Shloka 586
दुर्योधन–द्रोणसंवादः
Arjuna-vīrya-prasaṃśā and renewed battle formation
अत्रापि शृणु मे वाक््यं यथावद् ब्रुवतो द्विज । “ब्रह्मन! दुर्मते! तुम तो युद्धस्थलमें समस्त कौरव-सेनाओंको भयभीत करनेके लिये पाण्डवोंके गुण गाना चाहते हो, उसके विषयमें भी मैं जो यथार्थ बात कह रहा हूँ, उसे सुन लो
atrāpi śṛṇu me vākyam yathāvad bruvato dvija | brahman durmate tvaṁ tu yuddhasthale samasta-kaurava-senābhyo bhayabhītān kartum pāṇḍavānāṁ guṇān gātum icchasi | tasminn api viṣaye ’haṁ yad yathārthaṁ bravīmi tat śṛṇu ||
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದ್ವಿಜ! ನಾನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳುವ ಮಾತನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಕೇಳು—“ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಹೇ ದುರ್ಮತೀ! ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ತ ಕೌರವಸೇನೆಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸಲು ನೀನು ಪಾಂಡವರ ಗುಣಗಾನ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯ; ಆ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ಹೇಳುವ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕೇಳು.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds ethical speech in a war context: praise can be used strategically to intimidate, but the speaker insists on stating matters 'yathārtham'—truthfully and properly—highlighting responsibility in narration and counsel even amid propaganda.
Sanjaya addresses a Brahmin (called 'dvija' and 'brahman') and rebukes him as 'durmati' for wanting to praise the Pandavas on the battlefield to frighten the Kaurava forces; Sanjaya urges him to listen to what he will say as the accurate account of the matter.