Shloka 15

Bhagadattā’s Deployment Against Ghaṭotkaca; Elephant-Corps Escalation

Devanagari script

आदित्यकेतुर्बह्नाशी कुण्डधारो महोदर: । अपराजित: पण्डितको विशालाक्ष: सुदुर्जय:,आदित्यकेतु, बह्नाशी, कुण्डधार, महोदर, अपराजित, पण्डितक और अत्यन्त दुर्जय वीर विशालाक्ष--ये सातों शत्रुमर्दन भाई विचित्र वेशभूषासे सुसज्जित हो विचित्र कवच और ध्वज धारण किये संग्राम-भूमिमें युद्धकी इच्छासे पाण्डुपुत्र भीमसेनपर टूट पड़े

Transliteration

sañjaya uvāca |

ādityaketurbahnāśī kuṇḍadhāro mahodaraḥ |

aparājitaḥ paṇḍitakaḥ viśālākṣaḥ sudurjayaḥ ||

Translation

ಆದಿತ್ಯಕೇತು, ಬಹ್ನಾಶೀ, ಕುಂಡಧಾರ, ಮಹೋದರ, ಅಪರಾಜಿತ, ಪಂಡಿತಕ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಜಯನಾದ ವೀರ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷ—ಈ ಏಳು ಶತ್ರುಮರ್ದನ ಸಹೋದರರು ವಿಚಿತ್ರ ವೇಷಭೂಷಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಪೂರ್ವ ಕವಚಗಳು ಮತ್ತು ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಯುದ್ಧೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಸಮರಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಂಡುಪುತ್ರ ಭೀಮಸೇನನ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿದರು.

Word by Word

आदित्यकेतुःAdityaketu (name)

बह्नाशीBahnashi (name)

कुण्डधारःKundadhara (name)

महोदरःMahodara (name; 'big-bellied')

अपराजितःAparajita (name; 'unconquered')

पण्डितकःPanditaka (name)

विशालाक्षःVishalaksha (name; 'one with large eyes')

सुदुर्जयःSudurjaya (name; 'very hard to conquer')

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sanjaya

Adityaketu

Bahnāśī

Kuṇḍadhāra

Mahodara

Aparājita

Paṇḍitaka

Viśālākṣa

Bhīmasena (Bhīma)

Pāṇḍu

battlefield (saṅgrāma-bhūmi)

armor (kavaca)

banner/standard (dhvaja)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes