
អធ្យាយ ២៤ សូត្រាបង្ហាញជាវិធានបច្ចេកទេសអំពី «ភស្ម» (ផេះបរិសុទ្ធ) ជាវត្ថុពិធីសៃវៈ និងសញ្ញាអត្តសញ្ញាណដើម្បីសេចក្តីរួចផុត។ ចាប់ផ្តើមដោយចែកភស្មជា មហាភស្ម និងភស្មតិច ហើយបន្តបែងចែកជា ស្រោតៈ ស្មារតៈ និងលោគិកៈ។ វិធីប្រើ និងសិទ្ធិប្រើខុសគ្នា៖ ស្រោតៈ/ស្មារតៈសម្រាប់ទ្វិជៈ ដោយមានមន្ត្រគ្រប់គ្រងការដាក់លាប ខណៈលោគិកៈអាចប្រើសម្រាប់អ្នកដទៃ ជាទូទៅគ្មានមន្ត្រ។ បញ្ជាក់ថា ភស្មអាគ្នេយៈល្អបំផុតមកពីលាមកគោដុត និងអនុញ្ញាតផេះពីអគ្និហោត្រ ឬយជ្ញាផ្សេងៗសម្រាប់លាបត្រីពុណ្ឌ្រ។ អធ្យាយភ្ជាប់ការអនុវត្តទៅអំណាចមន្ត្រសាស្ត្រ (មន្ត្រ ជាបាលា-ឧបនិសទ ចាប់ផ្តើម «អគ្និរ…») កំណត់ការលាប/លាងជាប្រភេទធូឡន៍៧ដងជាមួយផេះ (និងទឹក) ហើយបង្គាប់ថា អ្នកប្រាថ្នាមោក្ស មិនត្រូវបោះបង់ត្រីពុណ្ឌ្រ ទោះដោយអចេតនាក៏ដោយ។
Verse 1
सूत उवाच । द्विविधं भस्म संप्रोक्तं सर्वमंगलदं परम् । तत्प्रकारमहं वक्ष्ये सावधानतया शृणु
សូត្រាបានមានពាក្យថា៖ «ភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) ត្រូវបានប្រកាសថាមានពីរប្រភេទ ជាអធិមង្គលខ្ពង់ខ្ពស់ ប្រោសប្រទានសុខសាន្តគ្រប់យ៉ាង។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់វិធីត្រឹមត្រូវរបស់វា—សូមស្តាប់ដោយការយកចិត្តទុកដាក់»។
Verse 2
एकं ज्ञेयं महाभस्म द्वितीयं स्वल्पसंज्ञकम् । महाभस्म इति प्रोक्तं भस्म नानाविधं परम्
ចូរដឹងថា ភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) មានពីរប្រភេទ៖ មួយគេយល់ថា «មហាភស្ម» និងទីពីរហៅថាប្រភេទតិចតួច។ ផេះដែលត្រូវបានប្រកាសថា «មហាភស្ម» នោះ ជាភស្មខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត មានរូបបែប និងការប្រើប្រាស់ជាច្រើនប្រការ។
Verse 3
तद्भस्म त्रिविधं प्रोक्तं श्रोतं स्मार्तं च लौकिकम् । भस्मैव स्वल्पसंज्ञं हि बहुधा परिकीर्तितम्
ភស្មបរិសុទ្ធនោះ ត្រូវបានប្រកាសថាមានបីប្រភេទ៖ «ស្រោត» (តាមវេដៈ), «ស្មារត» (តាមស្ម្រឹតិ), និង «លೌកិក» (តាមប្រពៃណីលោកិយ)។ ពិតប្រាកដណាស់ ផេះនេះឯង—ដែលហៅខ្លីថា «ភស្ម»—ត្រូវបានពិពណ៌នាជាច្រើនរបៀប តាមប្រភព និងការប្រើប្រាស់ក្នុងពិធី។
Verse 4
श्रौतं भस्म तथा स्मार्तं द्विजानामेव कीर्तितम् । अन्येषामपि सर्वेषामपरं भस्म लौकिकम्
សម្រាប់អ្នកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) គេបង្រៀនផេះបរិសុទ្ធពីរប្រភេទ គឺ ភស្ម «ស្រោត» និងភស្ម «ស្មារត»។ ចំពោះអ្នកដទៃទាំងអស់ ក៏មានផេះមួយប្រភេទផ្សេងទៀត ដែលគេហៅថា «លૌកិក» (ផេះធម្មតា)។
Verse 5
धारणं मंत्रतः प्रोक्तं द्विजानां मुनिपुंगवैः । केवलं धारणं ज्ञेयमन्येषां मंत्रवर्जितम्
ព្រះមុនីដ៏ប្រសើរ បានបង្រៀនថា សម្រាប់អ្នកកើតពីរដង ការពាក់សញ្ញាសៃវៈត្រូវធ្វើជាមួយមន្ត្រា។ សម្រាប់អ្នកដទៃ គួរយល់ថា គ្រាន់តែពាក់ប៉ុណ្ណោះ ដោយគ្មានមន្ត្រា។
Verse 6
आग्नेयमुच्यते भस्म दग्धगोमयसंभवम् । तदापि द्र व्यमित्युक्तं त्रिपुंड्रस्य महामुने
ឱ មហាមុនី! ផេះដែលកើតពីលាមកគោដែលបានដុត គេហៅថា «អាគ្នេយ» (កើតពីភ្លើង)។ ផេះនោះផងដែរ ត្រូវបានប្រកាសថាជាវត្ថុបរិសុទ្ធសមស្រប សម្រាប់លាបត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ជាបន្ទាត់ផេះបី។
Verse 7
अग्निहोत्रोत्थितं भस्मसंग्राह्यं वा मनीषिभिः । अन्ययज्ञोत्थितं वापि त्रिपुण्ड्रस्य च धारणे
សម្រាប់ការពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) អ្នកប្រាជ្ញគួរប្រមូលផេះបរិសុទ្ធដែលកើតពីអគ្និហោត្រ (Agnihotra) ឬផេះដែលកើតពីយជ្ញាផ្សេងៗក៏អាចប្រើបានដែរ។
Verse 8
अग्निरित्यादिभिर्मंत्रैर्जाबालोपनिषद्गतेः । सप्तभिधूलनं कार्यं भस्मना सजलेन च
ដោយមន្ត្រាដែលចាប់ផ្តើមថា «អគ្និ…» ដូចបានបង្រៀនក្នុង ជាបាល ឧបនិសដ៍ គួរធ្វើពិធីបោសសម្អាត/ព្រួសប្រាំពីរដង ដោយប្រើភស្មៈ (ផេះបរិសុទ្ធ) លាយជាមួយទឹក។
Verse 9
वर्णानामाश्रमाणां च मंत्रतो मंत्रतोपि च । त्रिपुंड्रोद्धूलनं प्रोक्तजाबालैरादरेण च
សម្រាប់វណ្ណៈទាំងអស់ និងអាស្រាមៈទាំងអស់ ដោយមន្ត្រា—ហើយសូម្បីលើសពីមន្ត្រាក៏ដោយ—ពិធីលាបភស្មៈបង្កើតត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ត្រូវបានប្រពៃណីជាបាលបង្រៀនដោយការគោរពយ៉ាងខ្លាំង។
Verse 10
भस्मनोद्धूलनं चैव यथा तिर्यक्त्रिपुंड्रकम् । प्रमादादपि मोक्षार्थी न त्यजेदिति विश्रुतिः
ប្រពៃណីបរិសុទ្ធបានល្បីថា អ្នកប្រាថ្នាមោក្ខៈ មិនគួរលះបង់ការលាបភស្មៈ និងការពាក់សញ្ញាត្រីពុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផ្ដេក) ទេ សូម្បីដោយការធ្វេសប្រហែសក៏ដោយ ព្រោះវាជាវិន័យនៃការគោរពបូជា សៃវៈ។
Verse 11
शिवेन विष्णुना चैव तथा तिर्यक्त्रिपुंड्रकम् । उमादेवी च लक्ष्मींश्च वाचान्याभिश्च नित्यशः
គួរធ្វើត្រីពុណ្ឌ្រៈបញ្ឈរ-ផ្តេក (បីខ្សែផេះបរិសុទ្ធ) ជានិច្ច ព្រមទាំងបញ្ចេញព្រះនាមព្រះសិវៈ និងព្រះវិṣṇុ; ហើយដូចគ្នានោះ គួរចងចាំទេវីឧមា និងលក្ខ្មី និងមន្តអំពាវនាវបរិសុទ្ធផ្សេងៗ ដោយមិនឈប់ឈរ។
Verse 12
ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यैः शूद्रै रपि च संस्करैः । अपभ्रंशैर्धृतं भस्मत्रिपुंड्रोद्धूलनात्मना
វិន័យនេះ ត្រូវបានរក្សាទុកដោយព្រាហ្មណ៍ ក្សត្រីយៈ វៃស្យៈ និងសូទ្រៈដូចគ្នា ហើយក៏ដោយអ្នកមានស្ថានភាពសង្គមចម្រុះផងដែរ; សូម្បីតែអ្នកដែលគេហៅថា “អបភ្រំស” (ក្រៅបែបបទល្អិតល្អន់) ក៏អនុវត្ត។ វាត្រូវបានគាំទ្រជាការអនុវត្តក្នុងរាងកាយ ដោយលាបផេះបរិសុទ្ធ និងពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រៈ (បីខ្សែផេះផ្តេក)។
Verse 13
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च श्रद्धया नाचरंति ये । तेषां नास्ति समाचारो वर्णाश्रमसमन्वितः
អ្នកណាមិនអនុវត្តដោយសទ្ធា ការលាបផេះបរិសុទ្ធ (ឧទ្ធូលន) និងពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រា (បន្ទាត់ផេះបី) នោះ សម្រាប់ពួកគេ មិនមានសមាចារៈត្រឹមត្រូវ សមស្របនឹងវណ្ណ និងអាស្រាមឡើយ។
Verse 14
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च श्रद्धया नाचरंति ये । तेषां नास्ति विनिर्मुक्तिस्संसाराज्जन्मकोटिभिः
អ្នកណាមិនអនុវត្តដោយសទ្ធា ការលាបផេះបរិសុទ្ធ (ឧទ្ធូលន) និងពាក់សញ្ញាត្រីពុណ្ឌ្រា នោះ សម្រាប់ពួកគេ មិនមានការរួចផុតពេញលេញពីសំសារ ទោះបីកើតរាប់លានជាតិក៏ដោយ។
Verse 15
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च श्रद्धया नाचरन्ति ये । तेषां नास्ति शिवज्ञानं कल्पकोटिशतैरपि
អ្នកណាមិនអនុវត្តដោយសទ្ធា ការលាបផេះបរិសុទ្ធ (ឧទ្ធូលន) និងពាក់បន្ទាត់ផេះបី (ត្រីពុណ្ឌ្រា) នោះ សម្រាប់ពួកគេ ចំណេះដឹងពិតអំពីព្រះសិវៈ មិនកើតឡើងទេ ទោះបីកន្លងកាល្បរាប់រយកោដិក៏ដោយ។
Verse 16
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च श्रद्धया नाचरन्ति ये । ते महापातकैर्युक्ता इति शास्त्रीयनिर्णयः
អ្នកណាដែលដោយសទ្ធា មិនអនុវត្តការលាបផេះបរិសុទ្ធ (ឧទ្ធូលន) និងមិនពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ នោះតាមសេចក្តីសម្រេចនៃសាស្ត្រ គេត្រូវបានភ្ជាប់នឹងបាបធំៗ (មហាបាតក)។
Verse 17
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च श्रद्धया नाचरन्ति ये । तेषामाचरितं सर्वं विपरीतफलाय हि
អ្នកណាដែលដោយសទ្ធា មិនអនុវត្តការលាបផេះបរិសុទ្ធ (ភស្ម-ឧទ្ធូលន) និងមិនពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ នោះអ្វីៗដែលគេធ្វើទាំងអស់ នឹងឲ្យផលបញ្ច្រាស បង្កើតលទ្ធផលផ្ទុយពីផ្លែធម៌ដែលប្រាថ្នា។
Verse 18
महापातकयुक्तानां जंतूनां शर्वविद्विषाम् । त्रिपुंड्रोद्धूलनद्वेषो जायते सुदृढं मुने
ឱ មុនី, សត្វដែលត្រូវបាបធំៗបំពុល ហើយមានចិត្តប្រឆាំងនឹង សរវ (ព្រះសិវៈ) នោះ កើតមានការស្អប់ខ្ពើមយ៉ាងរឹងមាំចំពោះការលាប ត្រីបុណ្ឌ្រ និងការលាបខ្លួនដោយផេះបរិសុទ្ធ។
Verse 19
शिवाग्निकार्यं यः कृत्वा कुर्यात्त्रियायुषात्मवित् । मुच्यते सर्वपापैस्तु स्पृष्टेन भस्मना नरः
មនុស្សណា បានបំពេញពិធីភ្លើងសក្ការៈរបស់ព្រះសិវៈ ហើយយកផេះបរិសុទ្ធ (ភស្ម) លាបដោយការយល់ដឹងអំពីអំណាចផ្តល់ជីវិតរបស់វា នោះរួចផុតពីបាបទាំងអស់ ព្រោះតែការប៉ះពាល់នៃភស្មនោះក៏បរិសុទ្ធគេ។
Verse 20
सितेन भस्मना कुर्य्यात्त्रिसन्ध्यं यस्त्रिपुण्ड्रकम् । सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवेन सह मोदते
អ្នកណា លាបត្រីបុណ្ឌ្រ នៅពេលសន្ធ្យាទាំងបី (ព្រឹក ថ្ងៃត្រង់ ល្ងាច) ដោយផេះសក្ការៈពណ៌សស្អាត នោះរួចផុតពីបាបទាំងអស់ ហើយរីករាយជាមួយព្រះសិវៈ។
Verse 21
सितेन भस्मना कुर्याल्लाटे तु त्रिपुण्ड्रकम् । यो सावनादिभूतान्हि लोकानाप्तो मृतो भवेत्
គួរលាបត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) លើថ្ងាស ដោយប្រើភស្ម (bhasma) ពណ៌សសុទ្ធ។ អ្នកណាមិនឈានដល់លោកសាវនៈជាដើម និងលោកផ្សេងៗទៀត នោះជីវិតរបស់គេប្រៀបដូចស្លាប់។
Verse 22
अकृत्वा भस्मना स्नानं न जपेद्वै षडक्षरम् । त्रिपुंड्रं च रचित्वा तु विधिना भस्मना जपेत्
មិនទាន់ងូតដោយភស្ម (bhasma) មុនទេ មិនគួរច្រៀងជបៈមន្ត្រប្រាំមួយអក្សរ។ តែបន្ទាប់ពីគូរត្រីពុណ្ឌ្រ ដោយភស្មតាមវិធីបញ្ញត្តិហើយ ទើបគួរធ្វើជបៈ។
Verse 23
अदयो वाधमो वापि सर्वपापान्वितोपि वा । उषःपापान्वितो वापि मूर्खो वा पतितोपि वा
ទោះជាមនុស្សគ្មានមេត្តា ឬមានអាកប្បកិរិយាទាប ឬសម្បូរបាបគ្រប់យ៉ាងក៏ដោយ; ទោះជាច្របូកច្របល់ក្នុងអំពើអាក្រក់ធ្ងន់ ឬល្ងង់ខ្លៅ ឬធ្លាក់ចុះក៏ដោយ—មនុស្សនោះក៏អាចចូលទៅជិតព្រះសិវៈដោយភក្តិបាន។
Verse 24
यस्मिन्देशेव सेन्नित्यं भूतिशासनसंयुतः । सर्वतीर्थैश्च क्रतुभिः सांनिध्यं क्रियते सदा
នៅប្រទេសណាដែលព្រះអង្គស្ថិតនៅជានិច្ច—ព្រះអង្គដែលភ្ជាប់ជាមួយបញ្ញត្តិនៃភស្ម (bhasma)—នៅទីនោះឯង សាន្និធិដ៏ទេវភាពតែងតែតាំងនៅជាប្រចាំ ដូចជាទីរមណីយ៍បរិសុទ្ធទាំងអស់ និងយញ្ញក្រតុទាំងអស់បានមកប្រមូលផ្តុំ។
Verse 25
त्रिपुंड्रसहितो जीवः पूज्यः सर्वैः सुरासुरैः । पापान्वितोपि शुद्धात्मा किं पुनः श्रद्धया युतः
សត្វមានជីវិតដែលពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (ស្នាមបូជាផេះបរិសុទ្ធ) គួរឲ្យគោរពដោយទេវ និងអសុរាទាំងអស់។ ទោះមានបាបក៏ដោយ ក៏ត្រូវចាត់ថាមានចិត្តសុទ្ធ; តើមិនសុទ្ធលើសនេះទៀតទេឬ ពេលពាក់ដោយសទ្ធា និងភក្តិ?
Verse 26
यस्मिन्देशे शिवज्ञानी भूतिशासनसंयुतः । गतो यदृच्छयाद्यापि तस्मिस्तीर्थाः समागताः
សូម្បីតែសព្វថ្ងៃនេះ ដែនណាដែលអ្នកដឹងព្រះសិវៈ—តុបតែងដោយភូតិ (បស្ម) និងរុទ្រាក្ស—ទៅដល់ដោយចៃដន្យ នៅទីនោះទេវតីរថៈ (ទីរថៈ) បរិសុទ្ធទាំងឡាយក៏មកប្រមូលផ្តុំ។
Verse 27
बहुनात्र किमुक्तेन धार्यं भस्म सदा बुधैः । लिंगार्चनं सदा कार्यं जप्यो मंत्रः षडक्षरः
មានអ្វីត្រូវនិយាយបន្ថែមទៀត? បណ្ឌិតទាំងឡាយគួរពាក់បស្ម (ភូតិ) ជានិច្ច។ គួរធ្វើបូជាលិង្គព្រះសិវៈជាប្រចាំ ហើយគួរធ្វើជបៈមន្ត្រ៦អក្សរ។
Verse 28
ब्रह्मणा विष्णुना वापि रुद्रे ण मुनिभिः सुरैः । भस्मधारणमाहात्म्यं न शक्यं परिभाषितुम्
សូម្បីតែព្រះព្រហ្មា ព្រះវិស្ណុ ព្រះរុទ្រ និងមុនីទាំងឡាយ ព្រមទាំងទេវតាទាំងអស់ ក៏មិនអាចពណ៌នាបានពេញលេញអំពីមហិមារបស់ការពាក់បស្ម—ត្រីពុណ្ឌ្រារបស់ព្រះសិវៈ—ឡើយ។
Verse 29
इति वर्णाश्रमाचारो लुप्तवर्णक्रियोपि च । पापात्सकृत्त्रिपुंड्रस्य धारणात्सोपि मुच्यते
ដូច្នេះ សូម្បីតែអ្នកដែលបានបាត់បង់អាចារ្យវណ្ណ-អាស្រាម និងអ្នកដែលបានមើលរំលងកិច្ចពិធីតាមស្ថានភាពរបស់ខ្លួន ក៏អាចរួចផុតពីបាបបាន ដោយពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រា (បន្ទាត់បស្មបី) សូម្បីតែម្តង។
Verse 30
ये भस्मधारिणं त्यक्त्वा कर्म कुर्वंति मानवाः । तेषां नास्ति विनिर्मोक्षः संसाराज्जन्मकोटिभिः
មនុស្សណាដែលបោះបង់ការលាប/ពាក់ភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) ហើយនៅតែប្រព្រឹត្តកិច្ចការលោកិយ—សម្រាប់ពួកគេ មិនមានការរំដោះពេញលេញពីសំសារ ទោះបីកើតជាច្រើនកោដិជាតិក៏ដោយ។
Verse 31
ते नाधीतं गुरोः सर्वं ते न सर्वमनुष्ठितम् । येन विप्रेण शिरसि त्रिपुंड्रं भस्मना कृतम्
ព្រាហ្មណ៍នោះ មិនបានសិក្សាទាំងអស់ពីគ្រូរបស់ខ្លួនដោយពិតទេ ហើយក៏មិនបានអនុវត្តវិន័យទាំងមូលឲ្យត្រឹមត្រូវដែរ ប្រសិនបើគាត់បានគូសត្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) លើក្បាលដោយភស្មៈ—ផេះបរិសុទ្ធ។
Verse 32
ये भस्मधारिणं दृष्ट्वा नराः कुर्वंति ताडनम् । तेषां चंडालतो जन्म ब्रह्मन्नूह्यं विपश्चिता
ឱ ព្រះព្រហ្មា មនុស្សណាដែលឃើញអ្នកស្លៀកភស្មៈ—អ្នកកាន់ផេះបរិសុទ្ធ—ហើយវាយគាត់ មនុស្សទាំងនោះកើតជាចណ្ឌាលៈ។ នេះជាសច្ចៈដែលអ្នកប្រាជ្ញគួរយល់ដឹង។
Verse 33
मानस्तोकेन मंत्रेण मंत्रितं भस्म धारयेत् । ब्राह्मणः क्षत्रियश्चैव प्रोक्तेष्वंगेषु भक्तिमान्
ព្រះព្រាហ្មណ៍ ឬ ក្សត្រីយៈ ដែលមានភក្តី គួរពាក់ភស្ម (ធូលីបរិសុទ្ធ) ដែលបានបូជាសក្ការៈដោយមន្ត «ម៉ានស្តោក» ហើយលាបដោយក្តីគោរពលើអង្គធាតុដែលបានកំណត់។
Verse 34
वैश्यस्त्रियं बकेनैव शूद्र ः पंचाक्षरेण तु । अन्यासां विधवास्त्रीणां विधिः प्रोक्तश्च शूद्र वत्
ស្ត្រីវៃശ്യៈ គួរធ្វើជបៈដោយមន្ត «បក»; ចំណែកឯសូទ្រៈ គួរធ្វើជបៈដោយមន្តបញ្ចាក្សរី។ សម្រាប់ស្ត្រីមេម៉ាយផ្សេងៗផងដែរ វិធីបំពេញធម៌ត្រូវបានប្រកាសថា ដូចគ្នានឹងសូទ្រៈ។
Verse 35
पंचब्रह्मादिमनुभिर्गृहस्थस्य विधीयते । त्रियंबकेन मनुना विधिर्वै ब्रह्मचारिणः
សម្រាប់គ្រហស្ថ វិធីវិន័យត្រូវបានកំណត់ដោយមន្តចាប់ពី «បញ្ចព្រហ្ម» ជាដើម។ តែសម្រាប់ព្រហ្មចារី (សិស្សវិន័យ) វិធីវិន័យពិតប្រាកដត្រូវបានកំណត់ដោយមន្ត «ត្រីយំបក»។
Verse 36
अघोरेणाथ मनुना विपिनस्थविधिः स्मृतः । यतिस्तु प्रणवेनैव त्रिपुंड्रादीनि कारयेत्
បន្ទាប់មក វិធីប្រតិបត្តិសម្រាប់អ្នកស្នាក់នៅព្រៃ ត្រូវបានចងចាំថា ធ្វើដោយមន្ត្រា អឃោរ (Aghora)។ តែអ្នកបួស (យតិ) គួរលាប ត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) និងសញ្ញាបរិសុទ្ធផ្សេងៗ ដោយប្រើតែ ព្រណវ (Oṁ) ប៉ុណ្ណោះ។
Verse 37
अतिवर्णाश्रमी नित्यं शिवोहं भावनात्परात् । शिवयोगी च नियतमीशानेनापि धारयेत्
អ្នកដែលលើសផុតពីវណ្ណៈ និងអាស្រាមទាំងអស់ គួររស់នៅជានិច្ចក្នុងសមាធិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ថា «ខ្ញុំគឺ ព្រះសិវៈ»។ ហើយសិវយោគីដែលមានវិន័យ ក៏គួររក្សាការយល់ដឹងនេះឲ្យថេរមាំ ដោយកាន់ទុកតាម ឥសាន (Īśāna) ផងដែរ។
Verse 38
न त्याज्यं सर्ववर्णैश्च भस्मधारणमुत्तमम् । अन्यैरपि यथाजीवैस्सदेति शिवशासनम्
ការពាក់ភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) ដែលជាអនុវត្តដ៏ឧត្តម មិនគួរលះបង់ដោយមនុស្សគ្រប់វណ្ណៈឡើយ។ អ្នកដទៃទៀតក៏ត្រូវអនុវត្តតាមស្ថានភាពជីវិតរបស់ខ្លួន ដូចជាព្រះបន្ទូលដ៏អចិន្ត្រៃយ៍របស់ព្រះសិវៈ។
Verse 39
भस्मस्नानेन यावंतः कणाः स्वाण्गे प्रतिष्ठिताः । तावंति शिवलिंगानि तनौ धत्ते हि धारकः
ដោយងូតជាមួយភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) ភាគល្អិតប៉ុន្មានដែលបានជាប់លើរាងកាយរបស់ខ្លួន—អ្នកពាក់នោះពិតជាកាន់កាប់សិវលិង្គប៉ុន្មានដូច្នោះនៅលើកាយ។
Verse 40
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा श्चापि च संकराः । स्त्रियोथ विधवा बालाः प्राप्ताः पाखंडिकास्तथा
ព្រាហ្មណ៍ ក្សត្រីយៈ វៃស្យៈ សូទ្រៈ និងអ្នកចម្រុះវណ្ណៈ; ស្ត្រីទាំងឡាយ ព្រមទាំងមេម៉ាយ និងកុមារ; ទាំងអ្នកបែបប៉ាខណ្ឌិក (អ្នកបំភាន់ធម៌) ក៏បានមកដល់ទីនោះដែរ ដោយត្រូវទាក់ទាញដោយភាពសក្ការៈរបស់ព្រះអម្ចាស់។
Verse 41
ब्रह्मचारी गृही वन्यः संन्यासी वा व्रती तथा । नार्यो भस्म त्रिपुंड्रांका मुक्ता एव न संशयः
មិនថាជា ព្រហ្មចារី (សិស្សបរិសុទ្ធ), គ្រហស្ថ, អ្នករស់នៅព្រៃ, សន្យាសី, ឬអ្នកកាន់វ្រត—សូម្បីតែស្ត្រី—អ្នកណាដែលពាក់សញ្ញា ត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ដោយភស្មបរិសុទ្ធ ក៏បានសេរីភាព (មុក្ក) ពិតប្រាកដ មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 42
ज्ञानाज्ञानधृतो वापि वह्निदाहसमो यथा । ज्ञानाज्ञानधृतं भस्म पावयेत्सकलं नरम्
ដូចភ្លើងឆេះដូចគ្នា មិនថាត្រូវកាន់ដោយអ្នកដឹង ឬអ្នកមិនដឹង ក៏ដូច្នោះដែរ ភស្មបរិសុទ្ធ—មិនថាលាបដោយការយល់ដឹង ឬដោយមិនយល់ដឹង—ក៏បរិសុទ្ធសម្អាតមនុស្សទាំងមូល។
Verse 43
नाश्नीयाज्जलमन्नमल्पमपि वा भस्माक्षधृत्या विना । भुक्त्वावाथ गृही वनीपतियतिर्वर्णी तथा संकरः । एनोभुण्नरकं प्रयाति सत दागायत्रिजापेन तद्वर्णानां तु यतेस्तु मुख्यप्रणवाजपेन मुक्तंभवेत्
មិនគួរទទួលទានទឹក ឬអាហារ សូម្បីតែបន្តិច ដោយគ្មានលាបភស្ម (ផេះសក្ការៈ) និងពាក់រុទ្រាក្ស។ បើបរិភោគហើយ ម្ចាស់គ្រួសារ អ្នកស្នាក់ព្រៃ អ្នកបោះបង់លោក (យតិ) សិស្សព្រហ្មចារី ឬអ្នកវណ្ណសង្ករ មិនអនុវត្ត នោះបង្កើតបាប និងធ្លាក់នរក។ កំហុសនោះ សម្រាប់វណ្ណាស្រមទាំងឡាយ លះបាបដោយជបគាយត្រី ១០០ ដង; តែសម្រាប់យតិ ការលះស្នាមបាបនោះបានដោយជបប្រណវៈមហា (អោម)។
Verse 44
त्रिपुंड्रं ये विनिंदंति निन्दन्ति शिवमेव ते । धारयंति च ये भक्त्या धारयन्ति तमेव ते
អ្នកណាដែលបង្ខូច ឬមើលងាយ ត្រីពុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបី) នោះពិតជាបង្ខូចព្រះសិវៈផ្ទាល់។ ហើយអ្នកណាដែលពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រដោយភក្តី នោះជាអ្នកសក្ការៈដែលពិតប្រាកដ កំពុងពាក់ព្រះសិវៈផ្ទាល់ (លើកាយ និងក្នុងចិត្ត)។
Verse 45
धिग्भस्मरहितं भालं धिग्ग्राममशिवालयम् । धिगनीशार्चनं जन्म धिग्विद्यामशिवाश्रयाम्
អាម៉ាស់ចំពោះថ្ងាសដែលគ្មានភស្មសក្ការៈ; អាម៉ាស់ចំពោះភូមិដែលគ្មានសិវាល័យ។ អាម៉ាស់ចំពោះជីវិតដែលមិនសក្ការៈព្រះអម្ចាស់; ហើយអាម៉ាស់ចំពោះវិជ្ជាដែលមិនសុំជ្រកក្រោមព្រះសិវៈ។
Verse 46
ये निंदंति महेश्वरं त्रिजगतामाधारभूतं हरं ये निन्दंति त्रिपुंड्रधारणकरं दोषस्तु तद्दर्शने । ते वै संकरसूकरासुरखरश्वक्रोष्टुकीटोपमा जाता एव भवंति पापपरमास्तेनारकाः केवलम्
អ្នកណាដែលប្រមាថព្រះមហេស្វរៈ—ព្រះហរៈ ជាគ្រឹះគាំទ្រនៃលោកទាំងបី—ហើយអ្នកណាដែលប្រមាថការពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់បីនៃផេះបរិសុទ្ធ) សូម្បីតែការមើលឃើញវាដោយចិត្តមើលងាយក៏ជាកំហុស។ មនុស្សទាំងនោះពោរពេញដោយបាបធ្ងន់ ត្រូវកើតមានសភាពដូចជាជ្រូកសង្ករៈ អសុរៈ លា ឆ្កែ ចចក និងសត្វល្អិត ហើយដោយហេតុនោះតែប៉ុណ្ណោះ ពួកគេជាអ្នកទៅនរក។
Verse 47
ते दृष्ट्वा शशिभास्करौ निशि दिने स्वप्नेपि नो केवलं पश्यंतु श्रुतिरुद्र सूक्तजपतो मुच्येत तेनादृताः । सत्संभाषणतो भवेद्धि नरकं निस्तारवानास्थितं ये भस्मादिविधारणं हि पुरुषं निंदंति मंदा हि ते
សូមកុំឲ្យពួកគេឃើញព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ—យប់ថ្ងៃ សូម្បីតែក្នុងសុបិន—អ្នកមានបញ្ញាខ្សោយទាំងនោះ ដែលមិនគោរពចំពោះការសូត្រជបៈនៃរុទ្រសូក្តៈវេដៈ ហើយប្រមាថបុរសដែលកាន់វត្តបរិសុទ្ធ ដូចជាការលាបផេះបរិសុទ្ធ។ ពិតណាស់ សូម្បីតែការសន្ទនាជាមួយពួកគេ ក៏នាំឲ្យធ្លាក់នរក; ពួកគេមិនឈរលើផ្លូវនៃការឆ្លងផុតឡើយ។
Verse 48
न तांत्रिकस्त्वधिकृतो नोर्द्ध्वपुंड्रधरो मुने । संतप्तचक्रचिह्नोत्र शिवयज्ञे बहिष्कृतः
ឱ មុនី អ្នកប្រតិបត្តិពិធីតន្ត្រមិនមែនសៃវៈ មិនមានសិទ្ធិនៅទីនេះទេ; ហើយអ្នកពាក់សញ្ញាបញ្ឈរ ឧរទ្វពុណ្ឌ្រ ក៏មិនអនុញ្ញាតដែរ។ ដូចគ្នានេះ អ្នកដែលមានស្នាមចាក់ដោយចក្រក្តៅ ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីយញ្ញៈព្រះសិវៈនេះ។
Verse 49
तत्रैते बहवो लोका बृहज्जाबालचोदिताः । ते विचार्याः प्रयत्नेन ततो भस्मरतो भवेत्
ក្នុងរឿងនេះ មានព្រះវចនៈ និងបង្រៀនជាច្រើន ដូចដែលបានបញ្ជាក់ក្នុង បૃហជ្ជាបាល (ឧបនិសទ)។ គួរតែពិចារណាឲ្យម៉ត់ចត់ ដោយការខិតខំយ៉ាងស្មោះត្រង់; បន្ទាប់មក មនុស្សនោះនឹងក្លាយជាអ្នកស្រឡាញ់ភស្មៈ គឺផេះបរិសុទ្ធ។
Verse 50
यच्चंदनैश्चंदनकेपि मिश्रं धार्यं हि भस्मैव त्रिपुंड्रभस्मना । विभूतिभालोपरि किंचनापि धार्यं सदा नो यदि संतिबुद्धयः
ទោះបីជាខ្សាច់ចន្ទន៍ត្រូវបានលាយជាមួយឈើចន្ទន៍ក៏ដោយ ក៏គួរតែពាក់តែភស្មៈប៉ុណ្ណោះ ជាទ្រីពុណ្ឌ្រ ដោយភស្មៈបរិសុទ្ធ។ ហើយលើថ្ងាស—លើវិភូតិ—គួរតែពាក់សញ្ញាអ្វីមួយជានិច្ច (សញ្ញាសៃវៈ)។ ប្រសិនបើបញ្ញារបស់យើងមាំមួន នេះមិនគួរត្រូវបានមើលរំលងឡើយ។
Verse 51
स्त्रीभिस्त्रिपुण्ड्रमलकावधि धारणीयं भस्म द्विजादिभिरथो विधवाभिरेवम् । तद्वत्सदाश्रमवतां विशदाविभूतिर्धार्यापवर्गफलदा सकलाघहन्त्री
ស្ត្រីគួរពាក់ផេះបរិសុទ្ធជាទ្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ដល់ជាយសក់លើថ្ងាស។ ដូចគ្នានេះ ព្រាហ្មណ៍ និងអ្នកកើតពីរដងផ្សេងៗ ក៏គួរពាក់ផេះបរិសុទ្ធ ហើយស្ត្រីមេម៉ាយក៏ដូចគ្នា។ សម្រាប់អ្នកស្ថិតក្នុងអាស្រាមដ៏ធម៌ វិភូទី (vibhūti) ដ៏ស្អាតនេះគួរពាក់ ព្រោះវាប្រទានមោក្ស និងបំផ្លាញបាបទាំងអស់។
Verse 52
त्रिपुण्ड्रं कुरुते यस्तु भस्मना विधिपूर्वकम् । महापातकसंघातैर्मुच्यते चोपपातकैः
អ្នកណាដែលធ្វើសញ្ញាទ្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ដោយផេះបរិសុទ្ធ (bhasma) តាមវិធីប្បញ្ញត្តិ នោះនឹងរួចផុតពីក្រុមបាបធំៗដែលសន្សំសំចៃមក ហើយរួចផុតពីអំពើខុសតូចៗផងដែរ។
Verse 53
ब्रह्मचारी गृहस्थो वा वानप्रस्थोथ वा यतिः । ब्रह्मक्षत्त्राश्च विट्शूद्रा स्तथान्ये पतिताधमाः
មិនថាជាព្រហ្មចារី (សិស្សសុចរិត), គ្រហស្ថ, វានប្រស្ថ (អ្នកចូលព្រៃ), ឬយតិ (អ្នកបោះបង់លោក) ក៏ដោយ; មិនថាជាព្រហ្មណ៍ និងក្សត្រីយ៍ ឬវៃស្យ និងសូទ្រ—សូម្បីអ្នកដទៃដែលត្រូវគេហៅថាធ្លាក់ចុះ និងទាប—ទាំងអស់ក៏អាចបង្វែរចិត្តទៅកាន់ព្រះសិវៈដោយភក្តិបាន។
Verse 54
उद्धूलनं त्रिपुंड्रं च धृत्वा शुद्धा भवंति च । भस्मनो विधिना सम्यक्पापराशिं विहाय च
ដោយលាបផេះបរិសុទ្ធ (bhasma) តាមពិធី និងពាក់សញ្ញាទ្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) មនុស្សនឹងក្លាយជាបរិសុទ្ធ។ ហើយដោយប្រើផេះតាមច្បាប់ត្រឹមត្រូវ នោះពិតជាបោះចោលកំនរបាបដែលសន្សំសំចៃមក។
Verse 55
भस्मधारी विशेषेण स्त्रीगोहत्यादिपातकैः । वीरहत्याश्वहत्याभ्यां मुच्यते नात्र संशयः
អ្នកដែលពាក់ផេះបរិសុទ្ធ (bhasma) ជាពិសេស នឹងរួចផុតពីបាបធ្ងន់ធ្ងរ ដូចជាការសម្លាប់ស្ត្រី និងគោ ហើយក៏រួចផុតពីបាបសម្លាប់វីរបុរស និងសេះផងដែរ—មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 56
परद्र व्यापहरणं परदाराभिमर्शनम् । परनिन्दा परक्षेत्रहरणं परपीडनम्
ការលួចទ្រព្យសម្បត្តិរបស់អ្នកដទៃ ការរំលោភភរិយារបស់អ្នកដទៃ ការបង្ខូចកេរ្តិ៍ឈ្មោះអ្នកដទៃ ការដណ្ដើមដីធ្លីរបស់អ្នកដទៃ និងការធ្វើបាបអ្នកដទៃ—ទាំងនេះជាកម្មអាក្រក់ដែលចងព្រលឹងក្នុងមលិន និងរារាំងផ្លូវធម៌ព្រះសិវៈ។
Verse 57
सस्यारामादिहरणं गृहदाहादिकर्म च । गोहिरण्यमहिष्यादितिलकम्बलवाससाम्
ការលួចស្រូវសាលី ដំណាំ សួនច្បារ និងអ្វីៗដូច្នេះ ព្រមទាំងអំពើដូចជាដុតផ្ទះ; និងការលួចគោ មាស ក្របី និងអ្វីៗដូច្នេះ រួមទាំងគ្រាប់ល្ង ភួយ និងសម្លៀកបំពាក់—ទាំងអស់នេះត្រូវបានថ្កោលទោសថាជាកំហុសធ្ងន់។
Verse 58
अन्नधान्यजलादीनां नीचेभ्यश्च परिग्रहः । दशवेश्यामतंगीषु वृषलीषु नटीषु च
មិនគួរទទួលអាហារ ស្រូវសាលី ទឹក និងអ្វីៗដូច្នេះ ពីប្រភពទាប ឬមិនបរិសុទ្ធ; ដូចគ្នានេះផងដែរ គួរជៀសវាងការចូលពាក់ព័ន្ធ និងការពឹងផ្អែកលើស្រីពេស្យា និងសហគមន៍ដែលបន្ថយកិត្តិយស ដូចជាស្ត្រីក្រៅវណ្ណៈ និងនារីអ្នករាំ—ដើម្បីរក្សាបរិសុទ្ធសម្រាប់ការបូជាព្រះសិវៈ។
Verse 59
रजस्वलासु कन्यासु विधवासु च मैथुनम् । मांसचर्मरसादीनां लवणस्य च विक्रयः
ការរួមភេទជាមួយស្ត្រីកំពុងមានរដូវ ជាមួយក្មេងស្រីមិនទាន់រៀបការ ឬជាមួយស្ត្រីមេម៉ាយ; និងការជួញដូរ (លក់) សាច់ ស្បែក/ស្បែកសត្វ ភេសជ្ជៈស្រវឹង និងអ្វីៗដូច្នេះ ព្រមទាំងអំបិល—ទាំងនេះត្រូវបានប្រកាសថាជាអំពើគួរត្រូវបន្ទោសសម្រាប់អ្នកស្វែងរកបរិសុទ្ធលើផ្លូវធម៌ព្រះសិវៈ។
Verse 60
पैशुन्यं कूटवादश्च साक्षिमिथ्याभिलाषिणाम् । एवमादीन्यसंख्यानि पापानि विविधानि च । सद्य एव विनश्यंति त्रिपुंड्रस्य च धारणात्
ការបង្ខូចកេរ្តិ៍ឈ្មោះ ការនិយាយបោកបញ្ឆោត និងការចង់ធ្វើសក្ខីកម្មក្លែងក្លាយ—ព្រមទាំងបាបនានាផ្សេងៗរាប់មិនអស់—ត្រូវបានបំផ្លាញភ្លាមៗ ដោយសកម្មភាពពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) គឺសញ្ញាបីខ្សែផេះបរិសុទ្ធ នៃភក្តីចំពោះព្រះសិវៈ។
Verse 61
शिवद्र व्यापहरणं शिवनिंदा च कुत्रचित् । निंदा च शिवभक्तानां प्रायश्चित्तैर्न शुद्ध्यति
ការលួចយកអ្វីដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់ព្រះសិវៈ ការប្រមាថព្រះសិវៈដោយរបៀបណាក៏ដោយ និងការប្រមាថអ្នកបម្រើព្រះសិវៈ—អំពើទាំងនេះ មិនស្អាតបរិសុទ្ធឡើងដោយពិធីសុំអភ័យទោសធម្មតាទេ។
Verse 62
रुद्रा क्षं यस्य गात्रेषु ललाटे तु त्रिपंड्रकम् । सचांडालोपि संपूज्यस्सर्ववर्णोत्तमोत्तमः
អ្នកណាដែលពាក់គ្រាប់រុទ្រាក្សៈលើរាងកាយ ហើយគូសត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបី) លើថ្ងាស—ទោះបីជាគាត់ជាចណ្ឌាលក៏ដោយ—ក៏គួរឲ្យគោរពបូជាយ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់; គាត់ក្លាយជាអ្នកល្អឯកក្នុងគ្រប់វណ្ណៈ ព្រោះត្រូវបានសម្គាល់ថាជាអ្នកបម្រើព្រះសិវៈ។
Verse 63
यानि तीर्थानि लोकेस्मिन्गंगाद्यास्सरितश्च याः । स्नातो भवति सर्वत्र ललाटे यस्त्रिपुंड्रकम्
អ្នកណាដែលពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបី) លើលលាដ៍ក្បាល គេរាប់ថាបានងូតទឹកក្នុងទីរថៈទាំងអស់នៃលោកនេះ—ទាំងក្នុងទន្លេគង្គា និងទន្លេបរិសុទ្ធទាំងឡាយ—គ្រប់ទី គ្រប់កាល។
Verse 64
सप्तकोटि महामंत्राः पंचाक्षरपुरस्सराः । तथान्ये कोटिशो मंत्राः शैवकैवल्यहेतवः
មានមហាមន្ត្រចំនួនប្រាំពីរពាន់ម៉ឺន ដែលមន្ត្រប្រាំអក្សរ (បញ្ចាក្សរ) ជាមន្ត្រលើសគេ។ ហើយមានមន្ត្រផ្សេងៗទៀតរាប់កោដិផងដែរ—ទាំងអស់នោះជាមូលហេតុនាំទៅកាន់កៃវល្យៈរបស់សៃវៈ (ការលោះរួមជាមួយព្រះសិវៈ)។
Verse 65
अन्ये मंत्राश्च देवानां सर्वसौख्यकरा मुने । ते सर्वे तस्य वश्याः स्युर्यो बिभर्ति त्रिपुंड्रकम्
ឱ មុនី, មន្ត្រផ្សេងៗទៀតរបស់ទេវតាទាំងឡាយ ដែលផ្តល់សុខសាន្តគ្រប់ប្រភេទក្នុងលោក—មន្ត្រទាំងអស់នោះនឹងស្ថិតក្រោមអំណាចរបស់អ្នកដែលពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបី)។
Verse 66
सहस्रं पूर्वजातानां सहस्रं जनयिष्यताम् । स्ववंशजानां ज्ञातीनामुद्धरेद्यस्त्रिपुंड्रकृत्
អ្នកណាដែលលាបសញ្ញា ត្រីបុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) ដោយផេះបរិសុទ្ធលើរាងកាយ នោះលើកសង្គ្រោះបុព្វបុរសរាប់ពាន់ និងកូនចៅអនាគតរាប់ពាន់—ហើយសង្គ្រោះញាតិមិត្តក្នុងវង្សត្រកូលរបស់ខ្លួនផងដែរ។
Verse 67
इह भुक्त्वा खिलान्भोगान्दीर्घायुर्व्याधिवर्जितः । जीवितांते च मरणं सुखेनैव प्रपद्यते
នៅក្នុងលោកនេះ គាត់បានរីករាយនឹងសុខសាន្តទាំងឡាយ មានអាយុយូរ និងគ្មានជំងឺ។ ហើយនៅចុងជីវិត គាត់ឈានទៅរកមរណភាពដោយសុខសាន្ត ដោយព្រះគុណដែលកើតពីការគោរពបូជាព្រះសិវៈ។
Verse 68
अष्टैश्वर्यगुणोपेतं प्राप्य दिव्यवपुः शिवम् । दिव्यं विमानमारुह्य दिव्यत्रिदशसेवितम्
បានប្រកបដោយគុណអៃશ્વર્યទេវៈទាំង៨ ទទួលបានរាងកាយទិវ្យសមស្របសម្រាប់បម្រើព្រះសិវៈដ៏មង្គល ហើយឡើងជិះយានទិវ្យភ្លឺរលោង ដែលទេវតាទិវ្យទាំងឡាយគោរព និងបម្រើ។
Verse 69
विद्याधराणां सर्वेषां गंधर्वाणां महौजसाम् । इंद्रा दिलोकपालानां लोकेषु च यथाक्रमम्
ហើយនេះត្រូវបានប្រកាសសម្រាប់វិទ្យាធរទាំងអស់ សម្រាប់គន្ធರ್ವដ៏មានពន្លឺអំណាចធំ និងសម្រាប់ព្រះឥន្ទ្រា និងលោកបាលដទៃទៀត—នៅក្នុងលោករបស់ពួកគេតាមលំដាប់ដូចគ្នា។
Verse 70
भुक्त्वा भोगान्सुविपुलान्प्रजेशानां पदेषु च । ब्रह्मणः पदमासाद्य तत्र कन्याशतं रमेत्
បានសោយសុខភោគៈដ៏សម្បូរបែបយ៉ាងខ្លាំង នៅក្នុងទីតាំងនៃព្រះប្រជាបតិផងដែរ បន្ទាប់មកឈានដល់ស្ថានៈរបស់ព្រះព្រហ្មា ហើយនៅទីនោះ គាត់រីករាយជាមួយនារីទិវ្យមួយរយនាក់។
Verse 71
तत्र ब्रह्मायुषो मानं भुक्त्वा भोगाननेकशः । विष्णोर्लोके लभेद्भोगं यावद्ब्रह्मशतात्ययः
នៅទីនោះ បន្ទាប់ពីបានសោយសុខបរិភោគភោគៈជាច្រើន ដល់រយៈពេលស្មើអាយុកាលពេញរបស់ព្រះព្រហ្ម (Brahmā) មនុស្សនោះនឹងទទួលបានភោគៈនៅលោកវិષ્ણុ (Viṣṇu) រហូតដល់ការឆ្លងផុតនៃរយវដ្តព្រហ្ម។
Verse 72
शिवलोकं ततः प्राप्य लब्ध्वेष्टं काममक्षयम् । शिवसायुज्यमाप्नोति संशयो नात्र जायते
បន្ទាប់មក ដោយបានទៅដល់លោកព្រះសិវៈ ហើយទទួលបានការបំពេញបំណងដែលចង់បាន មិនរលាយមិនអស់ នោះអ្នកនឹងឈានដល់សិវសាយុជ្យៈ គឺសាមគ្គីជាមួយព្រះសិវៈ។ មិនមានសង្ស័យនៅទីនេះឡើយ។
Verse 73
सर्वोपनिषदां सारं समालोक्य मुहुर्मुहुः । इदमेव हि निर्णीतं परं श्रेयस्त्रिपुंड्रकम्
ដោយពិចារណាម្តងហើយម្តងទៀតអំពីសារសំខាន់នៃឧបនិសដទាំងអស់ គេបានសម្រេចថា៖ ត្រីពុណ្ឌ្រក (បន្ទាត់បីនៃវិភូតិ—ផេះបរិសុទ្ធ) តែប៉ុណ្ណោះ ជាមធ្យោបាយដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ទៅកាន់សេចក្តីល្អប្រសើរបំផុត។
Verse 74
विभूतिं निंदते यो वै ब्राह्मणः सोन्यजातकः । याति च नरके घोरे यावद्ब्रह्मा चतुर्मुखः
ព្រះព្រាហ្មណ៍ណាដែលបង្ខូចវិភូតិ (ផេះបរិសុទ្ធ) នោះត្រូវចាត់ទុកថា ជាអ្នកកើតពីជាតិផ្សេង គឺធ្លាក់ចេញពីព្រាហ្មណភាពពិត។ គេនឹងទៅនរកដ៏គួរភ័យ រហូតដល់ព្រះព្រហ្មា មុខបួន នៅតែមាន។
Verse 75
श्राद्धे यज्ञे जपे होमे वैश्वदेवे सुरार्चने । धृतत्रिपुंड्रः पूतात्मा मृत्युं जयति मानवः
ក្នុងពិធីស្រាទ្ធសម្រាប់បុព្វបុរស ក្នុងយញ្ញៈ ក្នុងជបៈ ក្នុងហោមៈ ក្នុងពិធីវៃស្វទេវៈ និងក្នុងការថ្វាយបង្គំព្រះទេវតា—មនុស្សណាដែលពាក់ត្រីពុណ្ឌ្រក ដោយចិត្តវិញ្ញាណបានបរិសុទ្ធ នោះមនុស្សនោះឈ្នះមរណៈ។
Verse 76
जलस्नानं मलत्यागे भस्मस्नानं सदा शुचि । मंत्रस्नानं हरेत्पापं ज्ञानस्नाने परं पदम्
ការងូតទឹកបំបាត់មលសារធាតុអសុចិ; ការងូតដោយភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) ធ្វើឲ្យសុចិជានិច្ច។ ការងូតដោយមន្ត្រាបំផ្លាញបាប; ការងូតដោយជ্ঞানនាំទៅកាន់ស្ថានៈអធិម។
Verse 77
सर्वतीर्थेषु यत्पुण्यं सर्वतीर्थेषु यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति भस्मस्नानकरो नरः
បុណ្យ និងផលធម៌ណាដែលទទួលបានដោយការងូតនៅគ្រប់ទីរហូតទឹកបរិសុទ្ធទាំងអស់—ផលនោះទាំងមូល នរណាដែលងូតដោយភស្មតាមវិធីសៃវៈ ក៏ទទួលបានពេញលេញដែរ។
Verse 78
भस्मस्नानं परं तीर्थं गंगास्नानं दिने दिने । भस्मरूपी शिवः साक्षाद्भस्म त्रैलोक्यपावनम्
ការងូតដោយភស្មគឺជាទីរហូតទឹកអធិម—ស្មើនឹងការងូតក្នុងទន្លេគង្គា រៀងរាល់ថ្ងៃ។ ព្រោះព្រះសិវៈស្ថិតពិតប្រាកដក្នុងរូបភស្ម ហើយភស្មនោះបរិសុទ្ធបីលោកទាំងមូល។
Verse 79
न तदूनं न तद्ध्यानं न तद्दानं जपो न सः । त्रिपुंड्रेण विनायेन विप्रेण यदनुष्ठितम्
អំពើណាដែលព្រះព្រាហ្មណ៍ធ្វើដោយគ្មានត្រីពុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបីរបស់ព្រះសិវៈ) អំពើនោះមិនមែនជាវ្រតពិត មិនមែនជាធ្យានពិត មិនមែនជាទានពិត ហើយក៏មិនមែនជាជបៈពិតដែរ។
Verse 80
वानप्रस्थस्य कन्यानां दीक्षाहीननृणां तथा । मध्याह्नात्प्राग्जलैर्युक्तं परतो जलवर्जितम्
សម្រាប់វានប្រស្ថ (អ្នកស្នាក់ព្រៃធ្វើតបស្យា), ក្មេងស្រីមិនទាន់រៀបការ, និងបុរសដែលមិនទាន់ទទួលទិក្សា ពិធីគួរធ្វើជាមួយទឹកមុនពេលថ្ងៃត្រង់; បន្ទាប់ពីថ្ងៃត្រង់ គួរធ្វើដោយគ្មានទឹក។
Verse 81
एवं त्रिपुंड्रं यः कुर्य्यान्नित्यं नियतमानसः । शिवभक्तः सविज्ञेयो भुक्तिं मुक्तिं च विंदति
ដូច្នេះ អ្នកណាដែលលាបត្រីពុណ្ឌ្រា (បន្ទាត់ផេះបី) ជានិច្ច ដោយចិត្តមានវិន័យ និងមាំមួន គេគួរដឹងថាជាភក្តិពិតរបស់ព្រះសិវៈ; គាត់ទទួលបានទាំងភុក្តិ (សុខសាន្តលោកិយ) និងមុក្តិ (ការរំដោះ)។
Verse 82
यस्यांगेनैव रुद्रा क्ष एकोपि बहुपुण्यदः । तस्य जन्मनिरर्थं स्यात्त्रिपुंड्ररहितो यदि
សូម្បីតែរុទ្រាក្សៈមួយគ្រាប់ដែលពាក់លើរាងកាយ ក៏ផ្តល់បុណ្យធំធេង; ប៉ុន្តែបើមនុស្សម្នាក់គ្មានត្រីពុណ្ឌ្រា (បន្ទាត់ផេះបី) នោះកំណើតរបស់គាត់ក៏ក្លាយជាឥតប្រយោជន៍។
Verse 83
एवं त्रिपुंड्रमाहात्म्यं समासात्कथितं मया । रहस्यं सर्वजंतूनां गोपनीयमिदं त्वया
ដូច្នេះ ខ្ញុំបានពន្យល់ដោយសង្ខេបអំពីមហិមារបស់ត្រីពុណ្ឌ្រា។ នេះជាគោលបង្រៀនសម្ងាត់សម្រាប់សត្វមានជីវិតទាំងអស់ ដូច្នេះអ្នកគួររក្សាទុកឲ្យលាក់លៀម។
Verse 84
तिस्रो रेखा भवंत्येव स्थानेषु मुनिपुंगवाः । ललाटादिषु सर्वेषु यथोक्तेषु बुधैर्मुने
ឱ ព្រះមុនីដ៏ប្រសើរ ជាក់ជាមានបន្ទាត់បី ត្រូវគូរនៅកន្លែងដែលបានកំណត់—លើថ្ងាស និងទីតាំងផ្សេងៗទៀត—ដូចដែលអ្នកប្រាជ្ញបានបញ្ជាក់ ឱ មុនី។
Verse 85
भ्रुवोर्मध्यं समारभ्य यावदंतो भवेद्भ्रुवोः । तावत्प्रमाणं संधार्यं ललाटे च त्रिपुंड्रकम्
ចាប់ពីចន្លោះចិញ្ចើម រហូតដល់ចុងចិញ្ចើមទាំងពីរ គេគួរយកទំហំប៉ុន្នោះជាមាត្រដ្ឋាន ហើយលើថ្ងាស លាបត្រីពុណ្ឌ្រា (បន្ទាត់ផេះបី) ឲ្យសមតាមនោះ។
Verse 86
मध्यमानामिकांगुल्या मध्ये तु प्रतिलोमतः । अंगुष्ठेन कृता रेखा त्रिपुंड्राख्या भिधीयते
ក្រោយពីរៀបចំម្រាមកណ្ដាល និងម្រាមនាមិកា ហើយនៅចន្លោះកណ្ដាល គូសបន្ទាត់ដោយម្រាមមេដៃក្នុងទិសបញ្ច្រាស បន្ទាត់នោះហៅថា ត្រីពុណ្ឌ្រ (សញ្ញាផេះបីខ្សែ)។
Verse 87
मध्येंगुलिभिरादाय तिसृभिर्भस्म यत्नतः । त्रिपुण्ड्रधारयेद्भक्त्या भुक्तिमुक्तिप्रदं परम्
យកផេះបរិសុទ្ធដោយប្រុងប្រយ័ត្នជាមួយម្រាមបីកណ្ដាល ហើយដោយសទ្ធា គួរលាបត្រីពុណ្ឌ្រ; កិច្ចដ៏ឧត្តមនេះប្រទានទាំងភោគសម្បត្តិ (ភុក្តិ) និងមោគ្ខ (មុក្តិ)។
Verse 88
तिसृणामपि रेखानां प्रत्येकं नवदेवताः । सर्वत्रांगेषु ता वक्ष्ये सावधानतया शृणु
សម្រាប់បន្ទាត់បីនៃត្រីពុណ្ឌ្រ បន្ទាត់នីមួយៗមានទេវតាអធិបតី៩អង្គ។ ខ្ញុំនឹងប្រកាសពួកទេវតានោះសម្រាប់អវយវៈទាំងអស់—សូមស្តាប់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។
Verse 89
अकारो गार्हपत्याग्निर्भूधर्मश्च रजोगुणः । ऋग्वेदश्च क्रियाशक्तिः प्रातःसवनमेव च
អក្សរ «អ» គឺជាភ្លើងបរិសុទ្ធ ការហបត្យ (ភ្លើងគ្រួសារ); វាជាធាតុដី និងគុណរាជស។ វាក៏ជារិគ្វេទ, ជាកម្លាំងនៃកិរិយា (ក្រិយា-សក្តិ), និងពិធីសោមពេលព្រឹក (ប្រាតៈសវន) ផងដែរ។
Verse 90
महदेवश्च रेखायाः प्रथमायाश्च देवता । विज्ञेया मुनिशार्दूलाः शिवदीक्षापरायणैः
ឱ មុនីដូចខ្លា អ្នកដែលឧទ្ទិសចិត្តដល់ពិធីទទួលទានទិក្សា (Śiva-dīkṣā) គួរដឹងថា ព្រះមហាទេវ (Mahādeva) ជាទេវតាអធិបតីនៃបន្ទាត់ទីមួយ (rekhā)។
Verse 91
उकारो दक्षिणाग्निश्च नभस्तत्त्वं यजुस्तथा । मध्यंदिनं च सवनमिच्छाशक्त्यंतरात्मकौ
អក្សរ «ឧ» ជាអគ្គិខាងត្បូង; វាក៏ជាតត្ត្វៈនៃអាកាស (ākāśa) និងយជុរវេដៈផងដែរ។ វាជាសវនៈពេលថ្ងៃត្រង់ (madhyandina-savana) ហើយស្ថិតនៅខាងក្នុងជាឥច្ឆាសក្តិ—អំណាចនៃឆន្ទៈ។
Verse 92
महेश्वरश्च रेखाया द्वितीयायाश्च देवता । विज्ञेया मुनिशार्दूल शिवदीक्षापरायणैः
ឱ មុនីដូចខ្លាធំ! ចូរដឹងថា ព្រះមហេឥશ્વរ ជាទេវតាអធិបតីនៃបន្ទាត់ទីពីរ (រೇಖា) ដូចដែលអ្នកឧទ្ទិសខ្លួនដល់សិវទិក្ខា (Śiva-dīkṣā) បានយល់ដឹង។
Verse 93
मकाराहवनीयौ च परमात्मा तमोदिवौ । ज्ञानशक्तिः सामवेदस्तृतीयं सवनं तथा
អក្សរ «ម» ក៏គួរត្រូវសមាធិថាជា អាហវនីយអគ្គិ (Āhavanīya) ជាព្រះអាត្មាអតិបរមា និងជាគូ—ភាពងងឹត និងថ្ងៃ។ វាក៏ត្រូវដឹងថាជា ជ្ញានសក្តិ សាមវេដៈ និងសវនៈទីបី (tṛtīya-savana) ផងដែរ។
Verse 94
शिवश्चैव च रेखायास्तृतियायाश्च देवता । विज्ञेया मुनिशार्दूल शिवदीक्षापरायणौ
សូមដឹង ឱ មុនីដ៏អស្ចារ្យថា ព្រះសិវៈផ្ទាល់ជាទេវតាអធិបតីនៃខ្សែពិធីទីបី; អ្នកដែលឧទ្ទិសចិត្តចំពោះពិធីទទួលសិវទិក្សា (Śiva-dīkṣā) គួរយល់ដូច្នេះ។
Verse 95
एवं नित्यं नमस्कृत्य सद्भक्त्या स्थानदेवताः । त्रिपुंड्रं धारयेच्छुद्धो भुक्तिं मुक्तिं च विंदति
ដូច្នេះ ដោយគោរពនមស្ការ រៀងរាល់ថ្ងៃ ដោយសទ្ធាភក្តិពិត ចំពោះទេវតាអធិបតីនៃទីសក្ការៈ បុគ្គលដែលបានសុទ្ធសាធ គួរពាក់ត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់ផេះបី) ហើយនឹងទទួលបានទាំងភុក្តិ និងមុក្តិ។
Verse 96
इत्युक्ताः स्थानदेवाश्च सर्वांगेषु मुनीश्वरः । तेषां संबंधिनो भक्त्या स्थानानि शृणु सांप्रतम्
ព្រះអាទិទេវតាអធិបតីនៃទីសក្ការៈក្នុងអវយវៈទាំងអស់ នោះបានឆ្លើយតបបន្ទាប់ពីត្រូវបានអំពាវនាវ។ ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃមុនីទាំងឡាយ សូមស្តាប់ដោយសទ្ធា អំពីទីបរិសុទ្ធដែលពាក់ព័ន្ធនឹងពួកគេឥឡូវនេះ។
Verse 97
द्वात्रिंशत्स्थानके वार्द्धषोडशस्थानकेपि च । अष्टस्थाने तथा चैव पंचस्थानेपि नान्यसेत्
មិនថាការអនុវត្តត្រូវរៀបចំជា ៣២ ស្ថាន ឬវិធី ១៦ ស្ថានដែលពង្រីក ឬក៏ ៨ ស្ថាន ឬ ៥ ស្ថានក្តី មិនគួរបញ្ចូលអ្វីផ្សេងទៀតនៅចន្លោះឡើយ ដើម្បីរក្សាការតាំងដាក់ និងវិន័យសៃវៈឲ្យមិនរអាក់រអួល។
Verse 98
उत्तमांगे ललाटे च कर्णयोर्नेत्रयोस्तथा । नासावक्त्रगलेष्वेवं हस्तद्वय अतः परम्
បន្ទាប់មក គួរលាប «វិភូតិ» (ផេះបរិសុទ្ធ) លើកំពូលក្បាល និងលើថ្ងាស; ដូចគ្នានោះលើត្រចៀក និងលើភ្នែក; ហើយដូចគ្នានោះលើច្រមុះ មាត់ និងបំពង់ក—បន្ទាប់មកលើដៃទាំងពីរ។
Verse 99
कूर्परे मणिबंधे च हृदये पार्श्वयोर्द्वयोः । नाभौ मुष्कद्वये चैवमूर्वोर्गुल्फे च जानुनि
លើកែងដៃ លើកដៃ (កន្លែងខ្សែដៃ) លើបេះដូង លើចំហៀងទ្រូងទាំងពីរ; លើផ្ចិត លើអណ្ដាតពងស្វាសទាំងពីរ; ដូចគ្នានោះលើភ្លៅ លើកជើង និងលើជង្គង់—គួរដាក់សញ្ញា/លាបវិភូតិ នៅទីទាំងនេះ។
Verse 100
जंघाद्वयेपदद्वन्द्वे द्वात्रिंशत्स्थानमुत्तमम् । अग्न्यब्भूवायुदिग्देशदिक्पालान्वसुभिः सह
លើជើងក្រោមទាំងពីរ និងលើបាតជើងទាំងពីរ មានទីស្ថានទី៣២ដ៏ប្រសើរ។ នៅទីនោះ គួរធ្វើសមាធិលើ អគ្គិ ទឹក ផែនដី ខ្យល់ ទិស និងតំបន់ និងអ្នកអភិបាលទិសទាំងឡាយ ព្រមទាំងវាសុទាំងប្រាំបី។
Verse 101
धरा ध्रुवश्च सोमश्च अपश्चेवानिलोनलः । प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोष्टौ प्रकीर्तिताः
ធរា ធ្រុវៈ សោមៈ អាបៈ អនិលៈ អនលៈ ប្រត្យូષៈ និង ប្រភាសៈ—ទាំងនេះត្រូវបានប្រកាសថា ជាវសុទាំងប្រាំបី។
Verse 102
एतेषां नाममात्रेण त्रिपुंड्रं धारयेद्बुधाः । कुर्याद्वा षोडशस्थाने त्रिपुण्ड्रं तु समाहितः
ដោយគ្រាន់តែអាននាមទាំងនេះ បណ្ឌិតគួរលាបត្រីបុណ្ឌ្រ (បន្ទាត់បីនៃផេះបរិសុទ្ធ)។ ឬដោយចិត្តសមាធិ គេអាចសម្គាល់ត្រីបុណ្ឌ្រនៅទីតាំងដប់ប្រាំមួយដែលបានកំណត់លើរាងកាយ។
Verse 103
शीर्षके च ललाटेच कंठे चांसद्वये भुजे । कूर्परे मणिबंधे च हृदये नाभिपार्श्वके
លើកំពូលក្បាល និងលើថ្ងាស លើក និងលើស្មាទាំងពីរ ព្រមទាំងលើដៃ; នៅកែងដៃ និងកដៃ; លើបេះដូង និងនៅចំហៀងផ្ចិត—នៅទីតាំងទាំងនេះ គួរដាក់សញ្ញាបរិសុទ្ធ។
Verse 104
पृष्ठे चैवं प्रतिष्ठाय यजेत्तत्राश्विदैवते । शिवशक्तिं तथा रुद्र मीशं नारदमेव च
ហើយដូច្នេះ ដោយបានបង្កើត (រូបសក្ការៈ) នៅផ្នែកខាងក្រោយតាមវិធីកំណត់ គេគួរធ្វើបូជានៅទីនោះចំពោះទេវតា អស្វិនី; ហើយក៏ចំពោះព្រះសិវៈរួមជាមួយសក្តិ ព្រះរុទ្រ ព្រះអីស (ម្ចាស់) និងនារ៉ដផងដែរ។
Verse 105
वामादिनवशक्तीश्च एताः षोडशदेवताः । नासत्यो दस्रकश्चैव अश्विनौ द्वौ प्रकीर्तितौ
ដូច្នេះ ចាប់ពីវាមា និងសក្តិទាំងប្រាំបួនផ្សេងទៀត—ទាំងនេះត្រូវបាននិយាយថាជាទេវតាទាំងដប់ប្រាំមួយ។ ហើយនាសត្យ និងទស្រក ក៏ត្រូវបានប្រកាសថាជាអស្វិនទាំងពីរ។
Verse 106
अथवा मूर्द्ध्नि केशे च कर्मयोर्वदने तथा । बाहुद्वये च हृदये नाभ्यामूरुयुगे तथा
ឬម្យ៉ាងទៀត អាចលាបវាលើកំពូលក្បាល និងក្នុងសក់ លើដៃទាំងពីរ និងលើមុខ; ដូចគ្នានេះលើដៃទាំងពីរខាងលើ លើបេះដូង លើផ្ចិត និងលើភ្លៅទាំងពីរ—ដើម្បីបរិសុទ្ធរាងកាយសម្រាប់ការបូជាព្រះសិវៈ។
Verse 107
जानुद्वये च पदयोः पृष्ठभागे च षोडश । शिवश्चन्द्र श्च रुद्र ः को विघ्नेशो विष्णुरेव वा
លើជង្គង់ទាំងពីរ លើជើងទាំងពីរ និងលើផ្នែកខាងក្រោយនៃរាងកាយ មានទីតាំងដប់ប្រាំមួយ។ គេគួរតែសមាធិថា វាជា ព្រះសិវៈ ព្រះចន្ទ រुद្រៈ «ក» (ព្រះព្រហ្ម) វិឃ្នេឝ (ព្រះគណេស) ឬក៏ ព្រះវិស្ណុ។
Verse 108
श्रीश्चैव हृदये शम्भुस्तथा नाभौ प्रजापतिः । नागश्च नागकन्याश्च उभयोरृषिकन्यकाः
ស្រី (អំណាចសុភមង្គលនៃសម្បត្តិ) គួរតែសមាធិនៅក្នុងបេះដូង; ហើយសម្ភូ (ព្រះសិវៈ) ក៏នៅក្នុងបេះដូងដែរ; ព្រមទាំងប្រជាបតិ (ម្ចាស់នៃពូជពង្ស/ការបង្កើត) នៅផ្ចិត។ នាគ និងកញ្ញានាគ គួរតែគូរគំនិតនៅទាំងពីរខាង រួមជាមួយកូនស្រីរបស់ឥសីទាំងឡាយ។
Verse 109
पादयोश्च समुद्रा श्च तीर्थाः पृष्ठे विशालतः । इत्येव षोडशस्थानमष्टस्थानमथोच्यते
នៅក្នុងជើងទាំងពីរ មានសមុទ្រទាំងឡាយ; ហើយលើខ្នងទូលាយ មានទីរមណីយដ្ឋានបរិសុទ្ធ (ទីរថៈ)។ ដូច្នេះបានបញ្ជាក់សំណុំទីតាំងដប់ប្រាំមួយ; ហើយឥឡូវនេះ ក៏បង្រៀនសំណុំទីតាំងប្រាំបីផងដែរ។
Verse 110
गुह्यस्थानं ललाटश्च कर्णद्वयमनुत्तमम् । अंसयुग्मं च हृदयं नाभिरित्येवमष्टकम्
តំបន់សម្ងាត់, លលាដ៍, ត្រចៀកទាំងពីរដ៏ប្រសើរ, ស្មាទាំងពីរ, បេះដូង និងផ្ចិត—ដូច្នេះហៅថា «ទីសក្ការៈប្រាំបី»។
Verse 111
ब्रह्मा च ऋषयः सप्तदेवताश्च प्रकीर्तिताः । इत्येवं तु समुद्दिष्टं भस्मविद्भिर्मुनीश्वराः
«ព្រះព្រហ្មា ព្រះឥសី និងទេវតាទាំងប្រាំពីរ ត្រូវបានប្រកាសដូច្នេះ។ ដោយរបៀបនេះហើយ ឱ មុនីឧត្តម វាត្រូវបានបង្ហាញដោយមុនីទាំងឡាយ អ្នកដឹងវិធានពិតនៃភស្ម (ធូលីបរិសុទ្ធ)»។
Verse 112
अथ वा मस्तकं बाहूहृदयं नाभिरेव च । पंचस्थानान्यमून्याहुर्धारणे भस्मविज्जनाः
ឬម្យ៉ាងទៀត ក្បាល ដៃទាំងពីរ បេះដូង និងផ្ចិត—អ្នកដឹងពិតអំពីភស្ម (bhasma) ប្រកាសថា ទាំងនេះជាទីតាំងប្រាំលើរាងកាយ សម្រាប់ពាក់ភស្ម ជាសញ្ញាសៃវៈនៃការបរិសុទ្ធ។
Verse 113
यथासंभवनं कुर्य्याद्देशकालाद्यपेक्षया । उद्धूलनेप्यशक्तिश्चेत्त्रिपुण्ड्रादीनि कारयेत्
គួរធ្វើពិធីទាំងនេះតាមដែលអាចធ្វើបាន ដោយពិចារណាទីកន្លែង ពេលវេលា និងលក្ខខណ្ឌផ្សេងៗ។ បើមិនអាចសូម្បីតែប៉ះភស្មដោយលាបបានទេ នោះយ៉ាងហោចណាស់ គួរឲ្យគេគូរត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) និងសញ្ញាដទៃទៀតលើរាងកាយ។
Verse 114
त्रिनेत्रं त्रिगुणाधारं त्रिवेदजनकं शिवम् । स्मरन्नमः शिवायेति ललाटे तु त्रिपुण्ड्रकम्
ដោយសមាធិលើព្រះសិវៈ—ព្រះអម្ចាស់មានភ្នែកបី ជាទីពឹងនៃគុណបី និងជាប្រភពនៃវេទបី—ហើយរំលឹកមន្ត្រ «នមះ សិវាយ» បន្ទាប់មកលាបត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) នៃភស្មលើថ្ងាស។
Verse 115
ईशाभ्यां नम इत्युक्त्वापार्श्वयोश्च त्रिपुण्ड्रकम् । बीजाभ्यां नम इत्युक्त्वा धारयेत्तु प्रकोष्ठयोः
ដោយនិយាយថា «នមស្ការចំពោះអ៊ីសៈទាំងពីរ» គួរលាបត្រីពុណ្ឌ្រ (Tripuṇḍra) លើចំហៀងទាំងពីរ។ បន្ទាប់មក ដោយនិយាយថា «នមស្ការចំពោះប៊ីជៈទាំងពីរ» គួរដាក់សញ្ញាសក្ការៈលើកំភួនដៃទាំងពីរ។
Verse 116
कुर्यादधः पितृभ्यां च उमेशाभ्यां तथोपरि । भीमायेति ततः पृष्ठे शिरसः पश्चिमे तथा
គាត់គួរដាក់វាទាបខាងក្រោម សម្រាប់ពិត្ដ្រិ (ទេវតាបុព្វបុរស) ហើយដាក់ខាងលើ សម្រាប់ អុមា និង ឥសៈ។ បន្ទាប់មក ប្រាប់ពាក្យ «(នមះ) ភីមាយ» ហើយដាក់វានៅខាងក្រោយ ត្រង់ផ្នែកខាងលិចនៃក្បាល។
Rather than a mythic episode, the chapter advances a ritual-theological argument: bhasma and tripuṇḍra are not merely social identifiers but scripturally grounded disciplines with mokṣa-orientation, validated through mantra authority and strict procedural classification.
Bhasma symbolizes reduction of materiality to residue (ash) and functions as a purificatory sacrament; tripuṇḍra becomes the codified bodily inscription of Shaiva affiliation and renunciant intent, with repeated application presented as a disciplined, mantra-linked purification aimed at liberation.
No discrete iconographic manifestation (svarūpa) is foregrounded in the sampled portion; the emphasis is on Śiva’s ritual presence mediated through bhasma and mantra—Śiva as accessible through orthodox practice rather than through a narrative depiction of a particular form.