Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

भीमसेन-धृष्टद्युम्नयोर्वाक्यं

Bhīmasena and Dhṛṣṭadyumna’s Speeches on Kṣātra-Dharma

अथीनं सात्यकि: क्रुद्ध: पञ्चभिन्निशितै: शरै: । विव्याध हृदये तस्य प्रास्रवत्‌ तस्य शोणितम्‌,यह देख सात्यकि कुपित हो उठे और उन्होंने पाँच तीखे बाणोंसे भूरिकी छाती छेद डाली। उससे रक्तकी धारा बहने लगी

athainaṃ sātyakiḥ kruddhaḥ pañcabhir niśitaiḥ śaraiḥ | vivyādha hṛdaye tasya prāsravat tasya śoṇitam ||

ಆಮೇಲೆ ಶೈನೇಯ ಸಾತ್ಯಕಿ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಉರಿದು, ಐದು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನ ಹೃದಯಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಭೇದಿಸಿದನು; ಆ ಗಾಯದಿಂದ ರಕ್ತಧಾರೆ ಹರಿಯತೊಡಗಿತು।

अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
एनम्him
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Singular
सात्यकिःSātyaki
सात्यकिः:
Karta
TypeNoun
Rootसात्यकि
FormMasculine, Nominative, Singular
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
TypeAdjective
Rootक्रुद्ध
FormMasculine, Nominative, Singular
पञ्चfive
पञ्च:
TypeNumeral
Rootपञ्च
FormAccusative, Plural, Masculine
भिन्नpiercing/splitting
भिन्न:
TypeAdjective
Rootभिन्न
FormMasculine, Accusative, Plural
निशितैःsharp
निशितैः:
Karana
TypeAdjective
Rootनिशित
FormMasculine, Instrumental, Plural
शरैःwith arrows
शरैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Instrumental, Plural
विव्याधpierced
विव्याध:
TypeVerb
Rootव्यध्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
हृदयेin the heart
हृदये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootहृदय
FormNeuter, Locative, Singular
तस्यof him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Genitive, Singular
प्रास्रवत्flowed forth
प्रास्रवत्:
TypeVerb
Rootस्रु
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Parasmaipada
तस्यof him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Genitive, Singular
शोणितम्blood
शोणितम्:
Karta
TypeNoun
Rootशोणित
FormNeuter, Nominative, Singular

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
सात्यकि (Sātyaki)
भूरिश्रवा/भूरि (the opponent referred to as 'him' in the Hindi gloss)
शर (arrows)
हृदय (heart)
शोणित (blood)

Educational Q&A

The verse highlights how anger (krodha) in a war setting converts martial prowess into decisive harm, intensifying the cycle of violence; it implicitly warns that loss of inner restraint accelerates suffering even when actions occur within the battlefield’s kṣatriya framework.

Sañjaya reports that Sātyaki, enraged, strikes his opponent with five sharpened arrows, piercing near the heart so that blood flows—marking a severe, potentially fatal wound in the ongoing combat.