Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

Arjuna Marries Subhadrā; Kṛṣṇa Honors Two Devotees in Mithilā (Śrutadeva and Bahulāśva)

तथा तद्राष्ट्रपालोऽङ्ग बहुलाश्व इति श्रुत: । मैथिलो निरहम्मान उभावप्यच्युतप्रियौ ॥ १६ ॥

tathā tad-rāṣṭra-pālo ’ṅga bahulāśva iti śrutaḥ maithilo niraham-māna ubhāv apy acyuta-priyau

ಓ ಪರೀಕ್ಷಿತ, ಹಾಗೆಯೇ ಆ ರಾಜ್ಯದ ಪಾಲಕನು ಮೈಥಿಲ ವಂಶಜ ಬಹುಲಾಶ್ವನು ಅಹಂಕಾರರಹಿತನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಭಕ್ತರು ಅಚ್ಯುತ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯರು.

तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb: likewise/so)
तत्-राष्ट्र-पालःthe ruler/protector of that kingdom
तत्-राष्ट्र-पालः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + राष्ट्र (प्रातिपदिक) + पाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः (तत्पुरुषः)
अङ्गO dear one
अङ्ग:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootअङ्ग (अव्यय/सम्बोधन-प्रातिपदिक)
Formसम्बोधन-निपातः (vocative particle)
बहुलाश्वःBahulāśva
बहुलाश्वः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबहुल (प्रातिपदिक) + अश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः (one who has many horses)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपातः (quotative particle)
श्रुतःknown/called
श्रुतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootश्रु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; predicate adjective (known as)
मैथिलःa Mithilā man
मैथिलः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमैथिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; जनपद-निवासी (a man of Mithilā)
निरहं-मानःfree from ego/pride
निरहं-मानः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिः (उपसर्ग/अव्यय) + अहं (प्रातिपदिक) + मान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः (तत्पुरुषः) विशेषणम् (मैथिलः/बहुलाश्वः)
उभौboth
उभौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउभ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-निपातः (also/even)
अच्युत-प्रियौdear to Acyuta (Kṛṣṇa)
अच्युत-प्रियौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअच्युत (प्रातिपदिक) + प्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, द्विवचनम्; समासः (तत्पुरुषः) विशेषणम् (उभौ)
B
Bahulāśva
A
Acyuta (Śrī Kṛṣṇa)
J
Janaka

FAQs

This verse highlights that being nirahammāna—free from false ego—makes one dear to Acyuta (Kṛṣṇa), showing humility as a key devotional virtue.

Bahulāśva is described as the ruler of Mithilā, renowned by name, and counted among those who were especially dear to Lord Kṛṣṇa.

Practice offering credit to others, remembering God as the ultimate doer, and serving without craving recognition—cultivating the ego-free mood praised here.