Shloka 54
द्रोणपर्व — अध्याय ८७: सात्यकेरनुयात्रा
Sātyaki’s resolve and departure to reach Arjuna
लोभानुगस्य दुर्बुद्धेः क्रोधेन विकृतात्मन: । राज्यकामस्य मूढस्य रागोपहतचेतस: । दुर्नीतं वा सुनीतं॑ वा तन्ममाचक्ष्व संजय,तात संजय! युद्धमें मेरे मूर्ख पुत्र दुर्योधनके अत्यन्त अन्यायसे एकत्र हुए मेरे अन्य सभी पुत्रोंपर जो कुछ बीता था तथा लोभका अनुसरण करनेवाले, क्रोधसे विकृत चित्तवाले, रागसे दूषित हृदयवाले, राज्यकामी मूढ़ और दुर्बुद्धि दुर्योधनने जो न्याय अथवा अन्याय किया हो, वह सब मुझसे कहो
lobhānugasya durbuddheḥ krodhena vikṛtātmanaḥ | rājyakāmasya mūḍhasya rāgopahatacetasaḥ | durnītaṃ vā sunītaṃ vā tan mamācakṣva sañjaya, tāta sañjaya |
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಸಂಜಯ! ಲೋಭಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ, ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ವಿಕೃತಮನಸ್ಕನಾದ, ರಾಗದಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ಚಿತ್ತವಿರುವ, ರಾಜ್ಯಕಾಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಢನಾದ ದುರ್ಯೋಧನನು ಮಾಡಿದದ್ದೆಲ್ಲ—ಅದು ದುರುನೀತಿ ಆಗಲಿ ಸುನೀತಿ ಆಗಲಿ, ಅಧರ್ಮವಾಗಲಿ ಧರ್ಮವಾಗಲಿ—ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನನಗೆ ಹೇಳು.
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
The verse frames unethical action as arising from inner vices—greed, anger, and attachment—which distort judgment and governance. It contrasts durnīta (misrule/ill-conduct) with sunīta (right rule/good conduct), implying that political power pursued through craving leads to moral collapse and harmful outcomes.
Dhṛtarāṣṭra, anxious about the fate of his sons in the ongoing war, asks Sañjaya to recount what happened to the Kauravas who rallied around Duryodhana’s unjust cause, and to report Duryodhana’s actions—whether they amounted to good or bad conduct and policy.