Shloka 72
वासवी-शक्तेः प्रयोगः, घटोत्कच-वधोत्तर-शोकः, व्यासोपदेशश्च
The Vāsavī Spear’s Use, Post-Ghaṭotkaca Grief, and Vyāsa’s Counsel
Devanagari script
तत्रैको<स्त्रबलश्लाघी दौणिर्मानी न विव्यथे | व्यधमच्च शरैर्मायां घटोत्कचविनिर्मिताम्,उस समय वहाँ अपने अस्त्र-बलपर अभिमान करनेवाला एकमात्र द्रोणकुमार स्वाभिमानी अश्वत्थामा तनिक भी व्यथित नहीं हुआ। उसने घटोत्कचकी रची हुई माया अपने बाणोंद्वारा नष्ट कर दी
Translation
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಅಸ್ತ್ರಬಲದ ಮೇಲೆ ಗರ್ವಿಸುವ ಏಕೈಕ ದ್ರೋಣಪುತ್ರ, ಸ್ವಾಭಿಮಾನಿ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನು ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ಕಳವಳಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಘಟೋತ್ಕಚನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮಾಯೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚೂರಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಿದನು.
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
एकःalone, one
एकः:
Karta
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Nominative, Singular
अस्त्रबलश्लाघीboasting of (his) weapon-power
अस्त्रबलश्लाघी:
Karta
TypeAdjective
Rootअस्त्रबलश्लाघिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
दौणिःDrona's son (Ashvatthaman)
दौणिः:
Karta
TypeNoun
Rootदौणि
FormMasculine, Nominative, Singular
मानीproud, self-respecting
मानी:
Karta
TypeAdjective
Rootमानिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
विव्यथेwas distressed/shaken
विव्यथे:
TypeVerb
Rootव्यथ्
FormPerfect (Paroksha), Third, Singular, Atmanepada
व्यधमत्he destroyed/dispelled
व्यधमत्:
TypeVerb
Rootध्मा
FormImperfect, Third, Singular, Parasmaipada
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
शरैःwith arrows
शरैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Instrumental, Plural
मायाम्illusion, magical creation
मायाम्:
Karma
TypeNoun
Rootमाया
FormFeminine, Accusative, Singular
घटोत्कचविनिर्मिताम्made/produced by Ghaṭotkaca
घटोत्कचविनिर्मिताम्:
Karma
TypeAdjective
Rootघटोत्कच-विनिर्मित
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
सयजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes