Shloka 253
Abhimanyu’s Śrāddha; Vyāsa’s Assurance of the Unborn Heir (अभिमन्योः श्राद्धं तथा गर्भरक्षणोपदेशः)
Devanagari script
आर्ये क््व दारका: सर्वे द्रष्टमिच्छामि तानहम् । “उस वीरके मारे जानेपर मेरी यह बहिन सुभद्रा दुःखसे आतुर हो पुत्रके पास जाकर कुररीकी भाँति विलाप करने लगी और द्रौपदीके पास जाकर दुःखमग्न हो पूछने लगी --'आर्ये! सब बच्चे कहाँ हैं? मैं उन सबको देखना चाहती हूँ!
Translation
“ಆರ್ಯೆ! ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ನಾನು ಅವರನ್ನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.” ಆ ವೀರನು ಹತನಾದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ನನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಸುಭದ್ರೆ ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಳಾಗಿ ಪುತ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕುರರಿಯಂತೆ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದಳು; ನಂತರ ದ್ರೌಪದಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಶೋಕಮಗ್ನಳಾಗಿ ಕೇಳಿದಳು—“ಆರ್ಯೆ! ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ನಾನು ಅವರನ್ನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.”
Word by Word
आर्येO noble lady
आर्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootआर्य (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Vocative, Singular
क्वwhere
क्व:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
दारकाःchildren/boys
दारकाः:
Karta
TypeNoun
Rootदारक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
द्रष्टुम्to see
द्रष्टुम्:
Karma
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
FormInfinitive (Tumun), Parasmaipada/Atmanepada-neutral
इच्छामिI desire/wish
इच्छामि:
Karta
TypeVerb
Rootइष्/इच्छ् (धातु)
FormPresent (Lat), First, Singular, Parasmaipada
तान्them
तान्:
Karma
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormCommon, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes