Shloka 91
उवाच भगवान् ब्रह्मा शक्रादींश्व॒ सुरोत्तमान् । चराचरस्य जगत: प्रभु: स भगवान् हर:,तत्पश्चात् भगवान् ब्रह्माने उन देवश्रेष्ठ इन्द्र आदिसे कहा--'देवताओ! वे चराचर जगतके स्वामी साक्षात् भगवान् शंकर थे। उन महेश्वरसे बढ़कर दूसरी कोई सत्ता नहीं है। तुमलोगोंने पार्ववीजीके साथ जिस अमिततेजस्वी बालकका दर्शन किया है, उसके रूपमें भगवान् शंकर ही थे। उन्होंने पार्वतीजीकी प्रसन्नताके लिये बालरूप धारण कर लिया था; अतः तुमलोग मेरे साथ उन्हींकी शरणमें चलो'
uvāca bhagavān brahmā śakrādīṃś ca surottamān | carācarasya jagataḥ prabhuḥ sa bhagavān haraḥ |
ಆಮೇಲೆ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮನು ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತಿನ ಸ್ವಾಮಿ ಆ ಭಗವಾನ್ ಹರ (ಶಂಕರ)ನೇ. ಮಹಾದೇವನಿಗಿಂತ ಮೇಲಾದ ಶಕ್ತಿ ಇನ್ನಿಲ್ಲ. ಪಾರ್ವತಿಯೊಂದಿಗೆ ನೀವು ಕಂಡ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಬಾಲಕನು ಸ್ವತಃ ಶಂಕರನೇ; ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲು ಅವನು ಬಾಲರೂಪ ಧರಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಬನ್ನಿರಿ—ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಅವನ ಶರಣು ಹೋಗೋಣ.”
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes śaraṇāgati (taking refuge) in the highest divine authority: even the gods are instructed to recognize Śiva (Hara/Śaṅkara) as the Lord of all creation and to approach him with humility and surrender.
Brahmā explains to Indra and the other gods that the extraordinarily radiant child they saw with Pārvatī was actually Śiva in disguise, who assumed a child’s form to please her, and he urges the gods to go together and seek Śiva’s protection.