Adhyaya 16

Verse 1

श्रीशुक उवाच एवं पुत्रेषु नष्टेषु देवमातादितिस्तदा । हृते त्रिविष्टपे दैत्यै: पर्यतप्यदनाथवत् ॥ १ ॥

ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ರಾಜನೇ, ಅದಿತಿಯ ಪುತ್ರರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಹೀಗೆ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಅಂತರಧಾನರಾದಾಗ ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರು ತ್ರಿವಿಷ್ಟಪವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಾಗ, ದೇವಮಾತೆ ಅದಿತಿ ರಕ್ಷಕನಿಲ್ಲದವಳಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖದಿಂದ ಕಳವಳಗೊಂಡಳು।

Verse 2

एकदा कश्यपस्तस्या आश्रमं भगवानगात् । निरुत्सवं निरानन्दं समाधेर्विरतश्चिरात् ॥ २ ॥

ಬಹು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಸಮಾಧಿ ಧ್ಯಾನದಿಂದ ವಿರಮಿಸಿದ ಭಗವಾನ್ ಕಶ್ಯಪ ಮುನಿಯು ಒಂದು ದಿನ ಅವಳ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಆಶ್ರಮವು ಉತ್ಸವವಿಲ್ಲದೆ, ಆನಂದವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು।

Verse 3

स पत्नीं दीनवदनां कृतासनपरिग्रह: । सभाजितो यथान्यायमिदमाह कुरूद्वह ॥ ३ ॥

ಓ ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಕಶ್ಯಪ ಮುನಿಗೆ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸತ್ಕಾರವಾಯಿತು; ಆತನು ಆಸನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ದುಃಖಮುಖಿಯಾದ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಅದಿತಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು।

Verse 4

अप्यभद्रं न विप्राणां भद्रे लोकेऽधुनागतम् । न धर्मस्य न लोकस्य मृत्योश्छन्दानुवर्तिन: ॥ ४ ॥

ಹೇ ಭದ್ರೇ, ಮರಣದ ಇಚ್ಛೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಧರ್ಮ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಈಗ ಯಾವುದಾದರೂ ಅಮಂಗಳ ಸಂಭವಿಸಿತೇ?

Verse 5

अपि वाकुशलं किञ्चिद् गृहेषु गृहमेधिनि । धर्मस्यार्थस्य कामस्य यत्र योगो ह्ययोगिनाम् ॥ ५ ॥

ಹೇ ಗೃಹಮೇಧಿನೀ ಪ್ರಿಯೆ, ಗೃಹಜೀವನದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಅಯೋಗಿಗಳ ಕರ್ಮವೂ ಯೋಗಿಗಳಂತಾಗುತ್ತದೆ; ಅದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ತಪ್ಪು ಉಂಟಾಯಿತೇ?

Verse 6

अपि वातिथयोऽभ्येत्य कुटुम्बासक्तया त्वया । गृहादपूजिता याता: प्रत्युत्थानेन वा क्‍वचित् ॥ ६ ॥

ಕುಟುಂಬಾಸಕ್ತಿಯಿಂದ ನೀನು ಆಹ್ವಾನವಿಲ್ಲದೆ ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ವಾಗತಿಸದೆ, ಅವರು ಪೂಜೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟರೇ? ಅಥವಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎದ್ದು ಬರಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲವೇ?

Verse 7

गृहेषु येष्वतिथयो नार्चिता: सलिलैरपि । यदि निर्यान्ति ते नूनं फेरुराजगृहोपमा: ॥ ७ ॥

ಯಾವ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರಿನಿಂದಲೂ ಅರ್ಚಿಸದೆ ಅವರು ಹೊರಟುಹೋಗುವರೋ, ಆ ಮನೆಗಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೊಲದಲ್ಲಿನ ನರಿಗಳ ಗುಹೆಗಳಂತಿವೆ.

Verse 8

अप्यग्नयस्तु वेलायां न हुता हविषा सति । त्वयोद्विग्नधिया भद्रे प्रोषिते मयि कर्हिचित् ॥ ८ ॥

ಹೇ ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಭದ್ರೇ, ನಾನು ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನೀನು ಆತಂಕದಿಂದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪದ ಆಹುತಿ ಅರ್ಪಿಸಲಿಲ್ಲವೇ?

