Shloka 33
अध्याय ५६ — च्यवन–कुशिकसंवादः
Cyavana–Kuśika Dialogue on Lineage, Conflict, and Transmission
त्रिदण्डं वज़सूच्यग्रं प्रतोद॑ तत्र चादधत् | सर्वमेतत् तथा दत्त्वा नृपो वाक्यमथाब्रवीत्
tridaṇḍaṃ vajrasūcyagraṃ pratodaṃ tatra cādadhat | sarvam etat tathā dattvā nṛpo vākyam athābravīt ||
ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಮೂರು ದಂಡಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾದ, ವಜ್ರಸೂಚಿಯಂತೆ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಅಗ್ರಭಾಗವಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರತೋದ (ಚಾಟಿ/ಗೋಡ್)ವನ್ನೂ ರಥದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟನು. ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿ ರಾಜನು ನಂತರ ಮಾತಾಡಿದನು.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the careful, methodical preparation of royal instruments and implies an ethical subtext: power and control (symbolized by the goad/whip) must be handled with deliberation and accountability, not impulsively.
A king completes the presentation/arrangement of equipment—specifically placing a sharp-tipped, three-rod goad/whip—and, after setting everything in order, begins to speak, indicating a transition to questioning or instruction.