Shloka 48

Vāsudeva-Māhātmya: Duryodhana’s Inquiry and Bhīṣma’s Theological Account of Keśava

Devanagari script

नोदयाश्वान्‌ यतो भीष्मो विगाहैतद्‌ बलार्णवम्‌ | पातयिष्यामि दुर्धर्ष वृद्धं कुकपितामहम्‌,वसुदेवनन्दन श्रीकृष्णके ऐसा कहनेपर अर्जुनने उन्हें इस प्रकार उत्तर दिया--“भगवन्‌! इन घोड़ोंको हाँककर वहीं ले चलिये, जहाँ भीष्म मौजूद हैं। इस सेनारूपी समुद्रमें प्रवेश कीजिये। आज मैं कुरुलके वृद्ध पितामह दुर्धर्ष वीर भीष्मको रथसे नीचे गिरा दूँगा!

Transliteration

sañjaya uvāca | nodayāśvān yato bhīṣmo vigāhaitad balārṇavam | pātayiṣyāmi durdharṣaṃ vṛddhaṃ kuru-pitāmaham ||

Translation

ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದನು— “ಭಗವನ್! ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಓಡಿಸಿ ಭೀಷ್ಮರು ಇರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೇ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಿರಿ. ಈ ಸೇನೆಯೆಂಬ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿರಿ. ಇಂದು ನಾನು ಕುರುಗಳ ವೃದ್ಧ ಪಿತಾಮಹ, ದುರ್ಧರ್ಷ ವೀರ ಭೀಷ್ಮರನ್ನು ರಥದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಿಸುತ್ತೇನೆ.”

Word by Word

नोदयdrive! urge on!

अश्वान्horses

यतःwhere; to the place where

भीष्मःBhīṣma

विगाहenter! plunge into!

एतत्this

बलार्णवम्ocean of army/strength (i.e., the army like an ocean)

पातयिष्यामिI shall cause to fall; I will bring down

दुर्धर्षम्unassailable; hard to overpower

वृद्धम्aged; old

कुरुपितामहम्the grandsire of the Kurus

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sanjaya

Arjuna

Krishna (Vasudevanandana)

Bhishma

Kuru Pitamaha (Bhishma)

horses

chariot

army (as an ocean)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes