Shloka 27
Kṛṣṇasya Dvārakā-praveśaḥ — Krishna’s Return to Dvārakā and the Raivataka Festival
पपात वृक्षात् सोद्वेगो दुः:खात् परमकोपन: । स दण्डकाष्ठमादाय वल्मीकमखनत् तदा
vaiśampāyana uvāca | papāta vṛkṣāt sodvego duḥkhāt paramakopanaḥ | sa daṇḍakāṣṭham ādāya valmīkam akhanat tadā ||
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— ದುಃಖದಿಂದ ಅಶಾಂತನಾಗಿ, ಪರಮ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಉರಿದು, ಅವನು ಮರದಿಂದ ಜಿಗಿದು ಬಿದ್ದನು. ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮರದ ದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತಕ್ಷಣವೇ ವಲ್ಮೀಕವನ್ನು ತೋಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಕುಂಡಲಗಳ ಅಪಹರಣವು ಧರ್ಮರೋಷವನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದರೂ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಚಲಿಸುವ ತಕ್ಷಣದ ಬಲಪ್ರಯೋಗ ಎಷ್ಟು ಅಪಾಯಕರವೋ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಈ ದೃಶ್ಯ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how grief and anger can rapidly propel one into impulsive action. In a dharmic frame, righteous concern for justice must be balanced with self-control, because uncontrolled wrath can distort judgment even when the cause appears legitimate.
The speaker describes a man (contextually, Uttanka) who, upon becoming agitated and furious, jumps down from a tree and takes up a wooden staff to dig into an anthill—an urgent physical response to what he has just witnessed (the theft of the earrings by a serpent, per the surrounding episode).