Adhyaya 76
Srishti KhandaAdhyaya 76142 Verses

Adhyaya 76

The Marks of Merit and the Destinies of Beings (Divine vs Demonic Traits)

សញ្ចយ សួរអំពីគតិរបស់អសុរ/ដៃត្យ ដែលស្លាប់ក្នុងសង្គ្រាម៖ អ្នកស្លាប់ដោយឈរប្រឈមមុខសត្រូវ និងអ្នកស្លាប់ដោយរត់គេចដោយភ័យ តើមានលទ្ធផលខុសគ្នាដែរឬទេ។ វ្យាស ឆ្លើយថា ការស្លាប់ដោយវីរភាពនៅមុខសត្រូវ នាំឲ្យឡើងទៅសុខទិព្វ និងលោកខ្ពស់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ; ប៉ុន្តែភាពកំសាក ក្បត់បោក និងការសម្លាប់ដោយអធម៌ នាំទៅនរក។ បន្ទាប់មក ជំពូកនេះរៀបរាប់ “សញ្ញា” ដើម្បីស្គាល់ធម្មជាតិដូចអារក្ស ដូចព្រេត ដូចយក្ស និងដូចទេវតា ក្នុងមនុស្ស—ផ្អែកលើភាពបរិសុទ្ធ/មិនបរិសុទ្ធ សច្ចៈ/មិថ្យា ការគោរពឬសត្រូវចំពោះទេវតា និងព្រាហ្មណ៍ និងសីលធម៌សង្គម។ ចុងក្រោយ វាសរសើរអំពើធម៌—ការបូជា ការធ្វើទាន ការគ្រប់គ្រងខ្លួន និងការគោរពវៃෂ្ណវ—ថាជាបុណ្យគាំទ្រពិភពលោក ហើយសន្យាផលមង្គលដល់អ្នកស្តាប់ព្រះធម៌នេះ។

Shlokas

Verse 1

संजय उवाच । येऽसुराश्च मृता युद्धे संमुखे विमुखेऽपि वा । गतिं तेषामहं ब्रह्मन्श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः

សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រាហ្មណ៍! ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ស្តាប់ដោយសច្ចៈថា វាសនាអ្វីរង់ចាំអសុរាដែលស្លាប់ក្នុងសង្គ្រាម—ទោះស្លាប់មុខមាត់សត្រូវ ឬសូម្បីតែពេលបែរខ្នងរត់គេច—?»

Verse 2

असंख्याता इमे दैत्यास्त्रैलोक्ये सचराचरे । अद्याप्यासन्गताः कुत्र एतन्मे शंस भो गुरो

ដៃត្យទាំងនេះមានច្រើនរាប់មិនអស់ក្នុងត្រៃលោក ទាំងសត្វចល និងអចល។ សូម្បីតែឥឡូវនេះ ពួកគេបានទៅទីណា? ឱគ្រូដ៏គួរគោរព សូមប្រាប់ខ្ញុំ។

Verse 3

व्यास उवाच । ये मृतास्संमुखे शूरा दैत्यानां प्रवरा रणे । स्वयं प्राप्य च देवत्वं भोग्यमश्नंति शाश्वतम्

វ្យាសបាននិយាយថា៖ អ្នកក្លាហានដែលស្លាប់ដោយប្រឈមមុខសត្រូវ—ជាអ្នកប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមដៃត្យនៅសមរភូមិ—ពួកគេបានឈានដល់សភាពជាទេវតាដោយខ្លួនឯង ហើយសោយសុខទិព្វជានិរន្តរ៍។

Verse 4

प्रासादा यत्र सौवर्णा नानारत्नाविभूषिताः । सर्वकामप्रदा वृक्षाः स्वर्णदीतोय संयुताः

នៅទីនោះមានប្រាសាទមាស តុបតែងដោយរតនៈជាច្រើនប្រភេទ។ ដើមឈើទាំងឡាយអាចប្រទានបំណងទាំងពួង ហើយទឹកទន្លេហូរប្រកបជាមួយមាស។

Verse 5

पद्मोत्पलसुकल्हारैर्गंधाढ्यैरन्यपुष्पकैः । दधिदुग्धाज्यखंडैश्च युता पुष्करिणी शुभा

ស្រះផ្កាឈូកដ៏មង្គលនោះ ត្រូវបានតុបតែងដោយផ្កាបទុម ផ្កាឈូកខៀវ និងផ្កាលីលីទឹកពណ៌សដែលពោរពេញដោយក្លិនក្រអូប ព្រមទាំងផ្កាផ្សេងៗទៀត; ហើយក៏មានការថ្វាយជាផ្នែកៗនៃទឹកដោះគោជូរ ទឹកដោះគោ និងឃី (ប៊ឺបរិសុទ្ធ) ផងដែរ។

Verse 6

अतीवरूपसंपन्नाः सदैव नवयौवनाः । तत्र राज्यं प्रकुर्वंति तथैव वसुधातले

ដោយពោរពេញដោយសម្រស់ដ៏លើសលប់ ហើយស្ថិតនៅក្នុងភាពស្រស់ស្រាយនៃវ័យក្មេងជានិច្ច ពួកគេគ្រប់គ្រងរាជ្យនៅទីនោះ—ដូច្នោះហើយ—លើផ្ទៃផែនដី។

Verse 7

एवं जन्माष्टकं प्राप्य धनिनोऽध्यक्षमंत्रिणः । अर्धसंमुखगात्रेण दिवमश्नंति शाश्वतम्

ដូច្នេះ ក្រោយបានសម្រេច ‘កំណើតប្រាំបីប្រការ’ ដ៏មង្គល អ្នកមានទ្រព្យ—ក្នុងតួនាទីជាអធិការនិងមន្ត្រី—រីករាយនឹងសួគ៌អនន្ត ដោយរាងកាយបង្វិលកន្លះមុខទៅរកព្រះទេវៈ។

Verse 8

विमुखाः कातरा भीता ये च मायाविनो रणे । ते यांति निरयं घोरं ये च देवद्विजद्विषः

អ្នកណាដែលបែរចេញពីកាតព្វកិច្ចតាមធម៌ អ្នកណាខ្លាចកំសត់ និងអ្នកណាប្រើល្បិចមាយាក្នុងសមរភូមិ—ពួកនោះទៅកាន់នរកដ៏សាហាវ; ហើយអ្នកដែលស្អប់ទេវតា និងទ្វិជ (ព្រាហ្មណ៍) ក៏ទៅទីនោះដែរ។

Verse 9

पतितं मूर्च्छितं भग्नमन्ययोद्धारमाहवे । हंतारो निरयं यांति ते च म्लेच्छाः कुवाचकाः

អ្នកណាដែលក្នុងសមរភូមិសម្លាប់អ្នកដែលដួលរលំ អ្នកដែលសន្លប់ អ្នកដែលបាក់បែកពិការ ឬយោធាផ្សេងដែលបានបែរខ្នងចេញ—អ្នកសម្លាប់ទាំងនោះទៅនរក; ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជា ម្លេច្ឆ និងអ្នកនិយាយពាក្យអាក្រក់។

Verse 10

परन्यासापहर्तारो विमुखास्संति तत्त्वतः । रात्रौ वा विपिने नष्टे चोरास्साहसकारिणः

ដោយពិតប្រាកដ អ្នកដែលលួចយកអ្វីដែលគេបានផ្ញើទុកឲ្យអ្នកដទៃ គឺជាអ្នកបែរចេញពីធម្មៈតាមសារសំខាន់។ ពួកគេដូចជាចោរដែលប្រព្រឹត្តអំពើហិង្សាដោយក្លាហាន—ទោះជាយប់ ឬក្នុងព្រៃពេលមនុស្សវង្វេងបាត់ផ្លូវ។

Verse 11

सर्वभक्षरता मूढा म्लेच्छा गोब्रह्मघातकाः । कुवाचकाः परे म्लेच्छा एते ये कूटयोनयः

មនុស្សម្លេច្ឆៈដែលវង្វេងមោហៈ ហើយស៊ីគ្រប់យ៉ាងដោយមិនរើសអើង គឺជាអ្នកសម្លាប់គោ និងព្រាហ្មណ៍។ ពួកគេនិយាយពាក្យអាក្រក់; ពិតប្រាកដ នេះហើយជាម្លេច្ឆៈដែលមានកំណើតបោកបញ្ឆោត និងពុករលួយ។

Verse 12

तेषां पैशाचिकी भाषा लोकाचारो न विद्यते । नास्ति शौचं तपो ज्ञानं न देवपितृतर्पणम्

សុន្ទរកថារបស់ពួកគេត្រូវបានហៅថា ‘បៃសាចិកៈ’ គឺដូចអារក្ស/ព្រៃផ្សៃ; ក្នុងចំណោមពួកគេ មិនមានលក្ខណៈប្រពៃណីសង្គមល្អឡើយ។ គ្មានភាពបរិសុទ្ធ គ្មានតបៈ គ្មានចំណេះដឹងពិត ហើយក៏គ្មានការធ្វើតර්បណៈជូនទេវតា និងបុព្វបុរស។

Verse 13

दानश्राद्धादिकं यज्ञे सुराणां च प्रपूजनम् । पितॄणां च न शुश्रूषा द्विजदेवतपस्विनाम्

ក្នុងយញ្ញៈ គាត់ធ្វើកិច្ចដូចជា ទាន និងស្រាទ្ធៈ ហើយបូជាទេវតាដោយសមគួរ; ប៉ុន្តែគាត់មិនបម្រើដោយគោរពចំពោះបុព្វបុរសទេ ហើយក៏មិនបម្រើដល់ទ្វិជៈ ព្រះទេវតា និងអ្នកតបៈផងដែរ។

Verse 14

ज्ञानलोपादतस्तेषां मलशौचं न विद्यते । मातरं भगिनीं चान्यां गृहिणीं कामयंति च

ដោយសារបាត់បង់ចំណេះដឹងវិនិច្ឆ័យ ពួកគេមិនមានការយល់ដឹងអំពីភាពស្អាតបរិសុទ្ធនៃរាងកាយ និងការសម្អាតពីសំណល់កខ្វក់ឡើយ។ ពួកគេសូម្បីតែមានកាមតណ្ហាចំពោះម្តាយ បងប្អូនស្រី និងស្ត្រីផ្សេងៗ—រួមទាំងស្ត្រីមានប្តី។

