Adhyaya 31

Verse 1

मैत्रेय उवाच तत उत्पन्नविज्ञाना आश्वधोक्षजभाषितम् । स्मरन्त आत्मजे भार्यां विसृज्य प्राव्रजन् गृहात् ॥ १ ॥

ಮೈತ್ರೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ಅನಂತರ ಪ್ರಚೇತರು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪರಿಪೂರ್ಣರಾದರು. ಅವರು ಅಧೋಕ್ಷಜ ಭಗವಂತನ ವಚನ/ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ಪತ್ನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಪುತ್ರನ ಹೊಣೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ಗೃಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಪ್ರಾವ್ರಜ್ಯೆಗೆ ಹೊರಟರು।

Verse 2

दीक्षिता ब्रह्मसत्रेण सर्वभूतात्ममेधसा । प्रतीच्यां दिशि वेलायां सिद्धोऽभूद्यत्र जाजलि: ॥ २ ॥

ಬ್ರಹ್ಮಸತ್ರದ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲೂ ಆತ್ಮಭಾವವನ್ನು ಕಾಣುವ ಮೇಧೆಯಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿ ಪ್ರಚೇತರು ಪಶ್ಚಿಮದ ಸಮುದ್ರತೀರಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಅಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತ ಮಹರ್ಷಿ ಜಾಜಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಆ ಸಮದರ್ಶಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಅವರು ಕೃಷ್ಣಚೇತನೆಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧರಾದರು।

Verse 3

तान्निर्जितप्राणमनोवचोद‍ृशो जितासनान् शान्तसमानविग्रहान् । परेऽमले ब्रह्मणि योजितात्मन: सुरासुरेड्यो दद‍ृशे स्म नारद: ॥ ३ ॥

ಯೋಗಾಸನದ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಪ್ರಚೇತರು ಪ್ರಾಣ, ಮನಸ್ಸು, ವಾಣಿ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಜಯಿಸಿದರು. ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಿಂದ ಭೌತಿಕ ಆಸಕ್ತಿ ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿ ಅವರು ಶಾಂತ, ಸಮ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರರಾದರು; ಪರಮ ನಿರ್ಮಲ ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿದರು. ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರೂ ಅಸುರರೂ ಪೂಜಿಸುವ ಮಹರ್ಷಿ ನಾರದರು ಅವರನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದರು।

Verse 4

तमागतं त उत्थाय प्रणिपत्याभिनन्द्य च । पूजयित्वा यथादेशं सुखासीनमथाब्रुवन् ॥ ४ ॥

ನಾರದ ಮುನಿಯ ಆಗಮನವನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣ ಪ್ರಚೇತರು ತಮ್ಮ ಆಸನಗಳಿಂದ ಎದ್ದು ನಿಂತರು. ಅವರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ ಅಭಿನಂದಿಸಿ, ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದರು; ನಾರದರು ಸುಖಾಸೀನರಾದ ಬಳಿಕ ಅವರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳತೊಡಗಿದರು।

Verse 5

प्रचेतस ऊचु: स्वागतं ते सुरर्षेऽद्य दिष्ट्या नो दर्शनं गत: । तव चङ्‌क्रमणं ब्रह्मन्नभयाय यथा रवे: ॥ ५ ॥

ಪ್ರಚೇತರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವರ್ಷಿ, ಸ್ವಾಗತ. ನಮ್ಮ ಮಹಾಭಾಗ್ಯದಿಂದ ಇಂದು ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನವಾಯಿತು. ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಸೂರ್ಯನ ಸಂಚಾರವು ರಾತ್ರಿಯ ಅಂಧಕಾರಜನ್ಯ ಭಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವಂತೆ, ನಿಮ್ಮ ಸಂಚಾರವು ಎಲ್ಲ ಭಯಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 6

यदादिष्टं भगवता शिवेनाधोक्षजेन च । तद् गृहेषु प्रसक्तानां प्रायश: क्षपितं प्रभो ॥ ६ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು, ಭಗವಾನ್ ಶಿವನೂ ಅಧೋಕ್ಷಜನಾದ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವೂ ನೀಡಿದ ಉಪದೇಶವನ್ನು, ಗೃಹವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾವು ಬಹುತೇಕ ಮರೆತಿದ್ದೇವೆ।

Verse 7

तन्न: प्रद्योतयाध्यात्मज्ञानं तत्त्वार्थदर्शनम् । येनाञ्जसा तरिष्यामो दुस्तरं भवसागरम् ॥ ७ ॥

ಆದುದರಿಂದ ದಯಮಾಡಿ ನಮಗೆ ಅಧ್ಯಾತ್ಮಜ್ಞಾನ—ತತ್ತ್ವಾರ್ಥದರ್ಶನ—ಪ್ರಕಾಶಿಸಿರಿ; ಅದರಿಂದ ನಾವು ಈ ದುಸ್ತರ ಭವಸಾಗರವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ದಾಟುವೆವು.

Verse 8

मैत्रेय उवाच इति प्रचेतसां पृष्टो भगवान्नारदो मुनि: । भगवत्युत्तमश्लोक आविष्टात्माब्रवीन्नृपान् ॥ ८ ॥

ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ವಿದುರ, ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಚೇತರು ಕೇಳಿದಾಗ, ಉತ್ತಮಶ್ಲೋಕನಾದ ಭಗವಂತನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಲೀನನಾಗಿರುವ ಪರಮಭಕ್ತ ನಾರದ ಮುನಿಯು ರಾಜರಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು.

Verse 9

नारद उवाच तज्जन्म तानि कर्माणि तदायुस्तन्मनो वच: । नृणां येन हि विश्वात्मा सेव्यते हरिरीश्वर: ॥ ९ ॥

ನಾರದನು ಹೇಳಿದರು—ಯಾವ ಮಾನವನ ಜನ್ಮ, ಕರ್ಮಗಳು, ಆಯುಷ್ಯ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ವಾಣಿ ವಿಶ್ವಾತ್ಮನಾದ ಈಶ್ವರ ಹರಿಯ ಭಕ್ತಿಸೇವೆಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾಗುತ್ತವೋ, ಅವನದು ಎಲ್ಲವೂ ನಿಜವಾಗಿ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 10

किं जन्मभिस्त्रिभिर्वेह शौक्रसावित्रयाज्ञिकै: । कर्मभिर्वा त्रयीप्रोक्तै: पुंसोऽपि विबुधायुषा ॥ १० ॥

ಶೌಕ್ರ, ಸಾವಿತ್ರ, ಯಾಜ್ಞಿಕ ಎಂಬ ಮೂರು ಜನ್ಮಗಳು, ವೇದೋಕ್ತ ಕರ್ಮಗಳು ಹಾಗೂ ದೇವಾಯುಷ್ಯ ದೊರಕಿದರೂ—ಭಗವದ್ಸೇವೆ ಇಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲವೂ ವ್ಯರ್ಥವೇ।

Verse 11

श्रुतेन तपसा वा किं वचोभिश्चित्तवृत्तिभि: । बुद्ध्या वा किं निपुणया बलेनेन्द्रियराधसा ॥ ११ ॥

ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯಿಲ್ಲದೆ ಶ್ರವಣ, ತಪಸ್ಸು, ವಾಕ್ಶಕ್ತಿ, ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿಗಳು, ನಿಪುಣ ಬುದ್ಧಿ, ಬಲ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಶಕ್ತಿ—ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?

Verse 12

किं वा योगेन साङ्ख्येन न्यासस्वाध्याययोरपि । किं वा श्रेयोभिरन्यैश्च न यत्रात्मप्रदो हरि: ॥ १२ ॥

ಆತ್ಮಪ್ರದನಾದ ಹರಿಯನ್ನು ಅರಿಯದ ಕಡೆ ಯೋಗ, ಸಾಂಖ್ಯ, ಸನ್ನ್ಯಾಸ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಇತರ ಶ್ರೇಯೋಮಾರ್ಗಗಳೇನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಎಲ್ಲವೂ ವ್ಯರ್ಥ।

Verse 13

श्रेयसामपि सर्वेषामात्मा ह्यवधिरर्थत: । सर्वेषामपि भूतानां हरिरात्मात्मद: प्रिय: ॥ १३ ॥

ನಿಜವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿನ ಪರಮ ಗುರಿ ಆತ್ಮವೇ; ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಹರಿಯೇ ಆತ್ಮಕ್ಕೂ ಆತ್ಮ, ಆತ್ಮಪ್ರದ, ಮತ್ತು ಪರಮ ಪ್ರಿಯನು।

Verse 14

यथा तरोर्मूलनिषेचनेन तृप्यन्ति तत्स्कन्धभुजोपशाखा: । प्राणोपहाराच्च यथेन्द्रियाणां तथैव सर्वार्हणमच्युतेज्या ॥ १४ ॥

ಮರದ ಬೇರುಗೆ ನೀರು ಸುರಿದರೆ ಕಾಂಡ-ಕೊಂಬೆ-ಉಪಕೊಂಬೆಗಳು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವಂತೆ, ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡಿದರೆ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಚೇತನಗೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಅಚ್ಯುತನ ಭಕ್ತಿಪೂಜೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅರ್ಪಣೆ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ।

Verse 15

यथैव सूर्यात्प्रभवन्ति वार: पुनश्च तस्मिन्प्रविशन्ति काले । भूतानि भूमौ स्थिरजङ्गमानि तथा हरावेव गुणप्रवाह: ॥ १५ ॥

ಮಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಿಂದ ನೀರು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿ, ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅದೇ ನೀರು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲೇ ಲೀನವಾಗುವಂತೆ, ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಧೂಳಾಗಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲವೂ ಪರಮಪುರುಷನಾದ ಶ್ರೀಹರಿಯಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿ, ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಅವನಲ್ಲೇ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 16

एतत्पदं तज्जगदात्मन: परं सकृद्विभातं सवितुर्यथा प्रभा । यथासवो जाग्रति सुप्तशक्तयो द्रव्यक्रियाज्ञानभिदाभ्रमात्यय: ॥ १६ ॥

ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳು ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಭಿನ್ನವಲ್ಲದಂತೆ, ಜಗದಾತ್ಮನಾದ ಪರಮಭಗವಂತನಿಂದ ಈ ವಿಶ್ವವೂ ಭಿನ್ನವಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಯೆಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಜಾಗೃತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯಶಕ್ತಿಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗುವಂತೆ, ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅವು ಅಪ್ರಕಟವಾಗುವಂತೆ, ಈ ವಿಶ್ವವೂ ಪರಮಪುರುಷನಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿಯೂ ಅಭಿನ್ನವಾಗಿಯೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

Verse 17

यथा नभस्यभ्रतम:प्रकाशा भवन्ति भूपा न भवन्त्यनुक्रमात् । एवं परे ब्रह्मणि शक्तयस्त्वमू रजस्तम:सत्त्वमिति प्रवाह: ॥ १७ ॥

ಹೇ ರಾಜರೇ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೋಡಗಳು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕತ್ತಲೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬೆಳಕು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವಂತೆ, ಪರಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿ ರಜಸ್, ತಮಸ್, ಸತ್ತ್ವ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಗಳು ಪ್ರವಾಹರೂಪವಾಗಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಂತರಧಾನವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 18

तेनैकमात्मानमशेषदेहिनां कालं प्रधानं पुरुषं परेशम् । स्वतेजसा ध्वस्तगुणप्रवाह- मात्मैकभावेन भजध्वमद्धा ॥ १८ ॥

ಆದ್ದರಿಂದ ಕಾರಣಗಳ ಕಾರಣನಾದ ಪರಮೇಶ್ವರನೇ ಎಲ್ಲ ದೇಹಿಗಳ ಆತ್ಮ, ಕಾಲ, ಪ್ರಧಾನ (ಪ್ರಕೃತಿ), ಪುರುಷ ಮತ್ತು ಪರೇಶ. ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ವತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಗುಣಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಧ್ವಂಸಮಾಡಿ ಗುಣಾತೀತನಾಗಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅಧಿಪತಿ. ಹೀಗಾಗಿ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಗುಣತಃ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಏಕವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವನ ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರಿ.

Verse 19

दयया सर्वभूतेषु सन्तुष्ट्या येन केन वा । सर्वेन्द्रियोपशान्त्या च तुष्यत्याशु जनार्दन: ॥ १९ ॥

ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಯೆ ತೋರಿಸುವುದರಿಂದ, ಹೇಗಾದರೂ ತೃಪ್ತಿಯಿಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ವಿಷಯಭೋಗದಿಂದ ಶಮನಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಜನಾರ್ದನನು ಬಹು ಬೇಗ ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 20

अपहतसकलैषणामलात्म- न्यविरतमेधितभावनोपहूत: । निजजनवशगत्वमात्मनोऽय- न्न सरति छिद्रवदक्षर: सतां हि ॥ २० ॥

ಎಲ್ಲ ಭೌತಿಕ ಆಸೆಗಳು ನಾಶವಾಗಿ ಭಕ್ತರು ಮನೋಮಲದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಭಾವಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ತಾನು ಭಕ್ತವಶನೆಂದು ತಿಳಿದ ಪರಮಪುರುಷನು ಕ್ಷಣವೂ ಅವರನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ; ಮೇಲಿನ ಆಕಾಶ ಎಂದಿಗೂ ಅಡಗದಂತೆ.

Verse 21

न भजति कुमनीषिणां स इज्यां हरिरधनात्मधनप्रियो रसज्ञ: । श्रुतधनकुलकर्मणां मदैर्ये विदधति पापमकिञ्चनेषु सत्सु ॥ २१ ॥

ರಸಜ್ಞನಾದ ಹರಿ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಗಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಭಗವದ್ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯೇ ಧನವೆಂದು ತೃಪ್ತರಾಗಿರುವ ಅಕಿಂಚನ ಭಕ್ತರು ಅವನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯರು. ವಿದ್ಯೆ, ಧನ, ಕುಲ, ಕರ್ಮಗಳ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಸತ್ಪುರುಷರಾದ ಅಕಿಂಚನರನ್ನು ಹಾಸ್ಯಮಾಡಿ ಪಾಪ ಮಾಡುವವರ ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಕೂಡ ಭಗವಾನ್ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 22

श्रियमनुचरतीं तदर्थिनश्च द्विपदपतीन् विबुधांश्च यत्स्वपूर्ण: । न भजति निजभृत्यवर्गतन्त्र: कथममुमुद्विसृजेत्पुमान् कृतज्ञ: ॥ २२ ॥

ಸ್ವಯಂಪೂರ್ಣನಾದ ಭಗವಾನ್ ಕೂಡ ತನ್ನ ಭಕ್ತರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ತನ್ನ ಸೇವಕವರ್ಗದ ವಶದಲ್ಲಿರುತ್ತಾನೆ. ಶ್ರೀದೇವಿಯನ್ನೂ, ಅವಳ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಹಾತೊರೆಯುವ ರಾಜರನ್ನೂ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಅವನು ಭಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿ ಕೃತಜ್ಞನಾದವನು ಇಂತಹ ಭಕ್ತವಶನಾದ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಹೇಗೆ ಭಜಿಸದೆ ಇರಬಲ್ಲನು?

Verse 23

मैत्रेय उवाच इति प्रचेतसो राजन्नन्याश्च भगवत्कथा: । श्रावयित्वा ब्रह्मलोकं ययौ स्वायम्भुवो मुनि: ॥ २३ ॥

ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ರಾಜಾ ವಿದುರಾ! ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮುನಿಯಾದ ಶ್ರೀನಾರದನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಚೇತಸರಿಗೆ ಭಗವಂತನ ಸಂಬಂಧವಾದ ಈ ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಸಿದನು. ನಂತರ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.

Verse 24

तेऽपि तन्मुखनिर्यातं यशो लोकमलापहम् । हरेर्निशम्य तत्पादं ध्यायन्तस्तद्गतिं ययु: ॥ २४ ॥

ನಾರದನ ಬಾಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಹರಿಯ ಕೀರ್ತಿ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಅಮಂಗಳವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಪ್ರಚೇತಸರು ಕೂಡ ಭಗವಂತನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದರು. ಅವನ ಕಮಲಪಾದಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಅವರು ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

Verse 25

एतत्तेऽभिहितं क्षत्तर्यन्मां त्वं परिपृष्टवान् । प्रचेतसां नारदस्य संवादं हरिकीर्तनम् ॥ २५ ॥

ಓ ವಿದುರೆ (ಕ್ಷತ್ತಾ), ನೀನು ಕೇಳಿದುದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾನು ಹೇಳಿದೆನು. ಪ್ರಚೇತಸರು ಮತ್ತು ನಾರದನ ಸಂವಾದ—ಹರಿಕೀರ್ತನಮಯವಾದ ಭಗವಂತನ ಮಹಿಮೆ—ನಾನು ಯಥಾಶಕ್ತಿ ವರ್ಣಿಸಿದೆನು.

Verse 26

श्रीशुक उवाच य एष उत्तानपदो मानवस्यानुवर्णित: । वंश: प्रियव्रतस्यापि निबोध नृपसत्तम ॥ २६ ॥

ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದರು: ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರೀಕ್ಷಿತ, ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನುವಿನ ಮೊದಲ ಪುತ್ರ ಉತ್ತಾನಪಾದನ ವಂಶವರ್ಣನೆಯನ್ನು ನಾನು ಮುಗಿಸಿದೆನು. ಈಗ ಪ್ರಿಯವ್ರತನ ವಂಶಜರ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಳುವೆನು; ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳು.

Verse 27

यो नारदादात्मविद्यामधिगम्य पुनर्महीम् । भुक्त्वा विभज्य पुत्रेभ्य ऐश्वरं समगात्पदम् ॥ २७ ॥

ಮಹಾರಾಜ ಪ್ರಿಯವ್ರತನು ನಾರದರಿಂದ ಆತ್ಮವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪಡೆದರೂ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಳಿದನು. ಭೋಗ-ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಪುತ್ರರಿಗೆ ಹಂಚಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆದು ಭಗವದ್ದಾಮಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು.

Verse 28

इमां तु कौषारविणोपवर्णितां क्षत्ता निशम्याजितवादसत्कथाम् । प्रवृद्धभावोऽश्रुकलाकुलो मुने- र्दधार मूर्ध्ना चरणं हृदा हरे: ॥ २८ ॥

ಓ ರಾಜನೇ, ಕೌಷಾರವಿ ಮೈತ್ರೇಯ ಮುನಿಯು ವರ್ಣಿಸಿದ ಅಜಿತನಾದ ಭಗವಂತನ ಈ ಸತ್ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ವಿದುರು ಪರಮಾನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದನು. ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಗುರುಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು, ಹರಿಗೆ ಹೃದಯದೊಳಗೆ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿದನು.

Verse 29

विदुर उवाच सोऽयमद्य महायोगिन् भवता करुणात्मना । दर्शितस्तमस: पारो यत्राकिञ्चनगो हरि: ॥ २९ ॥

ವಿದುರು ಹೇಳಿದರು: ಓ ಮಹಾಯೋಗೀ, ಓ ಪರಮ ಭಕ್ತನೇ, ನಿಮ್ಮ ನಿರ್ಹೇತುಕ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಇಂದು ನನಗೆ ಈ ಅಂಧಕಾರಮಯ ಲೋಕದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯ ಮಾರ್ಗ ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನಿಷ್ಕಿಂಚನನಾದವನು ಹರಿ ಧಾಮಕ್ಕೆ—ಭಗವದ್ದಾಮಕ್ಕೆ—ಮರಳುತ್ತಾನೆ.

Verse 30

श्रीशुक उवाच इत्यानम्य तमामन्‍त्र्य विदुरो गजसाह्वयम् । स्वानां दिद‍ृक्षु: प्रययौ ज्ञातीनां निर्वृताशय: ॥ ३० ॥

ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದನು—ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಹರ್ಷಿ ಮೈತ್ರೇಯರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ವಿದುರು ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಗಜಸಾಹ್ವಯವಾದ ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು; ಅವನಿಗೆ ಭೌತಿಕ ಆಸೆಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ।

Verse 31

एतद्य: श‍ृणुयाद्राजन् राज्ञां हर्यर्पितात्मनाम् । आयुर्धनं यश: स्वस्ति गतिमैश्वर्यमाप्नुयात् ॥ ३१ ॥ ऋषभ उवाच नायं देहो देहभाजां नृलोके कष्टान् कामानर्हते विड्भुजां ये । तपो दिव्यं पुत्रका येन सत्त्वं शुद्ध्येद्यस्माद् ब्रह्मसौख्यं त्वनन्तम् ॥ १ ॥

ಓ ರಾಜನೇ, ಪರಮಪುರುಷ ಹರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಪಿತಾತ್ಮರಾದ ರಾಜರ ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಯಾರು ಶ್ರವಣಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸುಲಭವಾಗಿ ದೀರ್ಘಾಯು, ಧನ, ಯಶಸ್ಸು, ಮಂಗಳವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪರಮಧಾಮಪ್ರಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನೂ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ।