Home›Garuda Purana›Brahma Khanda›Adhyaya 122›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 1

Māsopavāsa Vrata for Hari (From Āśvina Ekādaśī to Viṣṇu Utthāna): Saṅkalpa, Niyamas, and Pāraṇa

Devanagari script

नामकावशत्युत्तरशततमो ऽध्यायः ब्रह्मोवाच / व्रतं मासोपवासाख्यं सर्वोत्कृष्टं वदामिते / वानप्रस्थो यतिर्नारी कुर्यान्मासोपवासकम्

Transliteration

nāmakāvaśatyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ brahmovāca / vrataṃ māsopavāsākhyaṃ sarvotkṛṣṭaṃ vadāmite / vānaprastho yatirnārī kuryānmāsopavāsakam

Translation

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—‘ಮಾಸೋಪವಾಸ’ ಎಂಬ ವ್ರತವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅದು ಎಲ್ಲ ವ್ರತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ವಾನಪ್ರಸ್ಥ, ಯತಿ (ಸನ್ಯಾಸಿ) ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀ—ಇವರು ಮಾಸೋಪವಾಸ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬಹುದು.

Word by Word
नामकnamed
नामक:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनामक (प्रातिपदिक)
Form(समासाङ्ग)
अवशति(as a title element)
अवशति:
Sambandha (Title element/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअवशति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग; अध्याय-नामाङ्ग)
उत्तरlater/following
उत्तर:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Form(समासाङ्ग)
शतhundred
शत:
Sankhya (Number/संख्या)
TypeNoun
Rootशत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
तमःone-hundred-and-first
तमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतम (प्रातिपदिक; तमप्-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषणम्; समासः: उत्तर-शत-तमः (‘उत्तरशते तमः’ = 101st)
अध्यायःchapter
अध्यायः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअध्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन्/ब्रह्मा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
व्रतम्vow
व्रतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मासmonth
मास:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
उपवासfasting
उपवास:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउपवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
आख्यम्called ‘month-long fast’
आख्यम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआख्य (प्रातिपदिक; √ख्या (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्तान्त कृदन्त; समासः: मास-उपवास-आख्यम् (‘मासोपवास इति आख्यं/नाम’)
सर्वall
सर्व:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Form(समासाङ्ग)
उत्कृष्टम्the best of all
उत्कृष्टम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्कृष्ट (प्रातिपदिक; उद् + √कृष् (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्तान्त कृदन्त; समासः: सर्व-उत्कृष्टम् (‘सर्वेषु उत्कृष्टम्’)
वदामिI say
वदामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
तेto you / for you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी, एकवचन; सर्वनाम
वानप्रस्थःa forest-dweller (vānaprastha)
वानप्रस्थः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवानप्रस्थ (प्रातिपदिक; वन + प्रस्थ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; आश्रमवाचकः; समासः: वन-प्रस्थः (‘वनं प्रस्थितः’)
यतिःan ascetic
यतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नारीa woman
नारी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनारी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कुर्यात्should do/perform
कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
मासmonth
मास:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
उपवासकम्the month-long fasting observance
उपवासकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउपवासक (प्रातिपदिक; उपवास + क)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः: मास-उपवासकम् (‘मासस्य उपवासकं व्रतम्’)
Speaker

Brahmā

Philosophical Teaching

Concept: The month-long fast (māsopavāsa) is declared the most excellent vow; eligibility is extended to vānaprastha, yati, and women.

Vedantic Theme: Tapas and niyama as purifiers accessible across āśrama and gender categories; dharma as a means to inner refinement supporting bhakti/mokṣa.

Application: Undertake longer observances only with preparation, guidance, and health considerations; emphasize intention, prayer, and ethical conduct; recognize inclusive adhikāra within dharmic frameworks.

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: vira

Cross References

Related Themes: Garuda Purana: subsequent chapter content likely detailing māsopavāsa-vidhi and phala; Garuda Purana: broader vrata taxonomy and eligibility statements

Characters & Entities
B
Brahmā
V
Vānaprastha
Y
Yati
N
Nārī

FAQs

This verse presents māsopavāsa as ‘sarvotkṛṣṭa’—the most excellent vow—indicating it is regarded as a high-merit dharmic observance within the text’s vrata teachings.

Indirectly: by emphasizing a supreme vow (vrata), the verse points to purification and merit (puṇya) as supports for spiritual progress, which Garuda Purana often connects with post-death wellbeing and dharmic outcomes.

Undertake disciplined fasting or a structured austerity for a set period according to one’s capacity and guidance, using it to cultivate self-control, sattva, and ethical living rather than mere physical deprivation.

←Previous Verse
Next Verse→