Verse 15

सर्वो विपर्ययो लोकात्सदाचारो मलीमसः । तार्क्ष्यस्योद्ववनानां च अन्येषां गोत्रवासिनाम्

ក្នុងលោកនេះ លំដាប់ធម៌ត្រូវបានបញ្ច្រាសទាំងស្រុង; សទាចារ្យក្លាយជាមលិន—ក្នុងចំណោមពូជពង្សតារក្ស្យៈ ជនអុទ្វវនៈ និងអ្នករស់នៅក្នុងគោត្រផ្សេងៗទៀតផង។

Verse 16

कुलजातास्सदा दैत्या येषां पुण्यमकारणम् । दुर्गतिं च मृता यांति द्विजस्त्रीशिशुघातिनः

ទោះបីកើតក្នុងត្រកូលខ្ពង់ខ្ពស់ ក៏អ្នកដែលបុណ្យមិនមានមូលដ្ឋានលើធម៌ចរិយាពិតប្រាកដ នោះតែងដូចដៃត្យៈ; ហើយអ្នកសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ ស្ត្រី និងកុមារ ពេលស្លាប់ទៅ នឹងទៅកាន់ទុគ្គតិ។

Verse 17

गवाशिनो दुरात्मानो ह्यभक्ष्यभक्षणे रताः । कीटयोनिं व्रजंत्येते तरवश्च पिपीलिकाः

អ្នកមានចិត្តអាក្រក់ដែលរស់ដោយបរិភោគសាច់គោ ហើយរីករាយក្នុងការបរិភោគអ្វីដែលមិនគួរបរិភោគ—អ្នកទាំងនោះធ្លាក់ចូលយោនីសត្វល្អិត; កើតជាដើមឈើ និងជាម្រមោច។

Verse 18

न मंत्रेषु न देवेषु कल्पंते ते सुरद्विषः । अग्रजः सहजस्तेषां सदृङ्नो ग्राम्यवृत्तयः

អ្នកដែលស្អប់ទេវតា មិនមានទីតាំងឡើយ—ទាំងក្នុងមន្តសក្ការៈ និងក្នុងចំណោមទេវតា; ពួកគេមិនអាចឈរជាប់បានទេ។ អ្នកចាស់ជាងរបស់ពួកគេក៏កើតក្នុងក្រុមពួកគេឯង; ហើយទម្លាប់របស់ពួកគេ ដូចទស្សនៈរបស់ពួកគេ គឺរឹងរ៉ៃ និងជនបទ។

Verse 19

लोमकेशप्रणेतारः क्रव्यभक्षरता भुवि । साहसं च व्रतं दानं स्नानं यज्ञादिकं च यत्

លើផែនដី ពួកគេមានលោមកេសៈជាអ្នកដឹកនាំ ហើយរីករាយក្នុងការបរិភោគសាច់; ហើយអ្វីៗដែលជាការហ៊ានហួសហេតុ វ្រតៈ ទាន ការងូតទឹកបូជា និងយជ្ញៈជាដើម—ទាំងអស់ត្រូវបាននិយាយក្នុងបរិបទនេះ។

Verse 20

मत्स्यमांसादिषु प्रीता मृषावचनभाषिणः । सदाकामास्सदा लोभास्सदा क्रोधमदान्विताः

ជនដែលត្រេកអរនឹងត្រីសាច់ជាដើម និយាយពាក្យកុហក មានតម្រេកជានិច្ច មានចិត្តលោភជានិច្ច និងពោរពេញដោយកំហឹងនិងសេចក្តីប្រមាទ។

Verse 21

वधबंधरतोद्वेगा द्यूतसंगीतसंप्रियाः । कुभृत्याः कुजनप्रीताः पूतिगंधरता नराः

ជនដែលរវល់តែនឹងការសម្លាប់និងការឃុំឃាំង ចូលចិត្តលេងល្បែងនិងតន្ត្រី បម្រើជនអាក្រក់ ស្រឡាញ់ជនពាល និងត្រេកអរនឹងក្លិនស្អុយ (ទម្លាប់អាក្រក់)។

Verse 22

न देवेषु न विज्ञेषु न धर्मश्रवणेषु च । स्तोत्रमंत्रादिके पुण्ये यथाकार्येष्वनिश्चयाः

ពួកគេមិនមានជំនឿលើពួកទេវតា លើអ្នកប្រាជ្ញ ឬក្នុងការស្តាប់ធម៌ឡើយ ហើយពួកគេនៅតែមិនច្បាស់លាស់អំពីអំពើបុណ្យ ដូចជាការសូត្រធម៌ និងមន្តអាគមជាដើម។

Verse 23

बहुरोगाधिरोषाश्च बहुरूपपरिच्छदाः । नरजातिषु दैत्यानां चिह्नान्येतानि भूतले

ពួកគេមានរោគច្រើន និងសម្បូរដោយកំហឹង ព្រមទាំងមានរូបរាងនិងការក្លែងបន្លំជាច្រើន ទាំងនេះគឺជាសញ្ញានៃពួកទៃត្យ (យក្ស) ក្នុងចំណោមមនុស្សនៅលើផែនដី។

Verse 24

न जानंति परं लोकं न गुरुं स्वं न चापरं । गर्भपूरणमिच्छंति नातिथिं न गुरून्द्विजान्

ពួកគេមិនស្គាល់លោកខាងមុខ មិនស្គាល់គ្រូរបស់ខ្លួន ឬអ្នកដទៃឡើយ ពួកគេគ្រាន់តែចង់បំពេញពោះរបស់ខ្លួន ដោយមិនគោរពភ្ញៀវ គ្រូ ឬពួកព្រាហ្មណ៍ឡើយ។

Verse 25

न देवं न सुतं गोत्रं न मित्रं न च बान्धवं । स्वप्ने दानं न जानंति भक्षणान्न परिच्छदं

ពួកគេមិនស្គាល់ទេវតា មិនស្គាល់កូន មិនស្គាល់គោត្រ មិនស្គាល់មិត្ត ហើយក៏មិនស្គាល់ញាតិផងដែរ។ សូម្បីក្នុងសុបិនក៏មិនដឹងអំពីទាន (ការបរិច្ចាគបុណ្យ) ទេ—ដឹងតែការបរិភោគ មិនដឹងអំពីសម្លៀកបំពាក់ ឬការគ្របដណ្តប់សមរម្យ។

Verse 26

गोपायंति धनं यस्मात्ते यक्षा नररूपिणः । प्राणांतेपि धनं किचिन्न दिशंति च राजनि

ព្រោះពួកគេកក់ក្តៅរក្សាទ្រព្យសម្បត្តិ ទាំងយក្សៈទាំងនោះ—ទោះបីមានរូបមនុស្ស—ឱ ព្រះរាជា សូម្បីពេលដល់ចុងជីវិតក៏មិនបរិច្ចាគទ្រព្យសូម្បីតិចតួច។

Verse 27

ते यक्षा दुर्गतिस्थाश्च परार्थे भारवाहकाः । प्रेतानां लक्षणं यद्वा सर्वलोकविगर्हितं

យក្សៈទាំងនោះស្ថិតនៅក្នុងទុគ្គតិ ហើយក្លាយជាអ្នកដឹកបន្ទុកសម្រាប់ប្រយោជន៍អ្នកដទៃ។ នេះហើយជាលក្ខណៈរបស់ព្រេត (វិញ្ញាណរំខាន) ដែលត្រូវបានលោកទាំងអស់ស្តីបន្ទោស។

Verse 28

स्त्रीणां च पुरुषाणां च शृणुष्वैकमना मम । मलपंकधरा नित्यं सत्यशौचविवर्जिताः

សូមស្តាប់ពាក្យខ្ញុំដោយចិត្តផ្តោតអំពីស្ត្រី និងបុរស៖ ពួកគេតែងតែប្រឡាក់ដោយអសុចិ និងភក់ល្បាប់ ហើយខ្វះសេចក្តីពិត និងភាពបរិសុទ្ធ។

Verse 29

दंतकुंतलवस्त्राणां वपुषो मलसंचयाः । गृहपीठादिपात्राणां सकृच्छौचं न रोचते

អសុចិប្រមូលផ្តុំនៅលើធ្មេញ សក់ និងសម្លៀកបំពាក់ ហើយកាកសំណល់ក៏កកកុញលើរាងកាយ; ដូចគ្នានេះដែរ កៅអី/កន្លែងអង្គុយក្នុងផ្ទះ និងភាជនៈផ្សេងៗ មិនក្លាយជាស្អាតគួរចិត្តដោយលាងតែម្តងទេ។

Verse 30

न पश्यंति सुखं स्त्रीणां विशंति कानने द्रुतं । विघसोच्छिष्टपूतीनां भक्षणेभिरता भुवि

ពួកគេមិនឃើញសុខជាមួយស្ត្រីទេ; ហើយប្រញាប់ចូលព្រៃយ៉ាងរហ័ស។ លើផែនដី ពួកគេជាប់ចិត្តក្នុងការបរិភោគអាហារចាស់ សំណល់ និងអ្វីដែលស្អុយក្លិន។

Verse 31

अन्नपानं च शयनमन्धकारेषु रोचते । कदाचित्स्वस्थता नास्ति क्वचिद्वा शुचितातनौ

អាហារ ទឹកផឹក និងសូម្បីតែការគេង ក៏ហាក់រីករាយតែពេលមានភាពងងឹត។ ពេលខ្លះគ្មានសុខភាពល្អ ហើយពេលខ្លះក៏គ្មានភាពបរិសុទ្ធនៃកាយ។

Verse 32

लक्षणं नरलोकेषु प्रेतानामीदृशं किल । हिताहितं न जानंति मित्रामित्रं गुणागुणम्

ដូច្នេះហើយ គេនិយាយថា នេះជាសញ្ញារបស់ព្រេតក្នុងចំណោមមនុស្ស៖ ពួកគេមិនដឹងអ្វីជាប្រយោជន៍ឬអន្តរាយ មិនស្គាល់មិត្តឬសត្រូវ មិនចែកចេញគុណធម៌ពីអគុណ។

Verse 33

पापपुण्यादिकं स्थानं स्नानं देवद्विजार्चनं । अरिमित्रमुदासीनं न विंदंति स्वभावतः

ផ្លូវនាំទៅកាន់បាបឬបុណ្យ ទីកន្លែងធម៌ ការងូតទឹកបរិសុទ្ធ និងការគោរពបូជាទេវតា និងទ្វិជៈ—ទាំងនេះពួកគេមិនស្គាល់តាមសភាពធម្មជាតិ; សត្រូវ មិត្ត និងអ្នកអព្យាក្រឹតក៏មិនអាចបែងចែកបាន។

Verse 34

मर्त्यस्थाः पशवस्ते च ज्ञायंते बुद्धिसंमतैः । बुद्ध्या नानात्वभावाश्च भ्रमंति च मृषा भुवि

សត្វមានជីវិតដែលស្ថិតនៅក្នុងលោកមរណៈនោះ ត្រូវបានអ្នកមានបញ្ញាវិនិច្ឆ័យឃើញថា ‘ដូចសត្វព្រៃ’។ ហើយដោយចិត្តដែលបង្កើតភាពខុសគ្នា ពួកគេវង្វេងវង្វាន់លើផែនដី ដេញតាមអ្វីដែលមិនពិត។

Verse 35

यक्षरूपा नरास्ते च सर्वकर्मबहिष्कृताः । एषां भेदं प्रवक्ष्यामि लक्षणं धरणीतले

មនុស្សទាំងនោះមានរូបរាងដូចយក្ស ហើយត្រូវបានដកចេញពីពិធីកិច្ច និងកាតព្វកិច្ចដ៏ត្រឹមត្រូវទាំងអស់។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់អំពីភាពខុសគ្នា និងសញ្ញាសម្គាល់របស់ពួកគេនៅលើផែនដី។

Verse 36

विजाता मर्त्यलोकेषु पापस्यैवानुरूपतः । मलीमस भुविप्रस्थं नागरं छद्मरूपिणं

នៅក្នុងលោកមនុស្ស វាកើតឡើងក្នុងរូបរាងសមនឹងអំពើបាបនោះឯង—កខ្វក់ ជាប់ពាក់នឹងដី ដើរចូលទីក្រុង និងពាក់រូបបន្លំ។

Verse 37

विघसादिप्रभोक्तारं काकमाहुर्मनीषिणः । अभक्ष्ये निरतः पापः कुकुरः पूतिसंप्रियः

បណ្ឌិតទាំងឡាយថា ក្អែកជាអ្នកបរិភោគសំណល់ និងអ្វីៗដូច្នោះ; តែក្ដី សត្វឆ្កែដែលមានបាប ជាប់ចិត្តនឹងអ្វីមិនគួរបរិភោគ ហើយស្រឡាញ់របស់ស្អុយកខ្វក់។

Verse 38

प्रवृत्तस्सर्वगृह्येषु भक्ष्याभक्ष्यसजीवनः । भूम्यां पश्वादियोनीनां कुलेषु प्राप्तसंभवाः

ពួកគេចូលរួមក្នុងកិច្ចការផ្ទះសម្បែងគ្រប់ប្រភេទ រស់នៅដោយអ្វីក៏បាន ទាំងអាចបរិភោគ និងមិនគួរបរិភោគ; ហើយលើផែនដីនេះ ពួកគេទទួលកំណើតក្នុងត្រកូលនៃយោនីសត្វ និងយោនីផ្សេងៗ។

Verse 39

शुनो विगृह्य हस्तेन म्लेच्छानां भक्षणप्रियाः । विशेषात्सूकराणां च तथा च रणयोधिनां

ដោយចាប់កាន់ដោយដៃ សត្វឆ្កែដែលស្រឡាញ់ការលេបលាន់ នឹងវាយប្រហារជាពិសេសលើពួកម្លេច្ឆៈ ហើយដូចគ្នានោះលើជ្រូកព្រៃ និងលើយោធានៅសមរភូមិផងដែរ។

Verse 40

पोषणे भक्षणे प्रीताः पूतिगर्ह्येष्वसाधुषु । पर्वतेकरणाद्वह्नेः काष्ठसंचयसंग्रहे

ពួកគេរីករាយក្នុងការចិញ្ចឹម និងការលេបលាន់; រីករាយក្នុងអំពើស្អុយស្អប់ គួរតិះដៀល និងអធម៌—ទាំងក្នុងការធ្វើឲ្យឥន្ធនៈសម្រាប់ភ្លើងក្លាយជាដូចភ្នំ និងការប្រមូលសន្សំកំនរឈើ។

Verse 41

विज्ञेयास्ते सदा म्लेच्छाः क्षत्रियाणां भयाकुलाः । लोकानां नष्टधर्मे च सदा शौचविवर्जिते

គួរដឹងថាពួកនោះជាម្លេច្ឆៈជានិច្ច តក់ស្លុតដោយភ័យចំពោះក្សត្រិយៈ; ហើយនៅពេលធម៌សាធារណៈរលាយ សង្គមរំខាន វិន័យរលុង ពួកគេរស់ដោយខ្វះសោច និងការគ្រប់គ្រងខ្លួន។

Verse 42

कुलीनानां तदा म्लेच्छा भविष्यंति च दस्यवः । तेषां संसर्गतोन्ये च संबंधादन्नभोजनात्

នៅកាលនោះ សូម្បីក្នុងចំណោមអ្នកមានវង្សកុល ក៏នឹងកើតមានម្លេច្ឆៈ និងដស្ស្យុ (ចោរ/ប្លន់)។ អ្នកដទៃក៏នឹងក្លាយដូចពួកគេ ដោយសារការស្និទ្ធស្នាល ការទាក់ទង និងសូម្បីតែការបរិភោគអាហាររបស់ពួកគេ។

Verse 43

मैथुनात्तस्य योषासु तद्भावं तु व्रजंति ते । तस्मिन्काले जनास्सर्वे दुःखरोगप्रतापिताः

ដោយសារការរួមភេទជាមួយគាត់ ស្ត្រីទាំងនោះទទួលយកសភាព និងចរិតដូចគាត់។ នៅកាលនោះ មនុស្សទាំងអស់ត្រូវទុក្ខ និងជំងឺកម្តៅក្រហាយបៀតបៀន។

Verse 44

दुर्भिक्षान्न परामूढाः सदा राजप्रपीडिताः । तत्रासत्येरता मर्त्याः सर्वशौचविवर्जिताः

នៅទីនោះ មនុស្សដែលវង្វេងដោយទុរភិក្ស តែងតែត្រូវស្តេចបង្កបាបបៀតបៀន; ពួកគេរីករាយក្នុងពាក្យកុហក ហើយខ្វះសោច និងភាពស្អាតបរិសុទ្ធគ្រប់ប្រការ។

Verse 45

न श्रूयंते जनैरेव पुराणागमसंहिताः । मद्यमांसप्रियाः पापास्सर्वभक्षास्सुदारुणाः

ក្នុងចំណោមមនុស្ស គម្ពីរសង្ហិតានៃពុរាណ និងអាគម មិនសូវត្រូវបានស្តាប់ទេ; មនុស្សបាបដែលស្រឡាញ់ស្រា និងសាច់ ក្លាយជាអ្នកបរិភោគគ្រប់យ៉ាង ហើយមានចិត្តសាហាវខ្លាំង។

Verse 46

दारुणाचारनिरता नित्यं छलपरायणाः । न पुष्णंति सुतास्तातं प्रसुवं च गुरूनपि

អ្នកដែលជាប់ចិត្តនឹងអាកប្បកិរិយាសាហាវ ហើយតែងតែពឹងផ្អែកលើល្បិចកល—ឱពុកអើយ—កូនប្រុសដូច្នោះមិនចិញ្ចឹមឪពុក ម្តាយអ្នកបានបង្កើត និងសូម្បីតែគ្រូអាចារ្យទេ។

Verse 47

न शुश्रूषंति वै भृत्याः स्वामिनं गुणशालिनम् । भर्तारं न स्त्रियः काश्चिच्छ्वशुरौ च स्वमातरः

អ្នកបម្រើមិនបម្រើដោយស្មោះត្រង់ចំពោះម្ចាស់ដែលមានគុណធម៌ទេ; ភរិយាខ្លះមិនគោរពស្វាមី; ហើយក៏មិនគោរពឪពុកម្តាយក្មេក និងសូម្បីតែម្តាយរបស់ខ្លួនផងដែរ។

Verse 48

नित्यकष्टा नरास्तत्र कलहश्च गृहे गृहे । नृपा म्लेच्छाः सुरापाश्च तथा मंत्रिपुरोहिताः

នៅទីនោះ មនុស្សតែងតែទទួលទុក្ខលំបាក ហើយគ្រប់ផ្ទះមានការឈ្លោះប្រកែក។ ព្រះមហាក្សត្រក្លាយជាម្លេច្ឆៈ; អ្នកស្រវឹងស្រាក៏ដូចគ្នា ហើយទាំងមន្ត្រី និងព្រះបូជាចារ្យរាជវាំងផងដែរ។

Verse 49

मनुष्यैश्च बलिस्तेषां मत्स्यैर्मांसैर्निरामिषः । पाषंडायासयोगेभ्यः प्रधाना गुणवार्तयोः

សម្រាប់ពួកគេ ការថ្វាយបូជាសូម្បីតែប្រើមនុស្សជាបលិ; ហើយថ្វាយដោយត្រី និងសាច់—ប៉ុន្តែពួកគេខ្វះសារធាតុពិតប្រាកដ។ ជំនួសវិន័យសមាធិ និងយោគៈ វិជ្ជាខុសឆ្គង ការខិតខំឥតប្រយោជន៍ និងតែពាក្យពេចន៍អំពីគុណៈប៉ុណ្ណោះដែលលេចធ្លោ។

Verse 50

धनिकैः कोकिलैर्मंदैर्व्याप्तं तैस्तु महीतलम् । ततोन्योन्यं प्रिया मूढा वने वा नगरेषु च

ផ្ទៃផែនដីពោរពេញដោយសំឡេងទន់ភ្លន់របស់បក្សីកុកិលា និងបក្សីធនិកា។ បន្ទាប់មក គូស្នេហ៍ដែលលង់មោហា ចិត្តវង្វេង បានស្វែងរកគ្នាទៅវិញទៅមក ទាំងក្នុងព្រៃ និងក្នុងទីក្រុង។

