Next Sutra

Sutra 1

मौलभृतकश्रेणीमित्रामित्राटवीबलानां समुद्दानकालाः ॥ कZ_०९.२.०१ ॥

maulabhṛtakaśreṇīmitrāmitrāṭavībalānāṃ samuddānakālāḥ

ಮೌಲ (ಸ್ಥಿರ/ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯ) ಸೇನೆ, ಭೃತಕ (ಭಾಡುಗಾರ) ಸೇನೆ, ಶ್ರೇಣಿ (ಗಿಲ್ಡ್) ಬಲ, ಮಿತ್ರ ಬಲ, ಅಮಿತ್ರ (ಶತ್ರು) ಬಲ ಮತ್ತು ಆಟವೀ (ಅರಣ್ಯ) ಬಲ—ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾದ ಸಂದರ್ಭ/ಕಾಲಗಳು ಹೀಗಿವೆ.

मौलnative/regular (belonging to the king’s own base)
मौल:
TypeNoun (adjectival)
Rootमूल
Formप्रातिपदिक: मौल (< मूल); पुंलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासपूर्वपद, ‘मौलभृतक’ इत्यस्य पूर्वाङ्गम्)
भृतकpaid servant; mercenary (troops)
भृतक:
TypeNoun
Rootभृत (√भृ)
Formप्रातिपदिक: भृतक; पुंलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
श्रेणीguild; corporate association
श्रेणी:
TypeNoun
Rootश्रेणी
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
मित्रally; friendly power
मित्र:
TypeNoun
Rootमित्र
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
अमित्रenemy; hostile power
अमित्र:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
आटवीforest (tribal) forces; wilderness element
आटवी:
TypeNoun
Rootआटवी
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
बलforces; troops
बल:
TypeNoun
Rootबल
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
समुद्दानsynoptic summary; enumerative heading
समुद्दान:
TypeNoun
Rootसमुद्दान
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (समासाङ्गम्)
कालtimes; occasions; timing
काल:
TypeNoun
Rootकाल
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम्; ‘समुद्दानकालाः’ इति समासे उत्तरपदम्
M
maula troops
B
bhṛtaka troops
Ś
śreṇī troops
M
mitra (ally)
A
amitra (enemy)
Ā
āṭavī (forest polities/tribes)

FAQs

It is a decision framework: troop types are instruments with different loyalty, cost, endurance, and political risk; each has a suitable deployment window.