Shloka 266
Subhadrā-vilāpaḥ — Subhadrā’s Lament for Abhimanyu
Droṇa-parva 55
Devanagari script
सर्व तत् काज्चनमयं कालेन परिवर्धितम् । राजाने घर, परकोटे, दुर्ग एवं ब्राह्मणोंके निवासस्थान सारी अभीष्ट वस्तुएँ सोनेकी बनवा लीं। शय्या, आसन, सवारी, बटलोई, थाली, अन्य बर्तन, उस राजाका महल तथा बाह्य उपकरण--ये सब कुछ सुवर्णमय बन गये थे, जो समयके अनुसार बढ़ रहे थे
Translation
ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಆ ಎಲ್ಲವೂ ಕಾಂಚನಮಯವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ರಾಜನು ತನ್ನ ಮನೆಗಳು, ಕಂದಕಗಳು, ಪ್ರಾಕಾರಗಳು, ದುರ್ಗಗಳು ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ನಿವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು—ಮತ್ತು ಇಷ್ಟವಾದ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು—ಸುವರ್ಣದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿಸಿದನು. ಶಯ್ಯೆ, ಆಸನ, ವಾಹನ, ಪಾತ್ರೆಗಳು, ತಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಭಾಂಡಗಳು, ಆ ರಾಜನ ಮಹಾಪ್ರಾಸಾದ ಹಾಗೂ ಬಾಹ್ಯ ಉಪಕರಣಗಳು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸುವರ್ಣಮಯವಾಗಿ, ಕಾಲಾನುಸಾರ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ ಹೋಯವು.
Word by Word
सर्वम्all, everything
सर्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
काञ्चनमयम्made of gold, golden
काञ्चनमयम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकाञ्चनमय
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
कालेनby time; in course of time
कालेन:
Karana
TypeNoun
Rootकाल
FormMasculine, Instrumental, Singular
परिवर्धितम्increased, grown, augmented
परिवर्धितम्:
Karma
TypeVerb
Rootपरि+वृध्
FormPast Passive Participle (क्त), Neuter, Nominative/Accusative, Singular
Speaker
व्यास उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes