Shloka 10

Dvīpa–Sāgara–Parvata Varṇana and Svarbhānu

Rāhu) Graha-pramāṇa (Dvīpas, Oceans, Mountains, and Astral Measures

Devanagari script

पाण्डवानां महासैन्यं यं दृष्टवोद्यतमाहवे । प्रावेपत भयोद्िग्नं सिंहं दृष्टवेव गोगण:,जैसे गौओंका झुंड सिंहके देखते ही भयसे व्याकुल हो उठता है, उसी प्रकार जिन्हें युद्धमें हथियार उठाये देख पाण्डवोंकी विशाल वाहिनी भयसे उद्विग्न होकर थरथर काँपने लगती थी, वे ही शत्रुसैन्यसंहारक भीष्म दस दिनोंतक आपकी सेनाका संरक्षण करके अत्यन्त दुष्कर पराक्रम प्रकट करते हुए अन्तमें सूर्यकी भाँति अस्ताचलको चले गये

Transliteration

pāṇḍavānāṃ mahāsainyaṃ yaṃ dṛṣṭvoddyatam āhave | prāvepata bhayodvignaṃ siṃhaṃ dṛṣṭveva gogaṇaḥ ||

Translation

ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು—ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದ ಪಾಂಡವರ ಮಹಾಸೈನ್ಯವನ್ನು ಕಂಡಾಗ (ನಮ್ಮ ಸೇನೆ) ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿತು; ಸಿಂಹವನ್ನು ಕಂಡ ಗೋಗಣದಂತೆ।

Word by Word

पाण्डवानाम्of the Pandavas

महाgreat

सैन्यम्army/host

यम्which/whom

दृष्ट्वाhaving seen

उद्यम्raised/ready (for battle)

आहवेin battle

प्रावेपतtrembled

भयwith fear/from fear

उद्विग्नम्agitated, alarmed

सिंहम्a lion

दृष्ट्वाhaving seen

इवas/like

गोगणःa herd of cows

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Pāṇḍavas

Pāṇḍava army (mahāsainya)

lion (siṃha)

herd of cattle (gogaṇa)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes