Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

Ādi Parva 117 — Pāṇḍu’s Obsequies, Escort of the Pāṇḍavas, and Reception at Nāgasāhvaya

Hastināpura

वैशम्पायन उवाच दुर्योधनो युयुत्सुश्न राजन्‌ दुःशासनस्तथा । दुःसहो दुःशलश्चैव जलसंध: सम: सह:

vaiśampāyana uvāca

duryodhano yuyutsuś ca rājan duḥśāsanas tathā |

duḥsaho duḥśalaś caiva jalasaṃdhaḥ samaḥ sahaḥ ||

ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— “ಹೇ ರಾಜನೇ! (ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರು) ದುರ್ಯೋಧನ, ಯುಯುತ್ಸು, ಹಾಗೆಯೇ ದುಃಶಾಸನ; ನಂತರ ದುಃಸಹ, ದುಃಶಲ, ಜಲಸಂಧ, ಸಮ, ಸಹ—ಇವರು (ಕ್ರಮವಾಗಿ) ಇದ್ದರು.”

वैशम्पायनःVaishampayana (the sage)
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid/spoke
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
दुर्योधनःDuryodhana
दुर्योधनः:
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Nominative, Singular
युयुत्सुःYuyutsu
युयुत्सुः:
TypeNoun
Rootयुयुत्सु
FormMasculine, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
Sampradana
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
दुःशासनःDuhshasana
दुःशासनः:
TypeNoun
Rootदुःशासन
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाand also/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
दुःसहःDuhsaha
दुःसहः:
TypeNoun
Rootदुःसह
FormMasculine, Nominative, Singular
दुःशलःDuhshala (male name here; distinct from Duhshala the daughter)
दुःशलः:
TypeNoun
Rootदुःशल
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
जलसन्धःJalasandha
जलसन्धः:
TypeNoun
Rootजलसन्ध
FormMasculine, Nominative, Singular
समःSama
समः:
TypeNoun
Rootसम
FormMasculine, Nominative, Singular
सहःSaha
सहः:
TypeNoun
Rootसह
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
J
Janamejaya
D
Dhṛtarāṣṭra
D
Duryodhana
Y
Yuyutsu
D
Duḥśāsana
D
Duḥsaha
D
Duḥśala
J
Jalasaṃdha
S
Sama
S
Saha

Educational Q&A

Even before the war narrative unfolds, the epic stresses that moral collapse (adharma) arises within families and institutions: a long lineage and many heirs do not guarantee righteousness; character and choices do.

Vaiśampāyana, speaking to King Janamejaya, begins enumerating Dhṛtarāṣṭra’s children—starting with prominent Kaurava princes—setting the stage for later conflicts centered on these figures.