Shloka 131

अर्जुनस्य शीघ्रप्रयाणं भीम-शकुनियुद्धं च

Arjuna’s Rapid Advance and the Bhīma–Śakuni Encounter

Devanagari script

विक्रमं विहतं मेन आत्मन: स महायशा: । तस्यास्य समरे राजन्‌ वपुरासीत्‌ सुदुर्दशम्‌,युद्धमें फुर्ती करने और दृढ़तापूर्वक हाथ चलानेवाले महायशस्वी पाण्डुनन्दन अर्जुन द्रोणकुमारकी ओर देखकर भारी मोहमें पड़ गये और अपने पराक्रमको प्रतिहत हुआ मानने लगे। राजन्‌! उस समरांगणमें अश्वत्थामाके शरीरकी ओर देखना भी अत्यन्त कठिन हो रहा था

Transliteration

sañjaya uvāca |

vikramaṃ vihataṃ mene ātmanaḥ sa mahāyaśāḥ |

tasyāsya samare rājan vapur āsīt sudurdaśam ||

Translation

ಆ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ಯೋಧನು ತನ್ನ ವಿಕ್ರಮವು ವಿಹತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದನು. ರಾಜನೇ, ಆ ಸಮರದಲ್ಲಿ ಅವನ ದೇಹವು ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರವಾದ ದುರ್ಡಶೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿತು—ಅದನ್ನು ನೋಡುವುದೇ ಕಷ್ಟವಾಯಿತು.

Word by Word

विक्रमम्valor, prowess

विहतम्struck down, checked, thwarted

मेof me / my

इवas if, like

आत्मनःof himself / of the self

सःhe

महायशाःgreatly renowned

तस्यof him / of that

अस्यof this (one)

समरेin battle

राजन्O king

वपुःbody, form

आसीत्was

सुदुर्दशम्in a very dreadful condition

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sanjaya

Dhritarashtra (addressed as rājan)

Ashvatthama (implied by context in the provided Hindi gloss)

Arjuna (implied by context in the provided Hindi gloss)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes