Adhyaya 24

Verse 1

मैत्रेय उवाच विजिताश्वोऽधिराजासीत्पृथुपुत्र: पृथुश्रवा: । यवीयोभ्योऽददात्काष्ठा भ्रातृभ्यो भ्रातृवत्सल: ॥ १ ॥

ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಪೃಥುವಿನ ಪುತ್ರ ಪೃಥುಶ್ರವಾ (ವಿಜಿತಾಶ್ವ) ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಾದನು. ಸಹೋದರಪ್ರೇಮದಿಂದ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರರಿಗೆ ಆಡಳಿತಕ್ಕಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು.

Verse 2

हर्यक्षायादिशत्प्राचीं धूम्रकेशाय दक्षिणाम् । प्रतीचीं वृकसंज्ञाय तुर्यां द्रविणसे विभु: ॥ २ ॥

ಆ ಸಮರ್ಥನು ಹರ್ಯಕ್ಷನಿಗೆ ಪೂರ್ವ, ಧೂಮ್ರಕೇಶನಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣ, ವೃಕನಿಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ದ್ರವಿಣನಿಗೆ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ಆಡಳಿತವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

Verse 3

अन्तर्धानगतिं शक्राल्लब्ध्वान्तर्धानसंज्ञित: । अपत्यत्रयमाधत्त शिखण्डिन्यां सुसम्मतम् ॥ ३ ॥

ಹಿಂದೆ ಮಹಾರಾಜ ವಿಜಯಿತಾಶ್ವನು ಸ್ವರ್ಗರಾಜ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಅವನಿಂದ ‘ಅಂತರ್ಧಾನ’ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದನು. ಶಿಖಂಡಿನೀ ಎಂಬ ಪತ್ನಿಯಿಂದ ಅವನು ಮೂರು ಸತ್ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 4

पावक: पवमानश्च शुचिरित्यग्नय: पुरा । वसिष्ठशापादुत्पन्ना: पुनर्योगगतिं गता: ॥ ४ ॥

ಮಹಾರಾಜ ಅಂತರ್ಧಾನನ ಮೂರು ಪುತ್ರರು ಪಾವಕ, ಪವಮಾನ ಮತ್ತು ಶುಚಿ ಎಂಬವರು. ಅವರು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿದೇವರು; ಮಹರ್ಷಿ ವಸಿಷ್ಠರ ಶಾಪದಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ, ಯೋಗಸಿದ್ಧಿಯ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ಮತ್ತೆ ಅಗ್ನಿದೇವತ್ವಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿತರಾದರು.

Verse 5

अन्तर्धानो नभस्वत्यां हविर्धानमविन्दत । य इन्द्रमश्वहर्तारं विद्वानपि न जघ्निवान् ॥ ५ ॥

ಮಹಾರಾಜ ಅಂತರ್ಧಾನನು ನಭಸ್ವತೀ ಎಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ಪತ್ನಿಯಿಂದ ಹವಿರ್ಧಾನ ಎಂಬ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆದನು. ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ತಂದೆಯ ಕುದುರೆಯನ್ನು ಕದ್ದ ಇಂದ್ರನೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ, ತನ್ನ ಉದಾರತೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಿಲ್ಲ.

Verse 6

राज्ञां वृत्तिं करादानदण्डशुल्कादिदारुणाम् । मन्यमानो दीर्घसत्‍त्रव्याजेन विससर्ज ह ॥ ६ ॥

ಕರ ವಸೂಲಿ, ದಂಡ ವಿಧಿಸುವುದು, ಶುಲ್ಕ ಇತ್ಯಾದಿ ಕಠಿಣ ರಾಜವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅವನು ಕ್ರೂರವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ದೀರ್ಘಸತ್ರ ಎಂಬ ನೆಪದಿಂದ ಆ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ವಿವಿಧ ಯಜ್ಞಗಳ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದನು.

Verse 7

तत्रापि हंसं पुरुषं परमात्मानमात्मद‍ृक् । यजंस्तल्लोकतामाप कुशलेन समाधिना ॥ ७ ॥

ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಆತ್ಮಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರಿಯಾದನು. ಕುಶಲ ಸಮಾಧಿಯಿಂದ ಭಕ್ತರ ಭಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಪರಮಾತ್ಮ—ಪರಮ ಪುರುಷ ಹಂಸನನ್ನು—ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ, ಪರಮಾನಂದದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅವನ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 8

हविर्धानाद्धविर्धानी विदुरासूत षट्‌सुतान् । बर्हिषदं गयं शुक्लं कृष्णं सत्यं जितव्रतम् ॥ ८ ॥

ಮಹಾರಾಜ ಅಂತರ್ಧಾನನ ಪುತ್ರ ಹವಿರ್ಧಾನನ ಪತ್ನಿ ಹವಿರ್ಧಾನೀ, ವಿದುರಾ, ಆರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು—ಬರ್ಹಿಷತ್, ಗಯ, ಶುಕ್ಲ, ಕೃಷ್ಣ, ಸತ್ಯ, ಜಿತವ್ರತ।

Verse 9

बर्हिषत् सुमहाभागो हाविर्धानि: प्रजापति: । क्रियाकाण्डेषु निष्णातो योगेषु च कुरूद्वह ॥ ९ ॥

ಮೈತ್ರೇಯ ಮುನಿ ಹೇಳಿದರು—ವಿದುರಾ, ಹವಿರ್ಧಾನನ ಅತ್ಯಂತ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಪುತ್ರ ಬರ್ಹಿಷತ್ ಕ್ರಿಯಾಕಾಂಡದ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾಗಿದ್ದನು; ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದನು. ತನ್ನ ಗುಣಗಳಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಜಾಪತಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು।

Verse 10

यस्येदं देवयजनमनुयज्ञं वितन्वत: । प्राचीनाग्रै: कुशैरासीदास्तृतं वसुधातलम् ॥ १० ॥

ಅವನು ದೇವಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಾ ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು; ಪೂರ್ವಮುಖ ಅಗ್ರಭಾಗವಿರುವ ಕುಶಗಾಸನ್ನು ಚದುರಿಸಿ ಭೂತಳವನ್ನು ಹಾಸಿದನು।

Verse 11

सामुद्रीं देवदेवोक्तामुपयेमे शतद्रुतिम् । यां वीक्ष्य चारुसर्वाङ्गीं किशोरीं सुष्ठ्वलङ्कृताम् । परिक्रमन्तीमुद्वाहे चकमेऽग्नि: शुकीमिव ॥ ११ ॥

ದೇವದೇವನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ (ಬರ್ಹಿಷತ್) ಸಮುದ್ರಕನ್ಯೆ ಶತದ್ರುತಿಯನ್ನು ವಿವಾಹಮಾಡಿಕೊಂಡನು. ಸರ್ವಾಂಗಸುಂದರಿ, ಕಿಶೋರಿಯಾದ, ಸುಂದರವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವಳು ವಿವಾಹಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಪರಿಕ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅಗ್ನಿದೇವನು ಹಿಂದೆ ಶುಕಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದಂತೆ ಅವಳ ಸಂಗವನ್ನು ಬಯಸಿದನು।

Verse 12

विबुधासुरगन्धर्वमुनिसिद्धनरोरगा: । विजिता: सूर्यया दिक्षु क्‍वणयन्त्यैव नूपुरै: ॥ १२ ॥

ಶತದ್ರುತಿಯ ವಿವಾಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವಳ ನೂಪುರಗಳ ಝಣಝಣ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಮುನಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಮನುಷ್ಯರು ಮತ್ತು ನಾಗರು—ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ, ಎಷ್ಟೇ ಉನ್ನತರಾಗಿದ್ದರೂ, ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧರಾಗಿ ವಶರಾದರು।

Verse 13

प्राचीनबर्हिष: पुत्रा: शतद्रुत्यां दशाभवन् । तुल्यनामव्रता: सर्वे धर्मस्‍नाता: प्रचेतस: ॥ १३ ॥

ರಾಜ ಪ್ರಾಚೀನಬರ್ಹಿ ಶತದ್ರುತಿ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದನು. ಎಲ್ಲರೂ ಸಮನಾಮ-ಸಮವ್ರತರು, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠರು; ‘ಪ್ರಚೇತಸರು’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.

Verse 14

पित्रादिष्टा: प्रजासर्गे तपसेऽर्णवमाविशन् । दशवर्षसहस्राणि तपसार्चंस्तपस्पतिम् ॥ १४ ॥

ತಂದೆಯ ಆದೇಶದಿಂದ ಪ್ರಜಾಸೃಷ್ಟಿಗಾಗಿ ಅವರು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ತಪಸ್ಸಿನ ಅಧಿಪತಿ ಪರಮಪುರುಷ ಭಗವಂತನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದರು.

Verse 15

यदुक्तं पथि द‍ृष्टेन गिरिशेन प्रसीदता । तद्ध्यायन्तो जपन्तश्च पूजयन्तश्च संयता: ॥ १५ ॥

ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಗಿರೀಶ (ಶಿವ)ನು ಹೇಳಿದ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಅವರು ನಿಯಮದಿಂದ ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಜಪಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರು.

Verse 16

विदुर उवाच प्रचेतसां गिरित्रेण यथासीत्पथि सङ्गम: । यदुताह हर: प्रीतस्तन्नो ब्रह्मन् वदार्थवत् ॥ १६ ॥

ವಿದುರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ! ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೇತಸರು ಗಿರಿತ್ರ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಹೇಗೆ ಭೇಟಿಯಾದರು? ಹರನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು, ಏನು ಉಪದೇಶಿಸಿದನು? ದಯವಿಟ್ಟು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳು.

Verse 17

सङ्गम: खलु विप्रर्षे शिवेनेह शरीरिणाम् । दुर्लभो मुनयो दध्युरसङ्गाद्यमभीप्सितम् ॥ १७ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠ! ದೇಹಬಂಧಿತ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ಸాక్షಾತ್ ಸಂಗಮ ದುರ್ಲಭ. ಆಸಕ್ತಿರಹಿತ ಮುನಿಗಳೂ ಅವನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಬಯಸಿ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಲೀನರಾದರೂ ಸಹ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯರು.

Verse 18

आत्मारामोऽपि यस्त्वस्य लोककल्पस्य राधसे । शक्त्या युक्तो विचरति घोरया भगवान् भव: ॥ १८ ॥

ಭಗವಾನ್ ಭವ (ಶಿವ) ಆತ್ಮಾರಾಮನು; ಆದರೂ ಲೋಕಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಳಿ-ದುರ್ಗಾ ಮೊದಲಾದ ಘೋರ ಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿರಂತರ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 19

मैत्रेय उवाच प्रचेतस: पितुर्वाक्यं शिरसादाय साधव: । दिशं प्रतीचीं प्रययुस्तपस्याद‍ृतचेतस: ॥ १९ ॥

ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಸಾಧುಸ್ವಭಾವದ ಪ್ರಚೇತಸರು ತಂದೆಯ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಶಿರಸಾವಹಿಸಿ, ದೃಢಚಿತ್ತರಾಗಿ ತಪಸ್ಸಿಗಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೊರಟರು।

Verse 20

ससमुद्रमुप विस्तीर्णमपश्यन् सुमहत्सर: । महन्मन इव स्वच्छं प्रसन्नसलिलाशयम् ॥ २० ॥

ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೇತಸರು ಸಮುದ್ರದಂತೆ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಮಹಾ ಸರೋವರವನ್ನು ಕಂಡರು. ಅದರ ನೀರು ಮಹಾತ್ಮನ ಮನಸ್ಸಿನಂತೆ ಸ್ವಚ್ಛವೂ ಶಾಂತವೂ ಆಗಿತ್ತು।

Verse 21

नीलरक्तोत्पलाम्भोजकह्लारेन्दीवराकरम् । हंससारसचक्राह्वकारण्डवनिकूजितम् ॥ २१ ॥

ಆ ಸರೋವರವು ನೀಲಿ-ಕೆಂಪು ಕಮಲಗಳು, ಉತ್ಪಲ, ಕುಮುದ, ಇಂದೀವರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು; ತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಸ, ಸಾರಸ, ಚಕ್ರವಾಕ, ಕಾರಣ್ಡವ ಮೊದಲಾದ ಜಲಪಕ್ಷಿಗಳು ಮಧುರವಾಗಿ ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದವು।

Verse 22

मत्तभ्रमरसौस्वर्यहृष्टरोमलताङ्‌घ्रिपम् । पद्मकोशरजो दिक्षु विक्षिपत्पवनोत्सवम् ॥ २२ ॥

ಸರೋವರದ ಸುತ್ತಲೂ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಲತೆಗಳು ಇದ್ದವು; ಮತ್ತ ಭ್ರಮರಗಳ ಮಧುರ ಗುಂಜನದಿಂದ ಅವು ಪುಲಕಿತವಾದಂತೆ ಕಂಡವು. ಕಮಲದ ಪರಾಗವನ್ನು ಗಾಳಿ ದಿಕ್ಕುಗಳೆಲ್ಲೆಡೆ ಚದುರಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬದ ವಾತಾವರಣವನ್ನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು।

Verse 23

तत्र गान्धर्वमाकर्ण्य दिव्यमार्गमनोहरम् । विसिस्म्यू राजपुत्रास्ते मृदङ्गपणवाद्यनु ॥ २३ ॥

ಅಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ಗಾಂಧರ್ವ ಸಂಗೀತವು ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮನೋಹರಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಮೃದಂಗ, ಪಣವ ಮೊದಲಾದ ವಾದ್ಯಗಳ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಮಧುರ ನಾದಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜಕುಮಾರರು ಬಹಳ ವಿಸ್ಮಿತರಾದರು।

Verse 24

तर्ह्येव सरसस्तस्मान्निष्क्रामन्तं सहानुगम् । उपगीयमानममरप्रवरं विबुधानुगै: ॥ २४ ॥ तप्तहेमनिकायाभं शितिकण्ठं त्रिलोचनम् । प्रसादसुमुखं वीक्ष्य प्रणेमुर्जातकौतुका: ॥ २५ ॥

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಆ ಸರೋವರದಿಂದ ತನ್ನ ಅನುಚರರೊಂದಿಗೆ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು ಹೊರಬಂದನು; ದೇವಗಣಗಳು ಗಾನದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನ ದೇಹಕಾಂತಿ ಕರಗಿದ ಬಂಗಾರದಂತೆ, ಕಂಠ ನೀಲ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ಮುಖ ಪ್ರಸನ್ನ ಹಾಗೂ ಕರುಣಾಮಯ. ಅವನನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣ ಪ್ರಚೇತರು ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿದರು।

Verse 25

तर्ह्येव सरसस्तस्मान्निष्क्रामन्तं सहानुगम् । उपगीयमानममरप्रवरं विबुधानुगै: ॥ २४ ॥ तप्तहेमनिकायाभं शितिकण्ठं त्रिलोचनम् । प्रसादसुमुखं वीक्ष्य प्रणेमुर्जातकौतुका: ॥ २५ ॥

ಕರಗಿದ ಬಂಗಾರದಂತೆ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ನೀಲಕಂಠ, ತ್ರಿನೇತ್ರ ಮತ್ತು ಪ್ರಸನ್ನ-ಕರುಣಾಮಯ ಮುಖದ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನನ್ನು ನೋಡಿ ಪ್ರಚೇತರು ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಪ್ರಭುವಿನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳಿಗೆ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿದರು।

Verse 26

स तान् प्रपन्नार्तिहरो भगवान्धर्मवत्सल: । धर्मज्ञान् शीलसम्पन्नान् प्रीत: प्रीतानुवाच ह ॥ २६ ॥

ಶರಣಾಗತರ ದುಃಖವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವ, ಧರ್ಮವತ್ಸಲ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು ಧರ್ಮಜ್ಞರು ಹಾಗೂ ಶೀಲಸಂಪನ್ನರಾದ ಆ ರಾಜಕುಮಾರರನ್ನು ನೋಡಿ ಬಹಳ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡಿದನು।

Verse 27

श्रीरुद्र उवाच यूयं वेदिषद: पुत्रा विदितं वश्चिकीर्षितम् । अनुग्रहाय भद्रं व एवं मे दर्शनं कृतम् ॥ २७ ॥

ಶ್ರೀರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ವೇದಿಷದ (ಪ್ರಾಚೀನಬರ್ಹಿ) ಯ ಪುತ್ರರು; ನೀವು ಏನು ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದೀರೋ ಅದು ನನಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಮಂಗಳಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿಮಗೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸಲು ನಾನು ನಿಮಗೆ ದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದೇನೆ।

Verse 28

य: परं रंहस: साक्षात्‍त्रिरगुणाज्जीवसंज्ञितात् । भगवन्तं वासुदेवं प्रपन्न: स प्रियो हि मे ॥ २८ ॥

ತ್ರಿಗುಣಾತೀತನಾಗಿ ಜೀವ ಹಾಗೂ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ನಿಯಂತನಾದ ಭಗವಾನ್ ವಾಸುದೇವ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಶರಣಾದವನೇ ನನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನು.

Verse 29

स्वधर्मनिष्ठ: शतजन्मभि: पुमान् विरिञ्चतामेति तत: परं हि माम् । अव्याकृतं भागवतोऽथ वैष्णवं पदं यथाहं विबुधा: कलात्यये ॥ २९ ॥

ಸ್ವಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ನೂರು ಜನ್ಮಗಳವರೆಗೆ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದವನು ಬ್ರಹ್ಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಹನಾದರೆ ನನ್ನ ಬಳಿಗೂ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಭಾಗವತಭಾವದಿಂದ ಅನನ್ಯ ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ/ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಶರಣಾದವನು ತಕ್ಷಣವೇ ಅವ್ಯಕ್ತ ವೈಷ್ಣವ ಪದ—ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಲೋಕಗಳನ್ನು—ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ನಾನು ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವತೆಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಳಯಾನಂತರ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ.

Verse 30

अथ भागवता यूयं प्रिया: स्थ भगवान् यथा । न मद्भागवतानां च प्रेयानन्योऽस्ति कर्हिचित् ॥ ३० ॥

ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಭಗವಂತನ ಭಾಗವತ ಭಕ್ತರು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ನನಗೆ ಸ್ವತಃ ಭಗವಂತನಂತೆಯೇ ಪ್ರಿಯರೂ ಪೂಜ್ಯರೂ. ನನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಕೂಡ ನನ್ನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯನು ಇನ್ನಾರೂ ಎಂದಿಗೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 31

इदं विविक्तं जप्तव्यं पवित्रं मङ्गलं परम् । नि:श्रेयसकरं चापि श्रूयतां तद्वदामि व: ॥ ३१ ॥

ಈಗ ನಾನು ಒಂದು ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅದು ದಿವ್ಯ, ಪವಿತ್ರ, ಪರಮ ಮಂಗಳಕರ ಮತ್ತು ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ನೀಡುವದು. ನಾನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 32

मैत्रेय उवाच इत्यनुक्रोशहृदयो भगवानाह ताञ्छिव: । बद्धाञ्जलीन् राजपुत्रान्नारायणपरो वच: ॥ ३२ ॥

ಮೈತ್ರೇಯನು ಹೇಳಿದನು: ಕಾರಣರಹಿತ ಕರುಣೆಯಿಂದ, ನಾರಾಯಣನ ಪರಮ ಭಕ್ತನಾದ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು, ಕೈಜೋಡಿಸಿ ನಿಂತ ರಾಜಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿದು ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 33

श्रीरुद्र उवाच जितं त आत्मविद्वर्यस्वस्तये स्वस्तिरस्तु मे । भवताराधसा राद्धं सर्वस्मा आत्मने नम: ॥ ३३ ॥

ಶ್ರೀರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಪರಮ ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ನಿಮಗೆ ಜಯ. ನೀವು ಆತ್ಮವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು; ಆತ್ಮಸಿದ್ಧರಿಗೆ ನೀವು ಸದಾ ಮಂಗಳಕರರು, ಆದ್ದರಿಂದ ನನಗೂ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ನಿಮ್ಮ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಆರಾಧನೆ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ; ನೀವು ಪರಮಾತ್ಮ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 34

नम: पङ्कजनाभाय भूतसूक्ष्मेन्द्रियात्मने । वासुदेवाय शान्ताय कूटस्थाय स्वरोचिषे ॥ ३४ ॥

ಕಮಲನಾಭ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅವರು ಭೂತಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತತ್ತ್ವಗಳಿಗೂ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೂ ಅಂತర్యಾಮಿ. ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ವಾಸುದೇವ, ಪರಮ ಶಾಂತ, ಕೂಟಸ್ಥ ಮತ್ತು ಸ್ವಪ್ರಕಾಶ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 35

सङ्कर्षणाय सूक्ष्माय दुरन्तायान्तकाय च । नमो विश्वप्रबोधाय प्रद्युम्नायान्तरात्मने ॥ ३५ ॥

ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತತ್ತ್ವಗಳ ಮೂಲ, ಏಕೀಕರಣ-ವಿಘಟನೆಯ ಅಧಿಪತಿ, ಅಜೇಯ ಅಂತಕರೂಪ ಸಂಕರ್ಷಣನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ವಿಶ್ವವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುವ, ಬುದ್ಧಿಯ ಅಧಿಷ್ಠಾತ, ಅಂತರಾತ್ಮ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 36

नमो नमोऽनिरुद्धाय हृषीकेशेन्द्रियात्मने । नम: परमहंसाय पूर्णाय निभृतात्मने ॥ ३६ ॥

ಅನಿರುದ್ಧ, ಹೃಷೀಕೇಶ—ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ನಿಯಂತಾ—ನಿಮಗೆ ಮರುಮರು ನಮಸ್ಕಾರ. ಪರಮಹಂಸ, ಪೂರ್ಣ, ಮತ್ತು ಅಂತರಮುಖ ಶಾಂತಾತ್ಮ ಸ್ವರೂಪ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 37

स्वर्गापवर्गद्वाराय नित्यं शुचिषदे नम: । नमो हिरण्यवीर्याय चातुर्होत्राय तन्तवे ॥ ३७ ॥

ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಅಪವರ್ಗ (ಮೋಕ್ಷ)ದ ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಪ್ರಭುವಿಗೆ, ಜೀವಿಯ ಶುದ್ಧ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ವಾಸಿಸುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಬಂಗಾರದಂತೆ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಹಿರಣ್ಯವೀರ್ಯನಿಗೆ, ಚಾತುರ್ಹೋತ್ರಾದಿ ಯಜ್ಞತಂತುವನ್ನು ಅಗ್ನಿರೂಪವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುವ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 38

नम ऊर्ज इषे त्रय्या: पतये यज्ञरेतसे । तृप्तिदाय च जीवानां नम: सर्वरसात्मने ॥ ३८ ॥

ಪ್ರಭು! ನೀವು ಪಿತೃಲೋಕಗಳಿಗೂ ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಪೋಷಕ, ಚಂದ್ರನ ಅಧಿದೇವತೆ ಹಾಗೂ ತ್ರಯೀ ವೇದಗಳ ಸ್ವಾಮಿ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿಯ ಆದಿಮೂಲ, ಸರ್ವರಸಾತ್ಮನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 39

सर्वसत्त्वात्मदेहाय विशेषाय स्थवीयसे । नमस्त्रैलोक्यपालाय सह ओजोबलाय च ॥ ३९ ॥

ಪ್ರಭು! ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದೇಹಗಳನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಹೊಂದಿರುವ ವಿರಾಟ್ ವಿಶ್ವರೂಪ ನೀವೇ; ನೀವು ವಿಶಿಷ್ಟರೂ ಮಹತ್ತರೂ. ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಪಾಲಕನೇ, ಓಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಬಲসহ ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 40

अर्थलिङ्गाय नभसे नमोऽन्तर्बहिरात्मने । नम: पुण्याय लोकाय अमुष्मै भूरिवर्चसे ॥ ४० ॥

ಪ್ರಭು! ನಿಮ್ಮ ದಿವ್ಯ ನಾದವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಎಲ್ಲದರ ನಿಜಾರ್ಥವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತೀರಿ. ನೀವು ಒಳಗೂ ಹೊರಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಆಕಾಶಸ್ವರೂಪ; ಈ ಲೋಕದಲ್ಲೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲೂ ಮಾಡಿದ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳ ಪರಮ ಗುರಿ ನೀವೇ. ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ನಿಮಗೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 41

प्रवृत्ताय निवृत्ताय पितृदेवाय कर्मणे । नमोऽधर्मविपाकाय मृत्यवे दु:खदाय च ॥ ४१ ॥

ಪ್ರಭು! ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳ ಫಲವನ್ನು ನೋಡುವ ಸಾಕ್ಷಿ ನೀವೇ; ಪ್ರವೃತ್ತಿ, ನಿವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಕರ್ಮಗಳೂ ನೀವೇ. ಅಧರ್ಮದ ವಿಪಾಕದಿಂದ ಬರುವ ದುಃಖಮಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ನೀವೇ ಮೃತ್ಯು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ. ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 42

नमस्त आशिषामीश मनवे कारणात्मने । नमो धर्माय बृहते कृष्णायाकुण्ठमेधसे । पुरुषाय पुराणाय साङ्ख्ययोगेश्वराय च ॥ ४२ ॥

ಓ ಈಶ್ವರ! ನೀವು ಆಶೀರ್ವಾದಗಳ ಪರಮ ದಾತ, ಆದಿ ಮನು, ಹಾಗೂ ಕಾರಣಗಳಿಗೂ ಕಾರಣವಾದ ಕಾರಣಾತ್ಮ. ಮಹಾಧರ್ಮಸ್ವರೂಪ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ—ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿಯೂ ತಡೆಯಲಾರದ ಮೇಧಸ್ಸಿನವನೇ—ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಆದಿಪುರುಷ, ಪುರಾತನ ಪುರುಷ, ಸಾಂಖ್ಯ-ಯೋಗೇಶ್ವರ—ನಿಮಗೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಪ್ರಣಾಮ।

Verse 43

शक्तित्रयसमेताय मीढुषेऽहङ्कृतात्मने । चेतआकूतिरूपाय नमो वाचो विभूतये ॥ ४३ ॥

ಓ ಪ್ರಭುವೇ! ನೀವು ತ್ರಿಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಕರ್ಮ, ಇಂದ್ರಿಯಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಫಲಗಳ ಪರಮ ನಿಯಂತ; ದೇಹ–ಮನ–ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಅಧೀಶ್ವರ. ಅಹಂಕಾರರೂಪ ರುದ್ರನಿಗೂ ಅಧಿಪತಿ; ವೇದವಾಣಿ ಮತ್ತು ವಿಧಿನಿಯಮಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ವಿಭೂತಿ—ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 44

दर्शनं नो दिद‍ृक्षूणां देहि भागवतार्चितम् । रूपं प्रियतमं स्वानां सर्वेन्द्रियगुणाञ्जनम् ॥ ४४ ॥

ಓ ಪ್ರಭುವೇ! ನಾವು ದರ್ಶನವನ್ನು ಬಯಸುವವರು; ಭಾಗವತ ಭಕ್ತರು ಆರಾಧಿಸುವ ಅದೇ ರೂಪವನ್ನು ದಯವಿಟ್ಟು ತೋರಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಜನರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ, ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗುಣಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವ ಆ ರೂಪವನ್ನು ನಮಗೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ.

Verse 45

स्‍निग्धप्रावृड्‌घनश्यामं सर्वसौन्दर्यसङ्ग्रहम् । चार्वायतचतुर्बाहु सुजातरुचिराननम् ॥ ४५ ॥ पद्मकोशपलाशाक्षं सुन्दरभ्रु सुनासिकम् । सुद्विजं सुकपोलास्यं समकर्णविभूषणम् ॥ ४६ ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ಸೌಂದರ್ಯವು ಮಳೆಗಾಲದ ಸ್ನಿಗ್ಧ ಘನಶ್ಯಾಮ ಮೇಘದಂತೆ; ಅವರು ಸಮಸ್ತ ಸೌಂದರ್ಯದ ಸಾರಸಂಗ್ರಹ. ಅವರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಭುಜಗಳು, ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಹರ ಮುಖ; ಕಮಲದಳದಂತ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಸುಂದರ ಭ್ರೂಗಳು, ಉನ್ನತ ನಾಸಿಕೆ. ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದಂತಪಂಕ್ತಿ, ರಮ್ಯ ಕಪೋಲಗಳು, ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಕಿವಿಗಳು ಸಮವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 46

स्‍निग्धप्रावृड्‌घनश्यामं सर्वसौन्दर्यसङ्ग्रहम् । चार्वायतचतुर्बाहु सुजातरुचिराननम् ॥ ४५ ॥ पद्मकोशपलाशाक्षं सुन्दरभ्रु सुनासिकम् । सुद्विजं सुकपोलास्यं समकर्णविभूषणम् ॥ ४६ ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ಸೌಂದರ್ಯವು ಮಳೆಗಾಲದ ಸ್ನಿಗ್ಧ ಘನಶ್ಯಾಮ ಮೇಘದಂತೆ; ಅವರು ಸಮಸ್ತ ಸೌಂದರ್ಯದ ಸಾರಸಂಗ್ರಹ. ಅವರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಭುಜಗಳು, ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಹರ ಮುಖ; ಕಮಲದಳದಂತ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಸುಂದರ ಭ್ರೂಗಳು, ಉನ್ನತ ನಾಸಿಕೆ. ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದಂತಪಂಕ್ತಿ, ರಮ್ಯ ಕಪೋಲಗಳು, ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಕಿವಿಗಳು ಸಮವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 47

प्रीतिप्रहसितापाङ्गमलकै रूपशोभितम् । लसत्पङ्कजकिञ्जल्कदुकूलं मृष्टकुण्डलम् ॥ ४७ ॥ स्फुरत्किरीटवलयहारनूपुरमेखलम् । शङ्खचक्रगदापद्ममालामण्युत्तमर्द्धिमत् ॥ ४८ ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ಕರುಣಾಮಯ ತೆರೆದ ನಗು ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ಮೇಲಿನ ಪಾರ್ಶ್ವದೃಷ್ಟಿ ಅವರ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕುರುಳಾದ ಕಪ್ಪು ಕೂದಲು ಅವರನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತದೆ; ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುವ ಪೀತಾಂಬರವು ಕಮಲದ ಕೇಸರಧೂಳಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಮಿನುಗುವ ಕುಂಡಲಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕಿರೀಟ, ವಲಯಗಳು, ಹಾರ, ನೂಪುರ, ಮೇಖಲೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆ, ಪದ್ಮ, ಮಣಿಮಾಲೆಗಳು—ಇವೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ವಕ್ಷಸ್ಥಲದ ಕೌಸ್ತುಭಮಣಿಯ ಸಹಜ ಶೋಭೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 48

प्रीतिप्रहसितापाङ्गमलकै रूपशोभितम् । लसत्पङ्कजकिञ्जल्कदुकूलं मृष्टकुण्डलम् ॥ ४७ ॥ स्फुरत्किरीटवलयहारनूपुरमेखलम् । शङ्खचक्रगदापद्ममालामण्युत्तमर्द्धिमत् ॥ ४८ ॥

ಪ್ರಭು ಪ್ರೀತಿಭರಿತ, ಕರುಣಾಮಯ ನಗುವಿನಿಂದಲೂ ಭಕ್ತರ ಮೇಲಿನ ಪಾರ್ಶ್ವದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಅತಿಶಯ ಸುಂದರನಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಕಪ್ಪು ಕುಂಚಿತ ಕೇಶಗಳು, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುವ ಪೀತಾಂಬರವು ಕಮಲದ ಪರಾಗದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಮಿನುಗುವ ಕುಂಡಲಗಳು, ಕಿರೀಟ, ಬಳೆಗಳು, ಹಾರ, ನೂಪುರ, ಮೇಖಲೆ ಹಾಗೂ ಶಂಖ-ಚಕ್ರ-ಗದಾ-ಪದ್ಮ, ಮಾಲೆ-ರತ್ನಗಳು ಸೇರಿ ವಕ್ಷಸ್ಥಲದ ಕೌಸ್ತುಭಮಣಿಯ ಸಹಜ ಶೋಭೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 49

सिंहस्कन्धत्विषो बिभ्रत्सौभगग्रीवकौस्तुभम् । श्रियानपायिन्या क्षिप्तनिकषाश्मोरसोल्लसत् ॥ ४९ ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ಭುಜಗಳು ಸಿಂಹದ ಭುಜಗಳಂತೆ ದೀಪ್ತಿಮಂತವಾಗಿವೆ. ಆ ಭುಜಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾಲೆಗಳು, ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಭುಜಾಭರಣಗಳು ಸದಾ ಮಿನುಗುತ್ತವೆ. ಭಾಗ್ಯಮಯ ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಕೌಸ್ತುಭಮಣಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ; ಕಪ್ಪು ವಕ್ಷಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಚಿಹ್ನವು ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರ ಕಾಂತಿ ಚಿನ್ನ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲಿನ ಸ್ವರ್ಣರೇಖೆಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನೂ ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 50

पूररेचकसंविग्नवलिवल्गुदलोदरम् । प्रतिसङ्‌क्रामयद्विश्वं नाभ्यावर्तगभीरया ॥ ५० ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ಉದರವು ಮೂರು ಸುಂದರ ಮಡಚುಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ವಟಪತ್ರದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಉಸಿರಾಟದೊಂದಿಗೆ ಆ ಮಡಚುಗಳು ಕಂಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಹರ. ಪ್ರಭುವಿನ ನಾಭಿಯ ಆವರ್ತವು ಅಷ್ಟೊಂದು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಆಳವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವೇ ಅಲ್ಲಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದಂತೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಲು ಬಯಸುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ.

Verse 51

श्यामश्रोण्यधिरोचिष्णुदुकूलस्वर्णमेखलम् । समचार्वङ्‌घ्रिजङ्घोरुनिम्नजानुसुदर्शनम् ॥ ५१ ॥

ಪ್ರಭುವಿನ ನಡುಕಟ್ಟಿನ ಕೆಳಭಾಗ ಶ್ಯಾಮವರ್ಣವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಪೀತಾಂಬರ ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಣಕಾರ್ಯದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಮೇಖಲೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ. ಅವನ ಸಮಮಿತ ಕಮಲಪಾದಗಳು, ಕಾಲಿನ ಪಿಂಡಿಗಳು, ತೊಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೊಣಕಾಲಿನ ಸಂಧಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ. ನಿಜಕ್ಕೂ ಪ್ರಭುವಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ದೇಹ ಸುಗಠಿತವಾಗಿ, ಅಪ್ರತಿಮವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

Verse 52

पदा शरत्पद्मपलाशरोचिषा नखद्युभिर्नोऽन्तरघं विधुन्वता । प्रदर्शय स्वीयमपास्तसाध्वसं पदं गुरो मार्गगुरुस्तमोजुषाम् ॥ ५२ ॥

ಹೇ ಗುರುವೇ! ನಿಮ್ಮ ಎರಡು ಕಮಲಪಾದಗಳು ಶರದೃತುವಿನಲ್ಲಿ ಅರಳುವ ಕಮಲದ ದಳಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಮ್ಮ ಪಾದನಖಗಳ ಕಾಂತಿ ನಮ್ಮ ಹೃದಯದ ಒಳಗಿನ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತನ ಹೃದಯದಿಂದ ಎಲ್ಲ ಭಯವನ್ನೂ ತಮಸ್ಸನ್ನೂ ನಿವಾರಿಸುವ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ. ಪ್ರಭುವೇ! ನೀವು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪರಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರು; ಅಜ್ಞಾನಾಂಧಕಾರದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಜೀವಗಳು ನಿಮ್ಮ ಗುರುತ್ವದಿಂದ ಬೆಳಗುತ್ತವೆ.

Verse 53

एतद्रूपमनुध्येयमात्मशुद्धिमभीप्सताम् । यद्भक्तियोगोऽभयद: स्वधर्ममनुतिष्ठताम् ॥ ५३ ॥

ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಸದಾ ನಿಮ್ಮ ಕಮಲಪಾದಗಳ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರಬೇಕು. ಸ್ವಧರ್ಮವನ್ನು ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಿ ಅಭಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಭಕ್ತಿಯೋಗವನ್ನೇ ಆಶ್ರಯಿಸಲಿ।

Verse 54

भवान् भक्तिमता लभ्यो दुर्लभ: सर्वदेहिनाम् । स्वाराज्यस्याप्यभिमत एकान्तेनात्मविद्गति: ॥ ५४ ॥

ಪ್ರಭು, ನೀವು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯರು; ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೆ ದುರ್ಲಭರು. ಸ್ವರ್ಗಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಇಷ್ಟವಾದ, ಏಕಾಂತ ಆತ್ಮವಿದರ ಪರಮಗತಿಯೂ ನೀವೇ।

Verse 55

तं दुराराध्यमाराध्य सतामपि दुरापया । एकान्तभक्त्या को वाञ्छेत्पादमूलं विना बहि: ॥ ५५ ॥

ಪ್ರಭು, ನೀವು ದುರಾರಾಧ್ಯರು; ಸತ್ಜನರಿಗೂ ಇತರ ಸಾಧನೆಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟ. ಆದರೆ ಏಕಾಂತಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ನೀವು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತೀರಿ; ಹಾಗಿರಲು ನಿಮ್ಮ ಪಾದಮೂಲವಿಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಯಾರು ಬಯಸುವರು?

Verse 56

यत्र निर्विष्टमरणं कृतान्तो नाभिमन्यते । विश्वं विध्वंसयन् वीर्यशौर्यविस्फूर्जितभ्रुवा ॥ ५६ ॥

ನಿಮ್ಮ ಕಮಲಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯಾಗಿ ಮರಣವನ್ನೂ ತೃಣಸಮಾನ ಮಾಡಿದ ಭಕ್ತನ ಬಳಿಗೆ ಕೃತಾಂತರೂಪ ಕಾಲನು ಸಮೀಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದೇ ಕಾಲನು ನಿಮ್ಮ ಭ್ರೂವಿಸ್ಫೂರ್ತಿಯಷ್ಟರಿಂದ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವನ್ನೇ ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಬಲ್ಲನು।

Verse 57

क्षणार्धेनापि तुलये न स्वर्गं नापुनर्भवम् । भगवत्सङ्गिसङ्गस्य मर्त्यानां किमुताशिष: ॥ ५७ ॥

ಭಗವದ್ಭಕ್ತನ ಸಂಗವು ಕ್ಷಣಾರ್ಧಕ್ಕೂ ದೊರೆತರೆ, ಮನುಷ್ಯನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನೂ ಅಲ್ಲ, ಅಪುನರ್ಭವವಾದ ಮೋಕ್ಷವನ್ನೂ ಅಲ್ಲ—ಯಾವುದನ್ನೂ ಸಮಾನವೆಂದು ಎಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಿರಲು ಜನನಮರಣಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟ ದೇವತೆಗಳ ವರಗಳಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಏನು ಆಸಕ್ತಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ?

Verse 58

अथानघाङ्‌घ्रेस्तव कीर्तितीर्थयो- रन्तर्बहि:स्‍नानविधूतपाप्मनाम् । भूतेष्वनुक्रोशसुसत्त्वशीलिनां स्यात्सङ्गमोऽनुग्रह एष नस्तव ॥ ५८ ॥

ಪ್ರಭು! ನಿಮ್ಮ ನಿರ್ದೋಷ ಕಮಲಪಾದಗಳು ಸರ್ವಮಂಗಳದ ಕಾರಣವೂ ಪಾಪಮಲವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವು. ನಿಮ್ಮ ಪಾದಸೇವೆಯಿಂದ ಒಳಗೂ ಹೊರಗೂ ಶುದ್ಧರಾದ, ಬಂಧಿತ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆಯುಳ್ಳ ನಿಮ್ಮ ಭಕ್ತರ ಸಂಗವೇ ನನಗೆ ದೊರಕಲಿ—ಅದೇ ನಿಮ್ಮ ನಿಜವಾದ ಅನುಗ್ರಹ.

Verse 59

न यस्य चित्तं बहिरर्थविभ्रमं तमोगुहायां च विशुद्धमाविशत् । यद्भक्तियोगानुगृहीतमञ्जसा मुनिर्विचष्टे ननु तत्र ते गतिम् ॥ ५९ ॥

ಭಕ್ತಿಯೋಗದ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಹೃದಯವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಶುದ್ಧವಾದ ಭಕ್ತನು, ಅಂಧಕೂಪದಂತಿರುವ ಬಾಹ್ಯ ವಿಷಯಮಾಯೆಯಲ್ಲಿ ಮೋಹಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಮಲರಹಿತನಾಗಿ ಅವನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ನಾಮ, ಯಶಸ್ಸು, ರೂಪ, ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅರಿಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 60

यत्रेदं व्यज्यते विश्वं विश्वस्मिन्नवभाति यत् । तत् त्वं ब्रह्म परं ज्योतिराकाशमिव विस्तृतम् ॥ ६० ॥

ಪ್ರಭು! ಆಕಾಶದಂತೆ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಕಿರಣದಂತೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ನಿರಾಕಾರ ಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಶ್ವವು ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿ ಅದರಲ್ಲಿ തന്നെ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಪರಬ್ರಹ್ಮ, ಪರಮ ಜ್ಯೋತಿ ನೀವೇ.

Verse 61

यो माययेदं पुरुरूपयासृजद् बिभर्ति भूय: क्षपयत्यविक्रिय: । यद्भेदबुद्धि: सदिवात्मदु:स्थया त्वमात्मतन्त्रं भगवन् प्रतीमहि ॥ ६१ ॥

ಭಗವನ್! ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಂತೆ ಪೋಷಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಲಯಗೊಳಿಸುತ್ತೀರಿ; ಆದರೂ ನೀವು ಅವಿಕಾರಿಯಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತೀರಿ. ಜೀವನು ತನ್ನ ಆತ್ಮದುಃಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಭೇದಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಜಗತ್ತಿನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪರಮಾತ್ಮನಾಗಿ ಅರಿಯುತ್ತೇನೆ.

Verse 62

क्रियाकलापैरिदमेव योगिन: श्रद्धान्विता: साधु यजन्ति सिद्धये । भूतेन्द्रियान्त:करणोपलक्षितं वेदे च तन्त्रे च त एव कोविदा: ॥ ६२ ॥

ಪ್ರಭು! ಪಂಚಭೂತಗಳು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಮನಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿ, ಭೌತಿಕ ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿರ್ದೇಶಿಸುವ ನಿಮ್ಮ ಅಂಶವಾದ ಪರಮಾತ್ಮ—ಇವೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ನಿಮ್ಮ ವಿಶ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ. ಭಕ್ತರಲ್ಲದ ಕರ್ಮಯೋಗಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಯೋಗಿಯರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ವೇದಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವೇದಾನುಬಂಧ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ‘ಪೂಜ್ಯನು ನೀನೇ’ ಎಂದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಇದೇ ವೇದಗಳ ನಿಪುಣ ನಿರ್ಣಯ.

Verse 63

त्वमेक आद्य: पुरुष: सुप्तशक्ति- स्तया रज:सत्त्वतमो विभिद्यते । महानहं खं मरुदग्निवार्धरा: सुरर्षयो भूतगणा इदं यत: ॥ ६३ ॥

ಪ್ರಭು! ನೀವೇ ಏಕೈಕ ಆದ್ಯ ಪುರುಷ, ಸರ್ವ ಕಾರಣಗಳ ಕಾರಣ. ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಮೊದಲು ನಿನ್ನ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿ ಸುಪ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಅದು ಚಲಿಸಿದಾಗ ರಜಃ-ಸತ್ತ್ವ-ತಮೋ ಗುಣಗಳು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗಿ, ಮಹತ್, ಅಹಂಕಾರ, ಆಕಾಶ, ವಾಯು, ಅಗ್ನಿ, ಜಲ, ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ದೇವ-ಋಷಿಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಈ ಜಗತ್ತು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 64

सृष्टं स्वशक्त्येदमनुप्रविष्ट- श्चचतुर्विधं पुरमात्मांशकेन । अथो विदुस्तं पुरुषं सन्तमन्त- र्भुङ्क्ते हृषीकैर्मधु सारघं य: ॥ ६४ ॥

ಪ್ರಭು! ನಿನ್ನ ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ನಿನ್ನ ಆತ್ಮಾಂಶದಿಂದ ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುತ್ತೀ. ಜೀವಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಅವರು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ಹೇಗೆ ಭೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೀನು ತಿಳಿಯುತ್ತೀ. ಈ ಲೋಕದ ಎನಿಸಲ್ಪಡುವ ಸುಖವು ಜೇನುಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಜೇನನ್ನು ಜೇನುಹುಳುಗಳು ಆಸ್ವಾದಿಸುವಂತೆಯೇ.

Verse 65

स एष लोकानतिचण्डवेगो विकर्षसि त्वं खलु कालयान: । भूतानि भूतैरनुमेयतत्त्वो घनावलीर्वायुरिवाविषह्य: ॥ ६५ ॥

ಪ್ರಭು! ನೀನು ಕಾಲರೂಪಿಯಾಗಿ ಅತಿಚಂಡ ವೇಗದಿಂದ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತೀ. ನಿನ್ನ ಪರಮಾಧಿಕಾರವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಲಾಗದು; ಆದರೆ ಲೋಕದ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು—ಒಂದು ಜೀವಿ ಮತ್ತೊಂದರಿಂದ ಭಕ್ಷಿತವಾಗುವಂತೆ. ನೀನು ಆಕಾಶದ ಮೋಡಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಅಸಹ್ಯ ಗಾಳಿಯಂತೆ ಚದುರಿಸುತ್ತೀ.

Verse 66

प्रमत्तमुच्चैरिति कृत्यचिन्तया प्रवृद्धलोभं विषयेषु लालसम् । त्वमप्रमत्त: सहसाभिपद्यसे क्षुल्लेलिहानोऽहिरिवाखुमन्तक: ॥ ६६ ॥

ಪ್ರಭು! ಜೀವಿ ಕಾರ್ಯಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮದಗೊಂಡು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಲಾಲಸೆಯಿಂದ, ಹೆಚ್ಚಿದ ಲೋಭದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ನೀನು ಸದಾ ಎಚ್ಚರ; ಕಾಲ ಬಂದಾಗ ನೀನು ಅಚಾನಕ ಅವನ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತೀ—ಇಲಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಸುಲಭವಾಗಿ ನುಂಗುವ ಹಾವಿನಂತೆ.

Verse 67

कस्त्वत्पदाब्जं विजहाति पण्डितो यस्तेऽवमानव्ययमानकेतन: । विशङ्कयास्मद्गुरुरर्चति स्म यद् विनोपपत्तिं मनवश्चतुर्दश ॥ ६७ ॥

ಪ್ರಭು! ನಿನ್ನ ಆರಾಧನೆ ಇಲ್ಲದೆ ಜೀವನ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದ ಪಂಡಿತನು ನಿನ್ನ ಪದ್ಮಪಾದಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತ್ಯಜಿಸಬಲ್ಲನು? ನಮ್ಮ ತಂದೆ ಹಾಗೂ ಗುರು ಬ್ರಹ್ಮದೇವರೂ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು; ಅವರ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತುಗಳನ್ನು ಹದಿನಾಲ್ಕು ಮನುಗಳು ಅನುಸರಿಸಿದರು.

Verse 68

अथ त्वमसि नो ब्रह्मन् परमात्मन् विपश्चिताम् । विश्वं रुद्रभयध्वस्तमकुतश्चिद्भया गति: ॥ ६८ ॥

ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಹೇ ಪರಮಾತ್ಮನ್! ಪಂಡಿತರು ನಿಮಗೆ ಪರಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಯಾಮಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ರುದ್ರಭಯದಿಂದ ನಡುಗುವ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿಯೂ ನೀವು ಭಕ್ತಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಭಯ ಶರಣಾಗತಿ.

Verse 69

इदं जपत भद्रं वो विशुद्धा नृपनन्दना: । स्वधर्ममनुतिष्ठन्तो भगवत्यर्पिताशया: ॥ ६९ ॥

ಹೇ ರಾಜಪುತ್ರರೇ! ಶುದ್ಧ ಹೃದಯದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ರಾಜಧರ್ಮವನ್ನು ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಿ. ಭಗವಂತನ ಪದಪದ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ; ಇದರಿಂದ ನಿಮಗೆ ಸರ್ವಮಂಗಳ, ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರಭು ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುವನು.

Verse 70

तमेवात्मानमात्मस्थं सर्वभूतेष्ववस्थितम् । पूजयध्वं गृणन्तश्च ध्यायन्तश्चासकृद्धरिम् ॥ ७० ॥

ಆ ಹರಿಯೇ ಪರಮಾತ್ಮನು; ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ನಿಮ್ಮ ಹೃದಯದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಅವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಹಾಡಿ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹರಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ.

Verse 71

योगादेशमुपासाद्य धारयन्तो मुनिव्रता: । समाहितधिय: सर्व एतदभ्यसताद‍ृता: ॥ ७१ ॥

ಹೇ ರಾಜಕುಮಾರರೇ! ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಾಮಜಪದ ಯೋಗಪದ್ದತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಇದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿ, ಮುನಿವ್ರತದಿಂದ, ಮೌನವಾಗಿ, ಆದರ-ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತದಿಂದ ಅಭ್ಯಾಸಮಾಡಿರಿ.

Verse 72

इदमाह पुरास्माकं भगवान् विश्वसृक्पति: । भृग्वादीनामात्मजानां सिसृक्षु: संसिसृक्षताम् ॥ ७२ ॥

ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ನಮಗೆ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ—ಎಲ್ಲ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರ ಅಧಿಪತಿ—ಉಪದೇಶಿಸಿದನು. ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡಲು ಬಯಸಿದ ಭೃಗು ಮೊದಲಾದ ಅವನ ಪುತ್ರರಿಗೂ ಸೃಷ್ಟಿಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಇದೇ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಬೋಧಿಸಲಾಯಿತು.

Verse 73

ते वयं नोदिता: सर्वे प्रजासर्गे प्रजेश्वरा: । अनेन ध्वस्ततमस: सिसृक्ष्मो विविधा: प्रजा: ॥ ७३ ॥

ಬ್ರಹ್ಮದೇವರು ನಮ್ಮೆಲ್ಲ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಜಾಸೃಷ್ಟಿಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದಾಗ, ನಾವು ಪರಮಪುರುಷ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದೆವು; ಅಜ್ಞಾನತಮಸ್ಸು ನಾಶವಾಗಿ, ವಿವಿಧ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಶಕ್ತರಾದೆವು।

Verse 74

अथेदं नित्यदा युक्तो जपन्नवहित: पुमान् । अचिराच्छ्रेय आप्नोति वासुदेवपरायण: ॥ ७४ ॥

ವಾಸುದೇವನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸದಾ ಲೀನಗೊಳಿಸಿ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುವ ಭಕ್ತನು ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು—ಜೀವನದ ಉನ್ನತ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು—ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 75

श्रेयसामिह सर्वेषां ज्ञानं नि:श्रेयसं परम् । सुखं तरति दुष्पारं ज्ञाननौर्व्यसनार्णवम् ॥ ७५ ॥

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವಿಧದ ಶ್ರೇಯಸ್ಸುಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವೆಲ್ಲರಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವೇ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು; ಏಕೆಂದರೆ ಜ್ಞಾನವೆಂಬ ನೌಕೆಯಲ್ಲೇ ಮನುಷ್ಯನು ಅಜ್ಞಾನರೂಪ ದುಸ್ತರ ವ್ಯಸನಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ।

Verse 76

य इमं श्रद्धया युक्तो मद्गीतं भगवत्स्तवम् । अधीयानो दुराराध्यं हरिमाराधयत्यसौ ॥ ७६ ॥

ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ನನ್ನಿಂದ ರಚಿಸಿ ಹಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಭಗವತ್‌ಸ್ತವವನ್ನು ಓದುವ ಅಥವಾ ಉಚ್ಚರಿಸುವವನು, ಆರಾಧಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಹರಿಯನ್ನೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಿ ಅವನ ಕೃಪೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 77

विन्दते पुरुषोऽमुष्माद्यद्यदिच्छत्यसत्वरम् । मद्गीतगीतात्सुप्रीताच्छ्रेयसामेकवल्लभात् ॥ ७७ ॥

ಪರಮಪುರುಷ ಭಗವಂತನೇ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಯಸ್ಸುಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ಗುರಿ. ನನ್ನಿಂದ ಹಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಗೀತೆಯನ್ನು ಹಾಡುವವನು ಭಗವಂತನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ, ಅವನು ಪ್ರಭುವಿನಿಂದ ತಾನು ಬಯಸಿದುದನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 78

इदं य: कल्य उत्थाय प्राञ्जलि: श्रद्धयान्वित: । श‍ृणुयाच्छ्रावयेन्मर्त्यो मुच्यते कर्मबन्धनै: ॥ ७८ ॥

ಯಾರು ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ಎದ್ದು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಅಂಜಲಿ ಬಿಟ್ಟು ಈ ರುದ್ರಗೀತ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಇತರರಿಗೂ ಕೇಳಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕರ್ಮಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 79

गीतं मयेदं नरदेवनन्दना: परस्य पुंस: परमात्मन: स्तवम् । जपन्त एकाग्रधियस्तपो महत् चरध्वमन्ते तत आप्स्यथेप्सितम् ॥ ७९ ॥

ಹೇ ರಾಜಪುತ್ರರೇ! ನಾನು ಹಾಡಿದ ಈ ಸ್ತವ ಪರಮಪುರುಷ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಲು. ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತದಿಂದ ಇದನ್ನು ಜಪಿಸಿ; ಇದು ಮಹಾತಪಸ್ಸಿನಷ್ಟೇ ಫಲಪ್ರದ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀವು ಬಯಸಿದುದನ್ನು ತಪ್ಪದೇ ಪಡೆಯುವಿರಿ।