Shloka 14
Dyūta-āhvāna: Śakuni’s Proposal, Vidura’s Warning, and the Summons of Yudhiṣṭhira
Sabhā-parva 51
प्राग्ज्योतिषाधिप: शूरो म्लेच्छानामधिपो बली । यवनै: सहितो राजा भगदत्तो महारथ:,प्राग्ज्योतिषपुरके अधिपति तथा म्लेच्छोंके स्वामी शूरवीर एवं बलवान् महारथी राजा भगदत्त यवनोंके साथ पधारे थे और वायुके समान वेगवाले अच्छी जातिके शीघ्रगामी घोड़े तथा सब प्रकारकी भेंट-सामग्री लेकर राजद्दवारपर खड़े थे। (अधिक भीड़के कारण) उनका प्रवेश भी रोक दिया गया था
prāgjyotiṣādhipaḥ śūro mlecchānām adhipo balī | yavanaiḥ sahito rājā bhagadatto mahārathaḥ ||
ದುರ್ಯೋಧನನು ಹೇಳಿದನು— ಪ್ರಾಗ್ಜ್ಯೋತಿಷದ ಅಧಿಪತಿ, ಶೂರನೂ ಬಲವಂತನೂ ಆದ, ಮ್ಲೇಚ್ಛರ ಅಧಿಪತಿ ಮಹಾರಥಿ ರಾಜ ಭಗದತ್ತನು ಯವನರೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ವಾಯುವೇಗಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ಓಡುವ ಉತ್ತಮ ಜಾತಿಯ ಅಜಾನೇಯ ಕುದುರೆಗಳನ್ನೂ, ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಕಾಣಿಕೆ-ಬಲಿಯನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ರಾಜದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ; ಆದರೆ ಜನಸಂದಣಿಯ ಅಧಿಕ್ಯದಿಂದ ಅವನ ಪ್ರವೇಶವೂ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how political power in the epic is reinforced through alliances and displays of strength and tribute; it also reflects the court’s concern with rank and protocol—so much so that even a powerful ally may be delayed by crowd and procedure.
Duryodhana is describing the arrival of King Bhagadatta of Pragjyotisha, accompanied by Yavana forces, bringing swift horses and gifts to the royal gate; due to the press of people, his entry is being obstructed.