Verse 9

यत्पूजया कामदुघान्याति लोकान्गृहान्वित: । ब्राह्मणोऽग्निश्च वै विष्णो: सर्वदेवात्मनो मुखम् ॥ ९ ॥

ಅಗ್ನಿಯನ್ನೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಗೃಹಸ್ಥನು ಇಷ್ಟಫಲ ಪಡೆದು ಉನ್ನತ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬಲ್ಲನು; ಯಜ್ಞಾಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸರ್ವದೇವಾತ್ಮನಾದ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವಿನ ಮುಖವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 10

अपि सर्वे कुशलिनस्तव पुत्रा मनस्विनि । लक्षयेऽस्वस्थमात्मानं भवत्या लक्षणैरहम् ॥ १० ॥

ಹೇ ಮಹಾಮನಸ್ವಿನಿ, ನಿನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಪುತ್ರರು ಕ್ಷೇಮವಾಗಿದಾರೆಯೇ? ನಿನ್ನ ಮ್ಲಾನ ಮುಖಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಶಾಂತವಲ್ಲವೆಂದು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ; ಏಕೆ ಹೀಗೆ?

Verse 11

श्रीअदितिरुवाच भद्रं द्विजगवां ब्रह्मन्धर्मस्यास्य जनस्य च । त्रिवर्गस्य परं क्षेत्रं गृहमेधिन्गृहा इमे ॥ ११ ॥

ಶ್ರೀ ಅದಿತಿ ಹೇಳಿದರು: ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ವಾಮಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಗೋವುಗಳು, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜನಕಲ್ಯಾಣ—ಎಲ್ಲವೂ ಮಂಗಳವಾಗಿದೆ. ಹೇ ಗೃಹಮೇಧಿನ್, ಧರ್ಮ-ಅರ್ಥ-ಕಾಮ ಎಂಬ ತ್ರಿವರ್ಗಕ್ಕೆ ಪರಮ ಕ್ಷೇತ್ರ ಗೃಹಸ್ಥಜೀವನವೇ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಮನೆಗಳು ಭಾಗ್ಯಪೂರ್ಣವಾಗಿವೆ.

Verse 12

अग्नयोऽतिथयो भृत्या भिक्षवो ये च लिप्सव: । सर्वं भगवतो ब्रह्मन्ननुध्यानान्न रिष्यति ॥ १२ ॥

ಹೇ ಪ್ರಿಯ ಸ್ವಾಮಿ, ಅಗ್ನಿಗಳು, ಅತಿಥಿಗಳು, ಸೇವಕರು ಮತ್ತು ಭಿಕ್ಷುಕರು—ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನಾನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನಾನು ಸದಾ ನಿಮ್ಮ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಧರ್ಮದ ಯಾವುದೂ ಅಂಗ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 13

को नु मे भगवन्कामो न सम्पद्येत मानस: । यस्या भवान्प्रजाध्यक्ष एवं धर्मान्प्रभाषते ॥ १३ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಯಾವ ಆಸೆ ನೆರವೇರದೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ? ನೀವು ಪ್ರಜಾಪತಿ; ಮತ್ತು ಸ್ವತಃ ನನಗೆ ಧರ್ಮದ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತೀರಿ.

Verse 14

तवैव मारीच मन:शरीरजा: प्रजा इमा: सत्त्वरजस्तमोजुष: । समो भवांस्तास्वसुरादिषु प्रभो तथापि भक्तं भजते महेश्वर: ॥ १४ ॥

ಹೇ ಮರೀಚಿ-ಪುತ್ರನೇ! ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೇಹದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಈ ಪ್ರಜೆಗಳು ಸತ್ತ್ವ-ರಜ-ತಮ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರು; ದೇವ-ಅಸುರರ ಮೇಲೂ ನೀನು ಸಮದೃಷ್ಟಿಯವನು. ಆದರೂ ಸರ್ವಸಮ ಪರಮೇಶ್ವರನು ಭಕ್ತರ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಅನುಗ್ರಹವನು ತೋರುತ್ತಾನೆ.

Verse 15

तस्मादीश भजन्त्या मे श्रेयश्चिन्तय सुव्रत । हृतश्रियो हृतस्थानान्सपत्नै: पाहि न: प्रभो ॥ १५ ॥

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಈಶ್ವರಾ, ಹೇ ಸುವ್ರತನೇ! ನಿನ್ನ ದಾಸಿಯಾದ ನನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಚಿಂತಿಸು. ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದ ದೈತ್ಯರು ನಮ್ಮ ಶ್ರೀಯನ್ನೂ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ; ಪ್ರಭೋ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

Verse 16

परैर्विवासिता साहं मग्ना व्यसनसागरे । ऐश्वर्यं श्रीर्यश: स्थानं हृतानि प्रबलैर्मम ॥ १६ ॥

ಪ್ರಬಲ ಶತ್ರು ದೈತ್ಯರು ನನ್ನನ್ನು ನಿರ್ವಾಸಿತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ; ನಾನು ವಿಪತ್ತಿನ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯ, ಶ್ರೀ, ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ನಿವಾಸಸ್ಥಾನ ಎಲ್ಲವೂ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 17

यथा तानि पुन: साधो प्रपद्येरन् ममात्मजा: । तथा विधेहि कल्याणं धिया कल्याणकृत्तम ॥ १७ ॥

ಹೇ ಸಾಧುವೇ, ಮಂಗಳ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನಮ್ಮ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿ, ನನ್ನ ಪುತ್ರರು ಕಳೆದುಕೊಂಡದ್ದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಂಗಳವನ್ನು ವಿಧಿಸು.

Verse 18

श्रीशुक उवाच एवमभ्यर्थितोऽदित्या कस्तामाह स्मयन्निव । अहो मायाबलं विष्णो: स्‍नेहबद्धमिदं जगत् ॥ १८ ॥

ಶ್ರೀಶುಕನು ಹೇಳಿದನು—ಅದಿತಿ ಹೀಗೆ ಬೇಡಿಕೊಂಡಾಗ ಕಶ್ಯಪ ಮುನಿ ಸ್ವಲ್ಪ ನಗುವಂತೆ ಮಾಡಿ, “ಅಹೋ! ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಾಯಾಬಲ ಎಷ್ಟೋ ಪ್ರಬಲ; ಈ ಜಗತ್ತು ಸಂತಾನಸ್ನೇಹದಿಂದ ಬಂಧಿತವಾಗಿದೆ” ಎಂದನು.

Verse 19

क्‍व देहो भौतिकोऽनात्मा क्‍व चात्मा प्रकृते: पर: । कस्य के पतिपुत्राद्या मोह एव हि कारणम् ॥ १९ ॥

ಈ ಭೌತಿಕ ದೇಹ ಪಂಚಭೂತಮಯ, ಆತ್ಮವಲ್ಲ; ಆತ್ಮನು ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಅತೀತನಾದ ಶುದ್ಧ ನಿತ್ಯಸ್ವರೂಪ. ದೇಹಾಭಿಮಾನದಿಂದಲೇ ಯಾರನ್ನೋ ಪತಿ, ಪುತ್ರ ಇತ್ಯಾದಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಇವು ಮಿಥ್ಯಾ ಸಂಬಂಧಗಳು—ಮೋಹವೇ ಕಾರಣ.

Verse 20

उपतिष्ठस्व पुरुषं भगवन्तं जनार्दनम् । सर्वभूतगुहावासं वासुदेवं जगद्गुरुम् ॥ २० ॥

ಅದಿತೀ, ಭಗವಂತ ಜನಾರ್ದನ ಪುರುಷೋತ್ತಮನಿಗೆ ಭಕ್ತಿಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗು—ಅವನೇ ಸರ್ವಾಧಿಪತಿ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದಮನಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು. ಜಗದ್ಗುರು ವಾಸುದೇವ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನೇ ಸರ್ವಮಂಗಳವನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲನು.

Verse 21

स विधास्यति ते कामान्हरिर्दीनानुकम्पन: । अमोघा भगवद्भ‍क्तिर्नेतरेति मतिर्मम ॥ २१ ॥

ದೀನರ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆಯಿರುವ ಹರಿ ನಿನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಆಸೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವನು, ಏಕೆಂದರೆ ಭಗವದ್ಭಕ್ತಿ ಅಮೋಘ. ಭಕ್ತಿಯ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗಗಳು ವ್ಯರ್ಥ—ಇದು ನನ್ನ ಮತ.

Verse 22

श्रीअदितिरुवाच केनाहं विधिना ब्रह्मन्नुपस्थास्ये जगत्पतिम् । यथा मे सत्यसङ्कल्पो विदध्यात् स मनोरथम् ॥ २२ ॥

ಶ್ರೀಮತಿ ಅದಿತಿ ಹೇಳಿದರು: ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನಾನು ಜಗತ್ಪತಿಯಾದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಯಾವ ವಿಧಿಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು? ಅವನು ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ನನ್ನ ಸತ್ಯಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ನನ್ನ ಮನೋರಥವನ್ನು ಸಿದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸು.

Verse 23

आदिश त्वं द्विजश्रेष्ठ विधिं तदुपधावनम् । आशु तुष्यति मे देव: सीदन्त्या: सह पुत्रकै: ॥ २३ ॥

ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ಆ ವಿಧಿಯನ್ನೂ ಆರಾಧನೆಯ ಕ್ರಮವನ್ನೂ ಉಪದೇಶಿಸು; ಅದರಿಂದ ನನ್ನ ದೇವನು ಶೀಘ್ರ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುವನು. ನಾನು ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಭಯಂಕರ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ; ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಈ ಘೋರ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಬೇಗ ರಕ್ಷಿಸಲಿ.

Verse 24

श्रीकश्यप उवाच एतन्मे भगवान्पृष्ट: प्रजाकामस्य पद्मज: । यदाह ते प्रवक्ष्यामि व्रतं केशवतोषणम् ॥ २४ ॥

ಶ್ರೀ ಕಶ್ಯಪ ಮುನಿ ಹೇಳಿದರು—ಸಂತಾನಕಾಮನೆಯಿಂದ ನಾನು ಪದ್ಮಜ ಬ್ರಹ್ಮದೇವರನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದೆ. ಅವರು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ ವಿಧಿಯನ್ನೇ, ಕೇಶವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವ ವ್ರತವಾಗಿ, ನಿಮಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 25

फाल्गुनस्यामले पक्षे द्वादशाहं पयोव्रतम् । अर्चयेदरविन्दाक्षं भक्त्या परमयान्वित: ॥ २५ ॥

ಫಾಲ್ಗುಣ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ದಿನ ಪಯೋವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕಮಲನಯನ ಅರವಿಂದಾಕ್ಷ ಭಗವಂತನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು।

Verse 26

सिनीवाल्यां मृदालिप्य स्‍नायात् क्रोडविदीर्णया । यदि लभ्येत वै स्रोतस्येतं मन्त्रमुदीरयेत् ॥ २६ ॥

ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು, ವರಾಹನು ತೋಡಿದ ಮಣ್ಣು ದೊರಕಿದರೆ ಅದನ್ನು ದೇಹಕ್ಕೆ ಲೇಪಿಸಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಸ್ನಾನಿಸುವಾಗ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು।

Verse 27

त्वं देव्यादिवराहेण रसाया: स्थानमिच्छता । उद्‌धृतासि नमस्तुभ्यं पाप्मानं मे प्रणाशय ॥ २७ ॥

ಹೇ ದೇವಿ ಭೂಮಾತೆ! ವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಯಸಿದ ನಿನ್ನನ್ನು ಆದಿವರಾಹರೂಪದ ಭಗವಂತನು ರಸಾತಲದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿದನು. ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ನನ್ನ ಪಾಪಫಲಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡು।

Verse 28

निर्वर्तितात्मनियमो देवमर्चेत् समाहित: । अर्चायां स्थण्डिले सूर्ये जले वह्नौ गुरावपि ॥ २८ ॥

ನಂತರ ನಿತ್ಯ ಆತ್ಮನಿಯಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು—ದೇವಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ, ವೇದಿ/ಸ್ಥಂಡಿಲದಲ್ಲಿ, ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ, ಜಲದಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ।

Verse 29

नमस्तुभ्यं भगवते पुरुषाय महीयसे । सर्वभूतनिवासाय वासुदेवाय साक्षिणे ॥ २९ ॥

ಹೇ ಭಗವಾನ್ ವಾಸುದೇವ, ಮಹಾಪುರುಷ! ನೀನು ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದೆ; ಸರ್ವಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ನಿನಗೆ ನನ್ನ ಸಾದರ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 30

नमोऽव्यक्ताय सूक्ष्माय प्रधानपुरुषाय च । चतुर्विंशद्गुणज्ञाय गुणसङ्ख्यानहेतवे ॥ ३० ॥

ಹೇ ಅವ್ಯಕ್ತ, ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಪ್ರಧಾನ-ಪುರುಷ! ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಅಗೋಚರನಾದ ನೀನು ಚತುರ್ವಿಂಶತಿ ತತ್ತ್ವಗಳ ಜ್ಞಾತ, ಗುಣಸಂಖ್ಯಾನದ ಕಾರಣವಾದ ಸಾಂಖ್ಯಯೋಗದ ಪ್ರವರ್ತಕ—ನಿನಗೆ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 31

नमो द्विशीर्ष्णे त्रिपदे चतु:श‍ृङ्गाय तन्तवे । सप्तहस्ताय यज्ञाय त्रयीविद्यात्मने नम: ॥ ३१ ॥

ಎರಡು ಶಿರಗಳು, ಮೂರು ಪಾದಗಳು, ನಾಲ್ಕು ಶೃಂಗಗಳು, ತಂತುವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದವನೇ; ಏಳು ಹಸ್ತಗಳ ಯಜ್ಞಸ್ವರೂಪನೇ! ತ್ರಯೀವಿದ್ಯೆಯೇ ಆತ್ಮವಾಗಿರುವವನೇ—ನಿನಗೆ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 32

नम: शिवाय रुद्राय नम: शक्तिधराय च । सर्वविद्याधिपतये भूतानां पतये नम: ॥ ३२ ॥

ಹೇ ರುದ್ರ, ಹೇ ಶಿವ! ಶಕ್ತಿಧರನೇ, ಸರ್ವ ವಿದ್ಯೆಗಳ ಅಧಿಪತியே, ಭೂತಗಳೆಲ್ಲರ ಪತியே—ನಿನಗೆ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 33

नमो हिरण्यगर्भाय प्राणाय जगदात्मने । योगैश्वर्यशरीराय नमस्ते योगहेतवे ॥ ३३ ॥

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭಸ್ವರೂಪನೇ, ಪ್ರಾಣಸ್ವರೂಪನೇ, ಜಗದಾತ್ಮನೇ! ಯೋಗೈಶ್ವರ್ಯಮಯ ದೇಹವಿರುವವನೇ, ಯೋಗದ ಕಾರಣನಾದ ಪ್ರಭು—ನಿನಗೆ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 34

नमस्त आदिदेवाय साक्षिभूताय ते नम: । नारायणाय ऋषये नराय हरये नम: ॥ ३४ ॥

ಆದಿದೇವನೇ, ಹೃದಯಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ಪ್ರಭು, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನರ-ನಾರಾಯಣ ಋಷಿಯಾಗಿ ಮಾನವರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸಿದ ಹರಿ ನಾರಾಯಣನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 35

नमो मरकतश्यामवपुषेऽधिगतश्रिये । केशवाय नमस्तुभ्यं नमस्ते पीतवाससे ॥ ३५ ॥

ಮರಕತ ರತ್ನದಂತೆ ಶ್ಯಾಮವರ್ಣ ದೇಹಧಾರಿಯಾದ, ಶ್ರೀದೇವಿಯನ್ನು ಅಧೀನದಲ್ಲಿಟ್ಟ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹೇ ಕೇಶವ, ಪೀತಾಂಬರಧಾರಿಯೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 36

त्वं सर्ववरद: पुंसां वरेण्य वरदर्षभ । अतस्ते श्रेयसे धीरा: पादरेणुमुपासते ॥ ३६ ॥

ಹೇ ಪೂಜ್ಯ ಪ್ರಭು, ವರದಾತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನೀನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಧೀರರು ತಮ್ಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಗಾಗಿ ನಿನ್ನ ಕಮಲಪಾದಗಳ ಧೂಳನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 37

अन्ववर्तन्त यं देवा: श्रीश्च तत्पादपद्मयो: । स्पृहयन्त इवामोदं भगवान्मे प्रसीदताम् ॥ ३७ ॥

ಯಾರ ಕಮಲಪಾದಗಳನ್ನು ದೇವತೆಗಳೂ ಶ್ರೀದೇವಿಯೂ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆ ಪಾದಗಳ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಬಯಸುವಂತೆ ಗೌರವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಭಗವಂತನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಲಿ.

Verse 38

एतैर्मन्त्रैर्हृषीकेशमावाहनपुरस्कृतम् । अर्चयेच्छ्रद्धया युक्त: पाद्योपस्पर्शनादिभि: ॥ ३८ ॥

ಕಶ್ಯಪ ಮುನಿಯು ಹೇಳಿದರು: ಈ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಹೃಷೀಕೇಶನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ, ಶ್ರದ್ಧಾ-ಭಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಪಾದ್ಯ, ಅರ್ಘ್ಯ, ಆಚಮನ ಮೊದಲಾದ ಪೂಜಾ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಕೇಶವ—ಕೃಷ್ಣ—ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 39

अर्चित्वा गन्धमाल्याद्यै: पयसा स्‍नपयेद् विभुम् । वस्त्रोपवीताभरणपाद्योपस्पर्शनैस्तत: । गन्धधूपादिभिश्चार्चेद्‌द्वादशाक्षरविद्यया ॥ ३९ ॥

ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ ಗಂಧ, ಮಾಲೆ, ಧೂಪ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಹಾಲಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ ವಸ್ತ್ರ, ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು. ಪಾದ್ಯಜಲ ಅರ್ಪಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಸುಗಂಧ ಪುಷ್ಪ, ಧೂಪಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 40

श‍ृतं पयसि नैवेद्यं शाल्यन्नं विभवे सति । ससर्पि: सगुडं दत्त्वा जुहुयान्मूलविद्यया ॥ ४० ॥

ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದರೆ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿದ ಉತ್ತಮ ಶಾಲ್ಯನ್ನವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಬೆಲ್ಲ ಸೇರಿಸಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಅದೇ ಮೂಲಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿ ನೀಡಬೇಕು.

Verse 41

निवेदितं तद्भ‍क्ताय दद्याद्भ‍ुञ्जीत वा स्वयम् । दत्त्वाचमनमर्चित्वा ताम्बूलं च निवेदयेत् ॥ ४१ ॥

ನಿವೇದಿತ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ವೈಷ್ಣವ ಭಕ್ತನಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು, ಅಥವಾ ಅವನಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀಡಿ ಉಳಿದುದನ್ನು ತಾನೇ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ದೇವರಿಗೆ ಆಚಮನ ಅರ್ಪಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ತಾಂಬೂಲ (ಪಾನ್) ಕೂಡ ನಿವೇದಿಸಬೇಕು.

Verse 42

जपेदष्टोत्तरशतं स्तुवीत स्तुतिभि: प्रभुम् । कृत्वा प्रदक्षिणं भूमौ प्रणमेद् दण्डवन्मुदा ॥ ४२ ॥

ನಂತರ ಮಂತ್ರವನ್ನು 108 ಬಾರಿ ಮೌನವಾಗಿ ಜಪಿಸಿ, ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆನಂದದಿಂದ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 43

कृत्वा शिरसि तच्छेषां देवमुद्वासयेत् तत: । द्वय‍वरान्भोजयेद् विप्रान्पायसेन यथोचितम् ॥ ४३ ॥

ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಪುಷ್ಪ-ಜಲಾದಿಗಳ ಶೇಷವನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿ, ನಂತರ ದೇವರ ಉದ್ವಾಸನ (ಸಮಾಪ್ತಿ) ಮಾಡಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಪಾಯಸ (ಖೀರ್) ನೀಡಿ ಕನಿಷ್ಠ ಇಬ್ಬರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 44

भुञ्जीत तैरनुज्ञात: सेष्ट: शेषं सभाजितै: । ब्रह्मचार्यथ तद्रात्र्यां श्वोभूते प्रथमेऽहनि ॥ ४४ ॥ स्‍नात: शुचिर्यथोक्तेन विधिना सुसमाहित: । पयसा स्‍नापयित्वार्चेद् यावद्‌व्रतसमापनम् ॥ ४५ ॥

ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದ ಪೂಜ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಸ್ನೇಹಿತರು ಹಾಗೂ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಉಳಿದ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಆ ರಾತ್ರಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ಪಾಲಿಸಬೇಕು; ಮುಂದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವಿನ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಹಾಲಿನಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ, ಪೂರ್ವೋಕ್ತ ವಿಧಾನಪ್ರಕಾರ ವ್ರತಸಮಾಪ್ತಿವರೆಗೆ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 45

भुञ्जीत तैरनुज्ञात: सेष्ट: शेषं सभाजितै: । ब्रह्मचार्यथ तद्रात्र्यां श्वोभूते प्रथमेऽहनि ॥ ४४ ॥ स्‍नात: शुचिर्यथोक्तेन विधिना सुसमाहित: । पयसा स्‍नापयित्वार्चेद् यावद्‌व्रतसमापनम् ॥ ४५ ॥

ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದ ಪೂಜ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಸ್ನೇಹಿತರು ಹಾಗೂ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಉಳಿದ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಆ ರಾತ್ರಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ಪಾಲಿಸಬೇಕು; ಮುಂದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವಿನ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಹಾಲಿನಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ, ಪೂರ್ವೋಕ್ತ ವಿಧಾನಪ್ರಕಾರ ವ್ರತಸಮಾಪ್ತಿವರೆಗೆ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 46

पयोभक्षो व्रतमिदं चरेद् विष्णवर्चनाद‍ृत: । पूर्ववज्जुहुयादग्निं ब्राह्मणांश्चापि भोजयेत् ॥ ४६ ॥

ಹಾಲನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಶ್ರದ್ಧೆ-ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಹಿಂದಿನಂತೆ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೂ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 47

एवं त्वहरह: कुर्याद्‌द्वादशाहं पयोव्रतम् । हरेराराधनं होममर्हणं द्विजतर्पणम् ॥ ४७ ॥

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಹನ್ನೆರಡು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಈ ಪಯೋವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು—ಹರಿಯ ಆರಾಧನೆ, ಹೋಮ, ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸುವುದು.

Verse 48

प्रतिपद्दिनमारभ्य यावच्छुक्लत्रयोदशीम् । ब्रह्मचर्यमध:स्वप्नं स्‍नानं त्रिषवणं चरेत् ॥ ४८ ॥

ಪ್ರತಿಪದದಿಂದ ಶುಕ್ಲ ತ್ರಯೋದಶಿವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ಪಾಲಿಸಬೇಕು, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ನಿದ್ರಿಸಬೇಕು, ಮತ್ತು ದಿನಕ್ಕೆ ಮೂರು ಬಾರಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ ವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 49

वर्जयेदसदालापं भोगानुच्चावचांस्तथा । अहिंस्र: सर्वभूतानां वासुदेवपरायण: ॥ ४९ ॥

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅನಾವಶ್ಯಕ ಭೌತಿಕ ವಿಷಯಗಳ ಮಾತು ಹಾಗೂ ಇಂದ್ರಿಯಭೋಗದ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೂ ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಅಹಿಂಸಕನಾಗಿ, ವಾಸುದೇವ-ಪರಾಯಣ ಶುದ್ಧ ಭಕ್ತನಾಗಿರಬೇಕು.

Verse 50

त्रयोदश्यामथो विष्णो: स्‍नपनं पञ्चकैर्विभो: । कारयेच्छास्त्रद‍ृष्टेन विधिना विधिकोविदै: ॥ ५० ॥

ನಂತರ ತ್ರಯೋದಶಿ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಸಹಾಯದಿಂದ, ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ವಿಧಾನದಂತೆ ಪ್ರಭು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಐದು ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ (ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪ, ಸಕ್ಕರೆ, ಜೇನು) ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 51

पूजां च महतीं कुर्याद् वित्तशाठ्यविवर्जित: । चरुं निरूप्य पयसि शिपिविष्टाय विष्णवे ॥ ५१ ॥ सूक्तेन तेन पुरुषं यजेत सुसमाहित: । नैवेद्यं चातिगुणवद् दद्यात्पुरुषतुष्टिदम् ॥ ५२ ॥

ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡದ ಕೃಪಣತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶಿಪಿವಿಷ್ಟ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಮಹತ್ತರ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಬೇಯಿಸಿ ಚರುವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತದಿಂದ ಪುರುಷಸೂಕ್ತವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತ ಯಜನ ಮಾಡಬೇಕು; ವಿವಿಧ ರುಚಿಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು—ಇದರಿಂದ ಪರಮಪುರುಷನು ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 52

पूजां च महतीं कुर्याद् वित्तशाठ्यविवर्जित: । चरुं निरूप्य पयसि शिपिविष्टाय विष्णवे ॥ ५१ ॥ सूक्तेन तेन पुरुषं यजेत सुसमाहित: । नैवेद्यं चातिगुणवद् दद्यात्पुरुषतुष्टिदम् ॥ ५२ ॥

ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡದ ಕೃಪಣತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶಿಪಿವಿಷ್ಟ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಮಹತ್ತರ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಬೇಯಿಸಿ ಚರುವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತದಿಂದ ಪುರುಷಸೂಕ್ತವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತ ಯಜನ ಮಾಡಬೇಕು; ವಿವಿಧ ರುಚಿಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು—ಇದರಿಂದ ಪರಮಪುರುಷನು ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 53

आचार्यं ज्ञानसम्पन्नं वस्त्राभरणधेनुभि: । तोषयेद‍ृत्विजश्चैव तद्विद्ध्याराधनं हरे: ॥ ५३ ॥

ವೇದಜ್ಞಾನಸಂಪನ್ನ ಆಚಾರ್ಯನನ್ನೂ ಅವನ ಸಹಾಯಕ ಋತ್ವಿಜರನ್ನೂ ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು. ಇದನ್ನೇ ಹರಿಯ ಆರಾಧನೆ, ಅಂದರೆ ವಿಷ್ಣು-ಆರಾಧನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

Verse 54

भोजयेत् तान्गुणवता सदन्नेन शुचिस्मिते । अन्यांश्च ब्राह्मणाञ्छक्त्या ये च तत्र समागता: ॥ ५४ ॥

