṛthāḥ; hi dveṣī manuṣyo mṛtyusamaṁ duḥkham aśnute. avyutpannaṁ samānārthaṁ tulyamitraṁ yudhiṣṭhiram | adviṣantaṁ kathaṁ dviṣyāt tvādṛśo bharatarṣabha ||
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಹೇಳಿದನು— ದುರ್ಯೋಧನ, ನೀನು ನನ್ನ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಪುತ್ರ, ಪ್ರಧಾನ ರಾಣಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು. ಮಗನೇ, ಪಾಂಡವರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸಬೇಡ; ದ್ವೇಷಿಯು ಮರಣಸಮಾನವಾದ ಕ್ಲೇಶವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಸರಳನು, ಸ್ಪಷ್ಟವಕ್ತಾ, ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ ಮಿತ್ರನು; ಅವನು ದ್ವೇಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಭರತವೃಷಭಾ, ದ್ವೇಷವಿಲ್ಲದವನನ್ನು ನಿನ್ನಂತಹವನು ಹೇಗೆ ದ್ವೇಷಿಸಬಲ್ಲನು?
घतरयाट्र उवाच
Educational Q&A
Hatred is self-destructive: the hater suffers misery comparable to death. Therefore one should restrain malice, especially toward a person like Yudhiṣṭhira who is portrayed as impartial, friendly, and free from hatred.
Dhṛtarāṣṭra addresses his eldest son Duryodhana, urging him not to hate the Pāṇḍavas. He highlights Yudhiṣṭhira’s even-minded friendship and lack of malice, questioning how Duryodhana could justify hostility toward such a person.