Shloka 2
सर्वमित्र: सर्वसह: शमे रक्तो जितेन्द्रिय: । व्यपेतभयमन्युश्च॒ आत्मवान् मुच्यते नर:,जो सबका मित्र, सब कुछ सहनेवाला, मनोनिग्रहमें तत्पर, जितेन्द्रिय, भय और क्रोधसे रहित तथा आत्मवान् है, वह मनुष्य बन्धनसे मुक्त हो जाता है
sarvamitraḥ sarvasahaḥ śame rakto jitendriyaḥ | vyapetabhayamanyuś ca ātmavān mucyate naraḥ ||
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದನು—ಯಃ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಮಿತ್ರ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಹಿಸುವವ, ಶಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವ, ಭಯ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ದೂರ, ಆತ್ಮಸಂಯಮಿಯು—ಅಂತಹ ನರನು ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Liberation from bondage is achieved through universal friendliness, patience, devotion to mental calm, mastery of the senses, and freedom from fear and anger—ethical and psychological discipline is presented as the direct path to release.
A Brahmin speaker delivers an instructive statement defining the qualities of an ideal person; the verse functions as moral counsel within the Ashvamedhika Parva’s reflective, didactic passages following the great war.