ಹೇ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ ಶುಭೆ! ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅನ್ನದಿಂದ ಗುಣವಂತರಾದ ಆಚಾರ್ಯರು ಮತ್ತು ಅವರ ಋತ್ವಿಜರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಹಾಗೂ ಇತರರನ್ನೂ ಪ್ರಸಾದ ಹಂಚಿ ಸಂತೋಷಪಡಿಸಬೇಕು।

Verse 55

दक्षिणां गुरवे दद्याद‍ृत्विग्भ्यश्च यथार्हत: । अन्नाद्येनाश्वपाकांश्च प्रीणयेत्समुपागतान् ॥ ५५ ॥

ಗುರುಗೂ ಹಾಗೂ ಋತ್ವಿಜರಿಗೂ ಯಥಾರ್ಹ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು—ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ, ಗೋವುಗಳು, ಧನ ಇತ್ಯಾದಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಸಾದ ಹಂಚಿ ಸೇರಿರುವ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ, ಚಾಂಡಾಳರನ್ನೂ ಸಹ, ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು।

Verse 56

भुक्तवत्सु च सर्वेषु दीनान्धकृपणादिषु । विष्णोस्तत्प्रीणनं विद्वान्भुञ्जीत सह बन्धुभि: ॥ ५६ ॥

ದೀನರು, ಅಂಧರು, ಕೃಪಣರು ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲರೂ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ವಿಷ್ಣು-ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿದ ಯಜ್ಞಕರ್ತನು ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು।

Verse 57

नृत्यवादित्रगीतैश्च स्तुतिभि: स्वस्तिवाचकै: । कारयेत्तत्कथाभिश्च पूजां भगवतोऽन्वहम् ॥ ५७ ॥

ಪ್ರತಿಪದದಿಂದ ತ್ರಯೋದಶಿವರೆಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ನೃತ್ಯ, ವಾದ್ಯ, ಗಾನ, ಸ್ತುತಿ, ಸ್ವಸ್ತಿವಾಚಕ ಮಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಕಥಾಪಠಣದೊಂದಿಗೆ ಈ ವಿಧಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ, ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭಗವಂತನನ್ನು ನಿತ್ಯ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 58

एतत्पयोव्रतं नाम पुरुषाराधनं परम् । पितामहेनाभिहितं मया ते समुदाहृतम् ॥ ५८ ॥

ಇದು ‘ಪಯೋವ್ರತ’ ಎಂಬ ಪರಮ ಪುರುಷನ ಆರಾಧನೆಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವ್ರತ. ಇದನ್ನು ನನ್ನ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು; ಅದನ್ನೇ ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆನು।

Verse 59

त्वं चानेन महाभागे सम्यक्‌चीर्णेन केशवम् । आत्मना शुद्धभावेन नियतात्मा भजाव्ययम् ॥ ५९ ॥

ಓ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ, ಶುದ್ಧಭಾವದಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ ಈ ಪಯೋ-ವ್ರತವನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಆಚರಿಸಿ, ಅವ್ಯಯನಾದ ಕೇಶವನನ್ನು ಭಜಿಸು।

Verse 60

अयं वै सर्वयज्ञाख्य: सर्वव्रतमिति स्मृतम् । तप:सारमिदं भद्रे दानं चेश्वरतर्पणम् ॥ ६० ॥

ಈ ಪಯೋ-ವ್ರತವನ್ನು ‘ಸರ್ವಯಜ್ಞ’ ಹಾಗೂ ‘ಸರ್ವವ್ರತ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಓ ಭದ್ರೇ, ಇದು ತಪಸ್ಸಿನ ಸಾರ, ದಾನದ ಮಾರ್ಗ, ಮತ್ತು ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವ ವಿಧಾನ.

Verse 61

त एव नियमा: साक्षात्त एव च यमोत्तमा: । तपो दानं व्रतं यज्ञो येन तुष्यत्यधोक्षज: ॥ ६१ ॥

ಇವೆಯೇ ಸాక్షಾತ್ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಿಯಮಗಳು, ಇವೆಯೇ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಯಮಗಳು. ಇದರಿಂದ ತಪಸ್ಸು, ದಾನ, ವ್ರತ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞ ಸಾರ್ಥಕವಾಗುತ್ತವೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಅಧೋಕ್ಷಜನು ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 62

तस्मादेतद्‌व्रतं भद्रे प्रयता श्रद्धयाचर । भगवान्परितुष्टस्ते वरानाशु विधास्यति ॥ ६२ ॥

ಆದ್ದರಿಂದ ಓ ಭದ್ರೇ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸು; ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸು. ಭಗವಾನ್ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಶೀಘ್ರವೇ ನಿನಗೆ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡುವನು.