Shloka 12
मानसतीर्थ-शौचप्रशंसा | Praise of the ‘Mental Tīrtha’ and the Marks of Purity
जो बहुत-सी सुवर्णकी दक्षिणासे युक्त इन्द्रप्रिय यज्ञका अनुष्ठान करता है तथा सत्यवादी, दानशील, ब्राह्मणभक्त, अदोषदर्शी, क्षमाशील, जितेन्द्रिय और क्रोधविजयी होता है, वह उत्तम गतिको प्राप्त होता है ।।
bhīṣma uvāca | yo bahu-sī suvarṇa-dakṣiṇā-yukta indra-priya-yajñasya anuṣṭhānaṃ karoti tathā satyavādī dānaśīlaḥ brāhmaṇa-bhaktaḥ adoṣa-darśī kṣamāśīlaḥ jitendriyaḥ krodha-vijayī ca bhavati sa uttamāṃ gatiṃ prāpnoti || pāṇḍura-bhra-pratīkāśe vimāne haṃsa-lakṣaṇe | dve samāpte tataḥ padme so 'psarobhir vaset saha ||
ಯಾರು ಇಂದ್ರಪ್ರಿಯ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಅಪಾರ ಸ್ವರ್ಣದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸಿ, ಸತ್ಯವಂತನಾಗಿ, ದಾನಶೀಲನಾಗಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭಕ್ತನಾಗಿ, ದೋಷವನ್ನು ಹುಡುಕದವನಾಗಿ, ಕ್ಷಮಾಶೀಲನಾಗಿ, ಇಂದ್ರಿಯಜಯಿಯಾಗಿ, ಕ್ರೋಧಜಯಿಯಾಗಿ ಇರುವನೋ—ಅವನು ಉತ್ತಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಬಿಳಿ ಮೋಡಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಹಂಸಲಕ್ಷಣದ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾಗಿ, ಎರಡು ‘ಪದ್ಮ’ ಕಾಲಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಅಪ್ಸರೆಯರೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Ritual merit is affirmed, but it is explicitly tied to ethical virtues: truthfulness, generosity, reverence for Brahmanas, faultlessness in outlook (not seeking others’ defects), forgiveness, sense-control, and conquest of anger. The verse presents these as the integrated basis for attaining an exalted post-mortem destiny.
Bhishma describes the reward of a person who performs an Indra-pleasing sacrifice with rich gold gifts and lives by key virtues. The reward is depicted in vivid heavenly imagery: the person rides a swan-emblem celestial chariot, shining like white clouds, and dwells with apsaras for a long, named duration (‘two Padma’ periods).