Verse 51

भक्ष्याभक्ष्यं समश्नंति मत्स्यमांसादिकं नराः । वने द्विजातयश्चान्ये भुंजते चानुपापकम्

មនុស្សជាច្រើនបរិភោគដោយមិនចែកចេញថា អ្វីគួរញ៉ាំ ឬមិនគួរញ៉ាំ—ត្រី សាច់ និងអ្វីៗដទៃទៀត។ ប៉ុន្តែមានទ្វិជាតិខ្លះទៀត ដែលរស់នៅក្នុងព្រៃ បរិភោគតែអាហារដែលមិនបង្កបាបប៉ុណ្ណោះ។

Verse 52

भक्तिमंतं पशुं चान्यत्सर्वे यांत्यपुनर्भवम् । पातयंति पितॄन्पापाः सर्वे ते पूर्वदेवकाः

អស់អ្នកដែលមានភក្តី—សូម្បីតែសត្វក៏ដោយ—និងអ្នកដទៃទៀតទាំងអស់ ក៏ទៅដល់ស្ថានភាពអបុនរភវៈ គឺមិនត្រឡប់មកកំណើតវិញ (មោក្ខៈ)។ តែអ្នកមានបាបធ្វើឲ្យបិត្រ (បុព្វបុរស) របស់ខ្លួនធ្លាក់ចុះ; ពួកគេទាំងអស់ដូចជាទេវតាពីមុន ដែលធ្លាក់ពីស្ថានភាពទេវភាពដើម។

Verse 53

पिशाचा राक्षसा ये च मुर्त्यका गुह्यका ध्रुवम् । एते चाविनयप्रीता न देवा न च मानुषाः

ពិសាច និងរាក្សស ព្រមទាំងមូរត្យក និងគុហ្យក—ប្រាកដណាស់—សត្វទាំងនេះស្រឡាញ់អំពើអវិន័យ; ពួកវាមិនមែនជាទេវតា ហើយក៏មិនមែនជាមនុស្សដែរ។

Verse 54

संजय उवाच । कथं च मर्त्यभावेषु लक्षंजानंतितात्त्विकाः । एतं मे संशयं नाथ दूरीकुरु ततस्ततः

សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះនាថ! នៅក្នុងសភាពមរត្យ ខណៈដែលនៅរស់នៅលើលោកនេះ អ្នកដឹងតត្ត្វៈស្គាល់សញ្ញាបំបែកបានដូចម្តេច? សូមព្រះអម្ចាស់ បំបាត់សង្ស័យនេះរបស់ខ្ញុំឲ្យអស់សព្វគ្រប់ទាំងអស់»។

Verse 55

व्यास उवाच । कृतपापानुरूपास्तु द्विजातिष्वन्यजातिषु । असुरा राक्षसाः प्रेताः स्वभावं न त्यजंति ते

វ្យាសៈបានមានព្រះវាចនៈថា៖ តាមបាបដែលបានប្រព្រឹត្ត សត្វលោកកើតក្នុងពួកទ្វិជ និងពួកជាតិផ្សេងៗ។ អសុរ រាក្សស និងព្រេត មិនបោះបង់សភាពដើមរបស់ខ្លួនឡើយ។

Verse 56

जाता ये चासुरा मर्त्ये सदाते कलहोत्सुकाः । कुहकाः कच्चराः क्रूराः विज्ञेया राक्षसाभुवि

អសុរដែលកើតក្នុងលោកមនុស្ស—តែងចង់ឈ្លោះប្រកែក—ល្បិចកល ទាបថោក និងសាហាវ គួរឲ្យដឹងថា នៅលើផែនដីគេហៅថា រាក្សស។

Verse 57

जनोद्विग्नादिकं दानं तथा देवार्चनं भुवि । उग्रभावाद्धनं लब्ध्वा राज्यं भुञ्जंति शाश्वतम्

អ្នកដែលធ្វើទានដោយចាប់ផ្តើមពីការបន្ធូរទុក្ខកង្វល់របស់ប្រជាជន និងបូជាទេវតានៅលើផែនដី នឹងទទួលបានទ្រព្យដោយសភាពក្លាហានរឹងមាំ ហើយសោយរាជ្យយូរអង្វែង។

Verse 58

जयं शौर्यादिकं पुण्यं पुनःपापक्षयं व्रजेत् । एवमुर्व्यां तथा नाके नागलोके यमालये

ដោយសេចក្តីក្លាហានជាដើម មនុស្សទទួលបានជ័យជម្នះ និងបុណ្យកុសល ហើយម្តងទៀតទៅដល់ការសាបសូន្យនៃបាប—ដូច្នេះនៅលើផែនដី ហើយដូចគ្នានៅសួគ៌ នៅលោកនាគ និងនៅទីស្នាក់របស់យមៈ។

Verse 59

उग्रेण तपसा कश्चित्सुरत्वं लभते दिवि । वासुदेवं समाराध्य प्रह्लादः सुरपूजितः

ដោយតបៈដ៏តឹងរឹង មនុស្សខ្លះទទួលបានស្ថានភាពជាទេវតានៅសួគ៌; ប៉ុន្តែដោយការគោរពបូជា វាសុទេវៈ ព្រះហ្លាទបានក្លាយជាអ្នកដែលសូម្បីតែទេវតាក៏គោរពបូជាផងដែរ។

Verse 60

हरं तथान्धको दैत्यः स्तुत्वा तत्सभ्यकोऽभवत् । तस्यैव गणमुख्यत्वं लेभे भृंगी महाबलः

ដូច្នេះដែរ អសុរ អន្ធកៈ បានសរសើរ ហរ (ព្រះសិវៈ) ហើយក្លាយជាសមាជិកក្នុងសភារបស់ព្រះអង្គ; និង ភ្រឹង្គី អ្នកមានកម្លាំងមហិមា បានទទួលតំណែងជាមេដឹកនាំក្នុងចំណោមពួកគណៈ (gaṇa)។

Verse 61

एते चान्ये च बहवो बलिरिंद्रो भविष्यति । गच्छंति सद्गतिं तात इहामुत्र च सर्वदा

អ្នកទាំងនេះ និងអ្នកដទៃជាច្រើនទៀត—ពលី នឹងក្លាយជាព្រះឥន្ទ្រ។ កូនជាទីស្រឡាញ់អើយ ពួកគេតែងតែឈានដល់សុគតិ និងមាគ៌ាដ៏ប្រសើរ ទាំងនៅលោកនេះ និងលោកក្រោយជានិច្ច។

Verse 62

केचिद्दैत्यकुले जाताः पृथिव्यां सुरसत्तमाः । भावयंति पितॄन्सर्वान्शतशोथ सहस्रशः

មនុស្សខ្លះ ទោះកើតក្នុងវង្សដៃត្យៈ ក៏នៅលើផែនដីនេះជាអ្នកប្រសើរបំផុតដូចទេវតា; ពួកគេធ្វើឲ្យបិត្រទាំងអស់រីករាយ និងគាំទ្រថែរក្សា ជារយៗ ទាំងជាពាន់ៗ។

Verse 63

एकेनापि सुपुत्रेण कुलत्राणं च धीमता । एकोपि वैष्णवः पुत्रः कुलकोटिं समुद्धरेत्

សូម្បីតែកូនប្រុសល្អម្នាក់ ដែលមានគុណធម៌ និងប្រាជ្ញា ក៏អាចការពារ និងសង្គ្រោះវង្សត្រកូលបាន; ពិតប្រាកដណាស់ កូនប្រុសវៃષ્ણវៈម្នាក់តែម្នាក់ឯង អាចលើកសង្គ្រោះសមាជិកក្នុងវង្សរបស់ខ្លួនបានដល់កូដិ (ដប់លាន)។

Verse 64

जितेंद्रियोपि धर्मात्मा द्विजदेवार्चने रतः । क्षये धर्मे कलौ शेषे पुरे जनपदेषु च

អ្នកណាដែលបានឈ្នះអារម្មណ៍ទាំងឡាយ មានចិត្តជាធម្ម និងរីករាយក្នុងការបូជាព្រះព្រាហ្មណ៍ និងទេវតា—នៅពេលធម៌សាបសូន្យ ហើយសល់តែកាលីយុគ—ក៏នៅតែអាចជួបឃើញបានក្នុងទីក្រុង និងតាមជនបទទាំងឡាយ។

Verse 65

एको रक्षति धर्मात्मा पुरे ग्रामं जनं कुलम् । विज्ञातृमेदुरं चासीद्ब्राह्मणानां पुरं महत्

បុរសមានព្រលឹងធម៌តែម្នាក់ អាចការពារទីក្រុង ភូមិ ប្រជាជន និងសូម្បីតែវង្សត្រកូល។ ហើយទីក្រុងដ៏មហិមារបស់ព្រាហ្មណ៍នោះ ពិតជាសម្បូរទៅដោយអ្នកប្រាជ្ញ និងអ្នកមានវិចារណញ្ញាណ។

Verse 66

तत्र सर्वे द्विजाः शश्वत्संध्योपासनतत्पराः । वेदपाठरता धीरा देवातिथिद्विजार्चकाः

នៅទីនោះ ពួកទ្វិជទាំងអស់ តែងតែឧស្សាហ៍ក្នុងការឧបាសនាសន្ធ្យា។ មានភាពមាំមួន និងស្ងប់ស្ងាត់ ពួកគេរីករាយក្នុងការអានវេទ និងគោរពបូជាទេវតា ភ្ញៀវ និងព្រាហ្មណ៍ដទៃទៀត។

Verse 67

यज्ञव्रताग्निकर्माणः षट्कर्मपरिनिश्चयाः । अतिकृच्छ्रे च तेषां वै न पापे वर्तते मनः

អ្នកដែលឧស្សាហ៍ក្នុងយញ្ញៈ វ្រតៈ និងកិច្ចការអគ្គិ (ថែរក្សាភ្លើងពិធី) ហើយបានតាំងចិត្តមាំមួនលើកិច្ចទាំងប្រាំមួយ តែមិនអនុញ្ញាតឲ្យចិត្តរបស់ខ្លួនទៅរកបាប ទោះនៅក្នុងទុក្ខលំបាកខ្លាំងបំផុតក៏ដោយ។

Verse 68

कुर्वंति सततं वीरा व्रतं यज्ञं सनातनम् । कदाचिद्दैवयोगाच्च गृहस्थश्च स कोविदः

បុរសវីរបុរសទាំងនោះ តែងតែអនុវត្តវ្រតៈ និងយញ្ញៈដ៏សនាតន។ ម្តងមួយ ដោយការប្រសព្វនៃវាសនាទេវៈ បុរសប្រាជ្ញនោះក៏បានក្លាយជាគ្រហស្ថផងដែរ។

Verse 69

वह्नौ जुहोति विप्रर्षि राज्यं मंत्रेण मंत्रवित् । तस्मिन्काले च तस्यैव मूत्रकृच्छ्रं सुदारुणम्

ព្រាហ្មណ៍ឥសីអ្នកចេះមន្ត្រ បានបូជាអាហុតិចូលក្នុងភ្លើងដោយមន្ត្រ ដើម្បីប្រាថ្នាអំណាចរាជ្យ។ ហើយនៅពេលនោះឯង គាត់ត្រូវទទួលទុក្ខវេទនាដ៏សាហាវ គឺការលំបាកខ្លាំងក្នុងការបញ្ចេញទឹកនោម។

Verse 70

तत्प्रोज्झितुं गतः सोपि रक्षार्थं स्थाप्य चेटिकाम् । तस्यास्त्वनवधानेन शुना चाज्यं च भक्षितम्

គាត់ក៏បានចេញទៅដើម្បីបោះចោលវា ដោយដាក់ស្រីបម្រើម្នាក់ឲ្យយាមការពារ; តែដោយសារការធ្វេសប្រហែសរបស់នាង សត្វឆ្កែមួយក៏បានស៊ីឃី (ghee) នោះផងដែរ។

Verse 71

भिया तया ततः पात्रं स्वीयमूत्रेण संभृतम् । असंलक्ष्या जुहोदग्नौ स विप्रस्त्वरया ततः

បន្ទាប់មក ដោយសារភ័យខ្លាច គាត់បានបំពេញភាជនមួយដោយទឹកនោមរបស់ខ្លួនឯង; ហើយដោយមិនឲ្យអ្នកណាសង្កេតឃើញ ព្រះព្រាហ្មណ៍នោះបានប្រញាប់ចាក់ទៅក្នុងភ្លើងជាអាហូតិ។

Verse 72

आश्चर्यं च ततो वह्नौ लक्षितं तेन तत्क्षणात् । कूटं हेममयं साक्षात्स्वर्णं जांबूनदप्रभं

បន្ទាប់មក នៅវេលានោះឯង គាត់បានឃើញអស្ចារ្យមួយក្នុងភ្លើង៖ កំពូលមួយធ្វើពីមាសទាំងស្រុង—មាសពិតប្រាកដ—ភ្លឺរលោងដូចពន្លឺជាំបូនដ (Jāmbūnada)។

Verse 73

गृहीत्वा तन्मुदा विप्रः पापयोगं चकार ह । पप्रच्छ विस्मयाद्दासीं कथमेतद्वद प्रिये

ដោយយកវាទៅដោយសេចក្តីរីករាយ ព្រះព្រាហ្មណ៍បានប្រព្រឹត្តអំពើបាប។ បន្ទាប់មក ដោយអស្ចារ្យចិត្ត គាត់សួរស្រីបម្រើថា «ស្រីស្រឡាញ់ អ្នកប្រាប់មក—ហេតុអ្វីបានជាយ៉ាងនេះ?»

Verse 74

मुदा तत्र यथावृत्तं कथितं तु तया द्विज । ततो नित्यं यथाकालं तच्च तस्य प्रवर्तते

ឱ ទ្វិជ (ព្រះព្រាហ្មណ៍) នាងស្រីបម្រើបានរៀបរាប់ដោយសេចក្តីរីករាយ នូវហេតុការណ៍ទាំងអស់តាមដែលបានកើតឡើងពិត។ ចាប់តាំងពីពេលនោះទៅ នៅពេលវេលាដែលសមគួរ ការអនុវត្តនោះក៏បន្តជាប្រចាំសម្រាប់គាត់។

Verse 75

समृद्धिरद्भुता गेहे लोकविस्मयकारिणी । ततः परस्पराच्छ्रुत्वा सर्वैरेव च तत्पुरे

នៅក្នុងគេហដ្ឋាននោះ កើតមានសម្បត្តិរុងរឿងដ៏អស្ចារ្យ ធ្វើឲ្យមនុស្សទាំងឡាយភ្ញាក់ផ្អើល។ បន្ទាប់មក ពួកគេឮពីគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយមនុស្សទាំងអស់ក្នុងក្រុងនោះក៏បានដឹងទូទាំងក្រុង។

Verse 76

इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे पुण्यव्यक्तिर्नाम षट्सप्ततितमोऽध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុងស្រីបដ្មបុរាណដ៏គួរគោរព ផ្នែកទីមួយ គឺ ស្រឹṣṭិកhaṇḍa ជំពូកទី៧៦ មាននាមថា “Puṇyavyakti” បានបញ្ចប់។

Verse 77

पंकादेव भयान्मोहान्मतिभ्रंशोऽभवत्ततः । अथ किल्बिषकूटेन दग्धमेव पुरं च तत्

បន្ទាប់មក ពីភក់នោះឯង—ដោយសារភ័យ និងមោហៈ—ចិត្តគំនិតរបស់គាត់ក៏ច្របូកច្របល់។ ហើយក្រោយមក ក្រុងនោះត្រូវបានគំនរបាប (kilbiṣa) ដុតឲ្យឆេះអស់ជាក់ជាមិនខាន។

Verse 78

स्त्रियो दुष्टा जना दुष्टाः सर्वे पापबलात्तदा । वृद्धो ज्ञाता द्विजस्तत्र तत्कार्ये न मतिं दधौ

នៅពេលនោះ ស្ត្រីទាំងឡាយក៏អាក្រក់ មនុស្សទាំងឡាយក៏អាក្រក់—គ្រប់គ្នាត្រូវបានជំរុញដោយអំណាចបាប។ នៅទីនោះមានព្រាហ្មណ៍ (dvija) ចាស់ម្នាក់ដែលមានចំណេះដឹង; គាត់មិនបានដាក់ចិត្តលើកិច្ចការនោះទេ។

Verse 79

तस्य भार्या तदा साध्वी पुरुदुःखेन संयुता । भर्तारं कृच्छ्रसन्तप्ता पुरकार्यं जगाद सा

បន្ទាប់មក ភរិយារបស់គាត់ ដែលជាសាធ្វី (ស្ត្រីមានធម៌) ត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង។ ដោយទុក្ខលំបាកកំពុងឆេះក្នុងចិត្ត នាងបាននិយាយទៅកាន់ស្វាមីអំពីកិច្ចការដែលត្រូវធ្វើសម្រាប់ក្រុងនោះ។

Verse 80

ब्राह्मण्युवाच । कष्टं मे वर्तते नाथ दृष्ट्वा त्वां दुःखसंयुतम् । ग्रामाचारमिमं यद्वाप्यऽपरं कर्तुमर्हसि

ស្ត្រីព្រាហ្មណីបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះនាថា ខ្ញុំទុក្ខកង្វល់ណាស់ ពេលឃើញព្រះអង្គរងទុក្ខសោក។ សូមព្រះអង្គធ្វើតាមទំនៀមភូមិនេះ ឬមិនដូច្នោះទេ សូមធ្វើអ្វីដែលសមរម្យតាមធម៌»

Verse 81

ततस्तत्र स दोषज्ञः स्मित्वा वचनमब्रवीत् । यस्तु जीवति पापेन त्यक्त्वा धर्मं परं हितम्

បន្ទាប់មក នៅទីនោះ អ្នកដឹងកំហុសបានញញឹម ហើយនិយាយថា៖ «តែអ្នកណាដែលរស់នៅដោយបាប ដោយបោះបង់ធម៌—ប្រយោជន៍ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់…»

Verse 82

स वैधेयो महाभागे प्रगच्छत्यपुनर्भवम् । एते विप्रा दुराचाराः सदारास्सपरिच्छदाः

ឱ ស្ត្រីដ៏មានភាគ្យ, អ្នកស្នងពូជវិធាតា (ព្រះព្រហ្ម) នោះ ទទួលបានអបុនរភវៈ—ស្ថានភាពមិនត្រឡប់កំណើតវិញ (មោក្ខៈ)។ តែព្រាហ្មណ៍ទាំងនេះមានអាកប្បកិរិយាអាក្រក់ ជាមួយភរិយា និងទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់។

Verse 83

अतिपातकयोगाच्च महापातकसंमताः । सह पापेन महता प्रयास्यंति रसातलम्

ដោយសារការចូលរួមជាមួយបាបដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ ពួកគេត្រូវបានចាត់ទុកថាមានទោសមហាបាតកៈ; ហើយជាមួយបាបដ៏ធំនោះ ពួកគេចុះទៅកាន់រាសាតលៈ—លោកក្រោម។

Verse 84

अंतेऽपुनर्भवं प्राप्यापराधांतो न विद्यते । अहमेकोत्र तिष्ठामि स्वपुण्यपरिरक्षणात्

នៅទីបញ្ចប់ ទោះបានឈានដល់អបុនរភវៈក៏ដោយ ក៏មិនឃើញទីបញ្ចប់នៃអំពើខុសទេ។ ខ្ញុំតែម្នាក់ឯងនៅទីនេះ ដើម្បីការពារបុណ្យរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់។

Verse 85

ततस्सा तमुवाचेदं लोकहास्यवचस्तव । वक्तुमर्हसि नश्चाग्रे न पुरोऽन्यस्य कस्यचित्

បន្ទាប់មក នាងបាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «ពាក្យសម្តីរបស់អ្នកក្លាយជារឿងឲ្យមនុស្សទាំងលោកសើចចំអក។ សូមនិយាយនៅមុខយើង—កុំឲ្យមានអ្នកដទៃណាម្នាក់នៅមុខឡើយ»។

Verse 86

द्विज उवाच । यदि यास्यामि चान्यत्र इतोऽहं तत्क्षणात्प्रिये । सवित्तैः स्वजनैरेव पुरीयास्यत्यथोगतिम्

ព្រះព្រាហ្មណ៍បាននិយាយថា៖ «ស្រីជាទីស្រឡាញ់ បើខ្ញុំចាកចេញពីទីនេះទៅកន្លែងផ្សេងភ្លាមៗ នោះនៅវេលានោះឯង ទីក្រុងនេះ—ជាមួយទ្រព្យសម្បត្តិ និងប្រជាជនរបស់ខ្លួន—នឹងទៅដល់វាសនាចុងក្រោយដោយពិត»។

Verse 87

इत्युक्त्वा परमप्रीतः संगृह्य च धनं स्वकम् । क्षिप्रं स च तया सार्धं ययौ सीमांतरं द्विजः

ពោលដូច្នេះហើយ ដោយមានសេចក្តីរីករាយយ៉ាងខ្លាំង ទ្វិជៈនោះបានប្រមូលទ្រព្យរបស់ខ្លួន ហើយប្រញាប់ចេញដំណើរជាមួយនាង ឆ្លងព្រំដែនទៅតំបន់ផ្សេង។

Verse 88

स्थित्वाऽपश्यत्पुरी तावत्स्थिरा तिष्ठति पूर्ववत् । सा चाह तं पतिं साध्वी पुरी चेयं न नश्यति

ក្រោយពីរង់ចាំមួយស្របក់ នាងបានឃើញថាទីក្រុងនៅតែរឹងមាំដូចមុន។ បន្ទាប់មក ភរិយាសុចរិតនោះបាននិយាយទៅកាន់ស្វាមីថា៖ «ទីក្រុងនេះមិនវិនាសទេ»។

Verse 89

विमृश्यतामुवाचेदं विप्रवर्यस्सुविस्मितः । किं नु तिष्ठति तत्रैव द्रव्यमस्मद्गृहाद्बहिः

ក្រោយពីពិចារណា ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរនោះមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង ហើយនិយាយថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាទ្រព្យនោះនៅតែដេកនៅទីនោះ ខាងក្រៅផ្ទះរបស់យើង?»

Verse 90

विचार्य सा धवं प्राह मया भ्रांत्या उपानहौ । नानीते तिष्ठतस्तत्र धारयिष्यामि किं नु वै

ក្រោយពិចារណា នាងបាននិយាយទៅកាន់ស្វាមីថា៖ «ដោយកំហុសរបស់ខ្ញុំ ស្បែកជើងមិនបានយកមកទេ។ ពេលលោកឈរនៅទីនេះ ខ្ញុំនឹងធ្វើអ្វីបាន—ខ្ញុំនឹងអត់ធ្មត់ទ្រាំវាបានដូចម្តេច?»

Verse 91

एवमुक्त्वा पतिं साध्वी गृहीत्वा ते उपागता । पत्युरभ्याशतो दृष्टं पुरं निर्व्यथनं गतम्

ពោលដូច្នេះហើយ ភរិយាអ្នកមានសីលបានចាប់កាន់ស្វាមី និងទាំងពីរបានចូលទៅជិត។ ពីក្បែរស្វាមី បានឃើញទីក្រុង—ដែលបានក្លាយជាមិនមានទុក្ខវេទនា និងការឈឺចាប់ទៀត។

Verse 92

ततो विप्रादयो वर्णाः कच्चराः पुरवासिनः । तिष्ठंति नरके घोरे दुःखिताश्चापुनर्भवे

បន្ទាប់មក វណ្ណៈទាំងឡាយចាប់ពីព្រាហ្មណ៍—ពួកកច្ចរាអ្នកស្នាក់នៅក្នុងទីក្រុង—នៅតែស្ថិតក្នុងនរកដ៏គួរភ័យខ្លាច ទទួលទុក្ខវេទនា ហើយគ្មានការត្រឡប់មកវិញទៀត។

Verse 93

कृच्छाद्यमपुरं यांति नास्ति तेषां च निष्कृतिः । पूतिगंधं ततो मेध्यं वर्जनीयं प्रकीर्तितम्

ដោយលំបាកណាស់ ពួកគេទៅដល់ទីក្រុងយម (យមបុរី) ហើយសម្រាប់ពួកគេ គ្មានការប្រាយស្ចិត (ការសងបាប) ទេ។ ដូច្នេះ អ្វីៗដែលមានក្លិនស្អុយ—ទោះបីត្រូវគេរាប់ថាបរិសុទ្ធតាមពិធីក៏ដោយ—ត្រូវបានប្រកាសថាគួរជៀសវាង។

Verse 94

पूर्ववद्भक्षणे प्रीतो ह्यद्यपापं करोति च । स्तेयशीलो निशाचारी बुधैर्ज्ञेयस्स वंचकः

រីករាយក្នុងការបរិភោគដូចមុន គេធ្វើបាបរាល់ថ្ងៃ។ មានទម្លាប់លួច និងដើរលេងពេលយប់—បណ្ឌិតទាំងឡាយថា គួរដឹងថាគេជាមនុស្សបោកបញ្ឆោត។

Verse 95

अबुधः सर्वकार्येषु अज्ञातः सर्वकर्मसु । समयाचारहीनस्तु पशुरेव स बालिशः

អ្នកណាខ្វះប្រាជ្ញាក្នុងកិច្ចការទាំងអស់ មិនដឹងកាតព្វកិច្ចទាំងឡាយ ហើយគ្មានចរិតប្រពៃណីតាមកាលៈទេសៈនិងសង្គម—មនុស្សល្ងង់នោះមិនខុសពីសត្វឡើយ។

Verse 96

एवमुष्ट्रादयस्संति भक्षादि नकुलादयः । हिंस्रो ज्ञातिजनोद्वेगरिते युद्धे च कातरः

ដូច្នេះ មានសត្វដូចជា អូដ្ឋជាដើម និងនាគុល (មង់ហ្គូស) ជាដើម—ដោយធម្មជាតិហិង្សា បង្កឲ្យញាតិមិត្តរបស់ខ្លួនភ័យខ្លាច និងនៅពេលសង្គ្រាមវិញក្លាយជាកំសត់ខ្លាច។

Verse 97

विघसादिप्रियो नित्यं नरः श्वा कीर्तितो बुधैः । चौर्यकर्मरतो नित्यं बहुमित्रप्रवंचकः

មនុស្សណាដែលស្រឡាញ់វិឃស (អាហារសល់សំណល់) ជានិច្ច បណ្ឌិតទាំងឡាយហៅថា ‘ឆ្កែ’; ហើយអ្នកណាដែលជាប់ចិត្តក្នុងការលួចជានិច្ច បោកបញ្ឆោតមិត្តជាច្រើន—គេក៏មានសភាពដូចគ្នា។

Verse 98

मिथुने कलहो नित्यं मर्त्यस्तु परिकीर्तितः । प्रकृत्या चपलो नित्यं सदा भोजनचंचलः

អ្នកកើតក្រោមមិថុន (Gemini) ត្រូវបានពណ៌នាថា ចូលចិត្តជម្លោះជានិច្ច; ដោយធម្មជាតិចលាចល ហើយប្រែប្រួលជានិច្ច ជាពិសេសក្នុងរឿងអាហារ។

Verse 99

प्लवगः काननप्रीतो नरः शाखामृगो भुवि । सूचको भाषया बुध्या स्वजनेऽन्यजनेषु च

ស្វារីករាយក្នុងព្រៃ; លើផែនដី មនុស្សគឺដូចជា ‘សត្វដែលដើរលេងតាមមែកឈើ’। ដោយពាក្យសម្តី និងដោយប្រាជ្ញា គេបង្ហាញខ្លួនឯង—ទាំងក្នុងចំណោមអ្នកខ្លួន និងក្នុងចំណោមអ្នកដទៃ។

Verse 100

उद्वेगजनकत्वाच्च स पुमानुरगः स्मृतः । बलवान्क्रांतशीलश्च सततं चानपत्रपः

ដោយព្រោះបង្កឲ្យកើតភ័យ និងការរំភើបចិត្ត សត្វនោះត្រូវបានចងចាំថា​ជា ‘អុរាគ’ (ពស់)។ វាមានកម្លាំងខ្លាំង ស្ទើរតែត្រៀមវាយប្រហារជានិច្ច ហើយគ្មានអៀនខ្មាស—គ្មានការទប់ស្កាត់។

Verse 101

पूतिमांसप्रियो भोगी नृसिंहस्समुदाहृतः । तत्स्वनादेव सीदंति भीता अन्ये वृकादयः

អ្នកស្វែងរកសេចក្តីរីករាយ និងស្រឡាញ់សាច់រលួយ ត្រូវហៅថា ‘ន្រឹសിംហ’។ គ្រាន់តែឮសំឡេងគំហុករបស់វា សត្វផ្សេងៗ ដូចជា ចចកជាដើម ក៏ភ័យខ្លាច រលាយកម្លាំង ហើយធ្លាក់ចូលក្នុងទុក្ខ។

Verse 102

द्विरदादि नरा ये च ज्ञायंते दूरदर्शिनः । एवमादि क्रमेणैव विजानीयान्नरेषु च

មនុស្សដែលគេដឹងថាមានសភាពដូចដំរីជាដើម ត្រូវបានអ្នកមានចក្ខុឆ្ងាយស្គាល់ច្បាស់។ ដូច្នេះដែរ តាមលំដាប់ គួរតែវិនិច្ឆ័យប្រភេទទាំងនោះក្នុងចំណោមមនុស្សផង។

Verse 103

सुराणां लक्षणं ब्रूमो नररूपं व्यवस्थितम् । द्विजदेवातिथीनां च गुरुसाधुतपस्विनाम्

យើងនឹងពោលអំពីសញ្ញាលក្ខណៈរបស់ទេវតា ដែលបានតាំងមាំក្នុងរូបមនុស្សយ៉ាងត្រឹមត្រូវ—គឺក្នុងករណីទ្វិជ (ព្រាហ្មណ៍), ភ្ញៀវទេវ, និងទាំងគ្រូ, សាធុ, និងអ្នកតបស។

Verse 104

पूजातपोरतोनित्यं धर्मशास्त्रेषु नीतिषु । क्षमाशीलो जितक्रोधः सत्यवादी जितेंद्रिंयः

អ្នកដែលជាប់រវល់ជានិច្ចក្នុងការបូជា និងតបស មានចំណេះដឹងល្អក្នុងធម្មសាស្ត្រ និងនីតិធម៌; មានអត់ធ្មត់ ឈ្នះកំហឹង និយាយពិត និងឈ្នះឥន្ទ្រីយ៍។

Verse 105

दयालुर्दयितो लोके रूपवान्मधुरस्वरः । वागीशः सर्वकार्येषु गुणी दक्षो महाबलः

ព្រះองค์មានព្រះហឫទ័យមេត្តា ជាទីស្រឡាញ់ក្នុងលោក មានរូបសម្បត្តិស្រស់ស្អាត និងសំឡេងផ្អែមល្ហែម; ជាម្ចាស់វាចា អាចធ្វើកិច្ចទាំងអស់បានល្អ មានគុណធម៌ ជំនាញ និងកម្លាំងមហិមា។

Verse 106

साक्षरश्चापि विद्वांश्च गीतनृत्यार्थतत्त्ववित् । आत्मविद्यादिकार्येषु सर्वतंत्रीस्वरेषु च

ព្រះองค์ក៏ជាអ្នកចេះអក្សរ និងជាបណ្ឌិត; ជាអ្នកដឹងគោលការណ៍ និងអត្ថន័យពិតនៃបទចម្រៀង និងរបាំ។ ព្រះองค์ជំនាញក្នុងការងារដូចជា អាត្មវិទ្យា និងជំនាញក្នុងឧបករណ៍តន្ត្រីខ្សែទាំងអស់ ព្រមទាំងសូរ-ស្រៈរបស់វា។

Verse 107

हविष्येषु च सर्वेषु गव्येषु च निरामिषे । सद्योगास्वादद्रव्ये च प्रत्यग्रे चातिशोभने

ក្នុងអំណោយបូជាហវិសទាំងអស់ និងក្នុងវត្ថុដែលកើតពីគោដែលជានិរាមិស (គ្មានសាច់); ហើយក្នុងវត្ថុដែលទើបរៀបចំថ្មី មានរសជាតិល្អ—ថ្មី និងស្រស់ស្អាតយ៉ាងខ្លាំង—គួរតែគោរពតាមវិធីនេះ។

Verse 108

गंधमाल्येषु वस्त्रेषु शास्त्रेष्वाभरणेषु च । संप्रीतश्चातिथौ दाने पार्वणादिषु कर्मसु

ព្រះองค์រីករាយក្នុងក្លិនក្រអូប និងកម្រងផ្កា ក្នុងសម្លៀកបំពាក់ ក្នុងសាស្ត្រ និងក្នុងគ្រឿងអលង្ការ; ហើយព្រះองค์ក៏ពេញចិត្តក្នុងការគោរពស្វាគមន៍ភ្ញៀវ ការធ្វើទាន និងពិធីកម្មនៅថ្ងៃបរិសុទ្ធដូចជា បារវណ (parvan) ជាដើម។

Verse 109

स्नानदानादिभिः कार्ये व्रतैर्यज्ञैः सुरार्चनैः । कालो गच्छति पाठैश्च न क्लीबं वासरं भवेत्

សូមឲ្យថ្ងៃកន្លងទៅក្នុងកិច្ចការដែលមានអត្ថប្រយោជន៍—ការងូតទឹកបរិសុទ្ធ ការធ្វើទានជាដើម ការរក្សាវ្រត ការធ្វើយជ្ញ និងការបូជាទេវតា; ហើយឲ្យពេលវេលាកន្លងទៅដោយការអានសូត្រព្រះគម្ពីរផងដែរ។ កុំឲ្យថ្ងៃណាមួយក្លាយជាថ្ងៃឥតផល។

Verse 110

अयमेव मनुष्याणां सदाचारो निरंतरम् । देववन्मानवाचारो गीयते मुनिसत्तमैः

នេះហើយជាសទាចារៈដ៏ជាប់ជានិច្ចសម្រាប់មនុស្ស; អាចារៈរបស់មនុស្សដែលស្រដៀងដូចទេវតា ត្រូវបានមុនីដ៏ប្រសើរបំផុតសរសើរនិងច្រៀងស្តុតិ។

Verse 111

किंतु सत्त्वाधिको देवो मनुष्यो भीत एव च । गंभीरः सर्वदा देवः सदैव मानवो मृदुः

ប៉ុន្តែទេវតាមានសត្តវៈលើសលប់ ខណៈមនុស្សពិតជាមានភាពភ័យខ្លាច។ ទេវតាតែងតែមានភាពក្រអូបក្រអួន និងជ្រាលជ្រៅ; មនុស្សតែងតែទន់ភ្លន់ និងសុភាព។

Verse 112

द्वयोस्तुत्या च संप्रीतिर्न दैत्यादौ भवेत्किल । प्रीतिभावं परं सौख्यं सौहृदं सुकृतं शुभम्

ដោយការសរសើរគ្នាទៅវិញទៅមក គេថា ព្រះព្រេត/ដៃត្យជាដើម មិនកើតមានសេចក្តីព្រីតិពិតប្រាកដឡើយ។ ព្រីតិភាវៈជាសុខដ៏ខ្ពស់បំផុត—មិត្តភាព កុសលផល និងពរ​ដ៏មង្គល។

Verse 113

दैवमानुषयोरेव दैत्यराक्षसयोस्तथा । प्रेतादीनां च प्रेतेषु पशौ प्रीतिः पशोरपि

ទាំងក្នុងចំណោមទេវតា និងមនុស្ស ហើយដូចគ្នានៅក្នុងចំណោមដៃត្យ និងរាក្សស ក៏មានព្រីតិទៅវិញទៅមក។ ដូច្នេះដែរ ក្នុងចំណោមព្រេតជាដើម ចំពោះព្រេត និងក្នុងចំណោមសត្វ ចំពោះសត្វផងដែរ។

Verse 114

काकादयः स्वजातौ च तथान्ये च स्वजातिषु । प्रीता भवंति चाप्रीता विद्या तेषां च लक्षणम्

ក្អែកជាដើម សប្បាយចិត្តជាមួយពួកជាតិរបស់ខ្លួន; សត្វផ្សេងៗក៏ដូចគ្នា ក្នុងជាតិរបស់ខ្លួនៗ។ ការពេញចិត្ត ឬមិនពេញចិត្តរបស់ពួកវា នោះហើយជាសញ្ញានៃចំណេះដឹង (ដ៏កំណត់) របស់ពួកវា។

Verse 115

एवं पुण्यविशेषेण सविशेषा सुजातिषु । प्रियाप्रियं विजानीयात्पुण्यापुण्यं गुणागुणम्

ដូច្នេះ ដោយសារភាពខុសគ្នាពិសេសនៃបុណ្យ (puṇya) ក៏កើតមានភាពខុសគ្នានានាក្នុងកំណើតល្អ; មនុស្សអាចដឹងអ្វីដែលគាប់ចិត្ត និងមិនគាប់ចិត្ត បុណ្យ និងអបុណ្យ គុណ និងអគុណ។

Verse 116

दंपत्योर्न सुखं किंचिज्जातिभेदान्नृणां भुवि । स्वजातिषु भवेत्प्रीतिर्मुक्तो वा निरयेपि वा

នៅលើផែនដីនេះ បើមានភាពខុសគ្នានៃជាតិ (jāti) រវាងប្តីប្រពន្ធ នោះគ្មានសុខសាន្តសោះ; សេចក្តីស្រឡាញ់ភាគច្រើនកើតឡើងតែក្នុងជាតិរបស់ខ្លួន—ទោះបានមោក្សៈ ឬស្ថិតក្នុងនរកក៏ដោយ។

Verse 117

अतिपुण्याल्लभेदायुः शोभनाः पुण्यकारिणः । पापात्मानो लभंतेऽन्तं ये च दैत्यादयो नराः

ដោយបុណ្យដ៏ច្រើន (puṇya) មនុស្សទទួលបានអាយុវែង; អ្នកមានសីលធម៌ អ្នកប្រព្រឹត្តធម៌ ទទួលបានផលល្អជាមង្គល។ តែអ្នកមានចិត្តបាប នឹងជួបចុងបញ្ចប់ ដូចមនុស្សដែលមានសភាពដូចដៃត្យ (Daitya) និងពួកនោះ។

Verse 118

कृते जाताः सुरा भूमौ न दैत्याश्चान्यजातयः । त्रेतायामेकपादं च द्विपदं द्वापरे युगे

ក្នុងយុគក្រឹត (សត្យ) លើផែនដីមានតែទេវតាប៉ុណ្ណោះដែលកើត; មិនមានដៃត្យ (Daitya) ឬជាតិផ្សេងទៀតឡើយ។ ក្នុងយុគត្រេតា វាមានតែមួយជើង; ហើយក្នុងយុគទ្វាបរ វាក្លាយជាពីរជើង។

Verse 119

संध्यायां च कलेरेव सर्वपादं च संकुलम् । देवादीनां भवेज्जातं भारतं यत्प्रवर्तितम्

នៅពេលសន្ធ្យានៃយុគកលី ពេលដែលគ្រប់ផ្នែកគ្រប់ទិសក្លាយជាច្របូកច្របល់ និងអស្ថិរភាព នោះភារត (មហាភារត) ដែលបានចាប់ផ្តើមដំណើរការនោះ នឹងត្រូវគេរាប់ថាមានប្រភពពីទេវតា និងសត្វទិព្វផ្សេងៗ។

Verse 120

ये ते दुर्योधनस्यैव योधाः सैन्यादयस्तथा । ते च दैत्यादयः सर्वे ये च कर्णादयो भुवि

ពួកអ្នកចម្បាំងរបស់ទុរយោធន៍ ទាំងទាហាន និងអ្នកដទៃទៀត សុទ្ធតែជាពួកទៃត្យ (អសុរ) ហើយនៅលើផែនដីនេះ ករណៈ និងអ្នកផ្សេងទៀតក៏ដូច្នោះដែរ។

Verse 121

गांगेयो वसुमुख्यश्च द्रोणो देवमुनिः प्रभुः । अश्वत्थामा हरः साक्षाद्धरिर्नंदकुलोद्भवः

គង្គេយ (ភីស្មៈ) និង វសុ, ទ្រោណៈ ដែលជាទេវឥសីដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ និង អស្វត្ថាមា គឺជា ហរៈ (ព្រះសិវៈ) ផ្ទាល់ ហើយ ព្រះហរិ គឺជាអ្នកដែលបានប្រសូតនៅក្នុងត្រកូល នន្ទៈ។

Verse 122

पंचेंद्राः पांडवा जाता विदुरो धर्म एव च । गांधारी द्रौपदी कुंती चैता देव्यो धरातले

នៅលើផែនដី ពួកបាណ្ឌវៈបានកើតមកជាព្រះឥន្ទ្រទាំងប្រាំ វិទុរៈគឺជាព្រះធម៌ផ្ទាល់។ គន្ធារី ទ្រៅបទី និង គន្តី ទាំងនេះក៏ជាទេពធីតានៅលើផែនដីផងដែរ។

Verse 123

देवदैत्याः कलेर्मध्ये दैत्याश्शेषे च मानवाः । उत्पत्स्यंते सदा प्रेताः क्रव्यादाः पशुपक्षिणः

នៅពាក់កណ្តាលនៃយុគកលិ នឹងមានកំណើតនៃពួកទេវៈ និងពួកអសុរ ហើយនៅចុងបញ្ចប់គឺមនុស្ស។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ពួកប្រេត និងសត្វស៊ីសាច់ជាអាហារ ទាំងសត្វជើងបួន និងសត្វស្លាប នឹងបន្តកើតមានជានិច្ច។

Verse 124

तेषां च कुलटा दासी नित्यकष्टा यवीयसी । नित्यं द्वंद्वेषु संप्रीत्या तेषामाचारभाषिणी

ហើយក្នុងចំណោមពួកគេ មានអ្នកបម្រើស្រីដ៏កាមគុណម្នាក់ ដែលតែងតែរងទុក្ខ មានវ័យក្មេង ដែលតែងតែរីករាយនឹងជម្លោះ ហើយនិយាយស្តីតាមរបៀបនៃអាកប្បកិរិយា (ដ៏អាក្រក់) របស់ពួកគេ។

Verse 125

किल्बिषेषु च सर्वेषु कलहेऽन्यायकर्मणि । रता दैत्यादयो ये ते सर्वे निरयगामिनः

អ្នកទាំងឡាយ—ដូចជា​ពួក​ដៃត្យា​ជាដើម—ដែលរីករាយក្នុងអំពើបាបគ្រប់ប្រភេទ ក្នុងការឈ្លោះប្រកែក និងអំពើអធម៌ ទាំងអស់នោះពិតជាទៅកាន់នរក។

Verse 126

वैशंपायन उवाच । दैत्यादीनां मृषाभावात्सुरत्वं न सुरालयम् । कथं भोग्यं कथं सौख्यमारोग्यं बलसंचयम्

វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «សម្រាប់ពួកដៃត្យា និងអ្នកដទៃ ដោយសារភាពមុសា មិនមាន ‘ទេវភាព’ ពិតប្រាកដទេ ហើយក៏មិនមានសុរាល័យ—ទីស្ថិតរបស់ទេវតា—ដែរ។ ដូច្នេះ តើអាចមានការសោយសុខយ៉ាងដូចម្តេច មានសុខ មានសុខភាពល្អ និងការប្រមូលកម្លាំងយ៉ាងដូចម្តេច?»

Verse 127

राज्यमायुस्तथा कीर्तिरभीष्टं दयितं बलम् । नीतिविद्यादिकं भाव्यं जन्मवृद्धं सनातनम्

អំណាចរាជ្យ អាយុវែង កេរ្តិ៍ឈ្មោះ ផលដែលប្រាថ្នា អ្វីដែលជាទីស្រឡាញ់ និងកម្លាំង—រួមទាំងនីតិ (គោលនយោបាយ) វិជ្ជា និងអ្វីៗផ្សេងទៀត—គួរយល់ថាជាវាសនាកំណត់ កើនឡើងតាំងពីកំណើត ហើយស្ថិតស្ថេរជានិច្ចក្នុងខ្សែហេតុផល។

Verse 128

दानाध्ययनकर्माणि यज्ञादि च कथं प्रभो । एतदाप्ताय शिष्याय मह्यं भो वक्तुमर्हसि

ឱ ព្រះអម្ចាស់ ការធ្វើទាន ការសិក្សា (អធ្យយន) និងកិច្ចការពិធីបូជា រួមទាំងយជ្ញៈជាដើម គួរធ្វើដូចម្តេច? សូមព្រះអម្ចាស់មេត្តាប្រាប់ខ្ញុំ ជាសិស្សដែលគួរជឿទុកចិត្តរបស់ព្រះអម្ចាស់។

Verse 129

व्यास उवाच । दैत्यानां साहसादेव तपो भवति निश्चितम् । व्रतं यज्ञादिकं चैव संप्रीतिः स्वजनस्य च

វ្យាសបាននិយាយថា៖ សម្រាប់ពួកដៃត្យា តបៈ (ការប្រព្រឹត្តអាស្កេស) ពិតជាកើតឡើងពីសេចក្តីហ៊ានហួសហេតុប៉ុណ្ណោះ; ដូចគ្នានោះដែរ វ្រតៈ (ព្រមព្រៀង/ពិធីស្បថ) របស់ពួកគេ ពិធីយជ្ញៈជាដើម និងសេចក្តីស្រឡាញ់របស់មនុស្សក្នុងពួកគេផ្ទាល់ផង។

Verse 130

यो दांतो विगुणैर्मुक्तो नीतिशास्रार्थतत्त्वगः । एतैश्च विविधैः पूतः स भवेत्सुरलक्षणः

អ្នកណាដែលសម្របសម្រួលខ្លួន មានវិន័យ ប្រាសចេញពីអំពើអាក្រក់ និងយល់ដឹងពិតអំពីសារសំខាន់នៃនីតិ-សាស្ត្រ—បានបរិសុទ្ធដោយគុណធម៌ជាច្រើនទាំងនេះ—នឹងមានលក្ខណៈដូចមនុស្សទេវតា។

Verse 131

पुराणागमकर्माणि नाकेष्वत्र च वै द्विज । स्वयमाचरते पुण्यं स धरोद्धरणक्षमः

ឱ ព្រះទ្វិជ! អ្នកណាមិនត្រឹមតែធ្វើពិធីកម្មតាមដែលបានកំណត់ក្នុងបុរាណ និងអាគម ទាំងនៅសួគ៌ឬលើផែនដីនេះទេ ប៉ុន្តែអនុវត្តបុណ្យដោយខ្លួនឯង—អ្នកនោះអាចលើក និងគាំទ្រផែនដីបាន។

Verse 132

विशेषाद्वैष्णवं दृष्ट्वा प्रीयते पूजयेच्च यः । विमुक्तस्सर्वपापेभ्यस्स धरोद्धरणक्षमः

អ្នកណាដែលមានសេចក្តីរីករាយជាពិសេសពេលឃើញអ្នកវៃಷ្ណវ ហើយគោរពបូជាគាត់ នោះនឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់; មនុស្សដូច្នោះអាចលើកផែនដីបាន។

Verse 133

षट्कर्मनिरतो विप्रस्सर्वयज्ञरतस्सदा । धर्माख्यानप्रियो नित्यं स धरोद्धरणक्षमः

ព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលខិតខំក្នុងកិច្ចទាំងប្រាំមួយ ជានិច្ចរវល់ក្នុងយជ្ញទាំងអស់ ហើយស្រឡាញ់ការពោលពាក្យអំពីធម៌ជារៀងរាល់ថ្ងៃ—អ្នកនោះអាចលើកពិភពលោកបាន។

Verse 134

विश्वासघातिनो ये च कृतघ्ना व्रतलोपिनः । द्विजदेवेषु विद्विष्टाः शातयंति धरां नराः

មនុស្សដែលក្បត់ទំនុកចិត្ត អកតញ្ញូ បំពានវ្រត (ពាក្យសច្ចា) ហើយមានសត្រូវចំពោះព្រះព្រាហ្មណ៍ និងទេវតា—មនុស្សដូច្នោះនាំឲ្យផែនដីរងវិនាស។

Verse 135

ये च मद्यरताः पापा द्यूतकर्मरतास्तथा । पाषंडपतितालापाः शातयंति धरां नराः

មនុស្សបាបដែលញៀនស្រា និងគ្រឿងមេរោគមនសិការ ហើយជាប់ចិត្តល្បែងស៊ីសង—ដែលសេពគប់ និងសន្ទនាជាមួយពួកបដិសេធធម៌ និងអ្នកធ្លាក់ចុះ—មនុស្សដូច្នោះនាំទុក្ខវេទនាមកលើផែនដី។

Verse 136

सुकर्मरहिता ये च नित्योद्वेगाश्च निर्भयाः । स्मृतिशास्त्रार्थकोद्विग्नाश्शातयंति धरां नराः

អ្នកដែលខ្វះកុសលកម្ម ស្ថិតក្នុងភាពកង្វល់រំភើបជានិច្ច តែអួតថាមិនភ័យ; ហើយរងការរំខានដោយអត្ថន័យពិតនៃស្ម្រឹតិ-សាស្ត្រ—មនុស្សដូច្នោះនាំទុក្ខវេទនាមកលើផែនដី។

Verse 137

निजवृत्तिं परित्यज्य कुर्वंति चाधमां च ये । गुरुनिंदारता द्वेषाच्छातयंति धरां नराः

អ្នកដែលបោះបង់ចរិតធម៌ត្រឹមត្រូវរបស់ខ្លួន ហើយប្រព្រឹត្តអំពើទាបថោក; ហើយដោយសារកំហឹងស្អប់ ស្ទើរតែរវល់ក្នុងការប្រមាថគ្រូ—មនុស្សដូច្នោះនាំវិនាសមកលើផែនដី។

Verse 138

दातारं ये रोधयंति पातके प्रेरयंति च । दीनानाथान्पीडयंति शातयंति धरां नराः

អ្នកដែលរារាំងអ្នកឧបត្ថម្ភទាន ជំរុញអ្នកដទៃទៅរកបាប; ហើយបង្ខិតបង្ខំអ្នកក្រីក្រ និងអ្នកគ្មានទីពឹង—មនុស្សដូច្នោះធ្វើឲ្យផែនដី និងសត្វលោករងទុក្ខ។

Verse 139

एते चान्ये च बहवः पापकर्मकृतो नराः । पुरुषान्पातयित्वा तु शातयंति धरां नराः

មនុស្សបាបទាំងនេះ និងអ្នកដទៃជាច្រើនដែលប្រព្រឹត្តអំពើអាក្រក់—ក្រោយពីធ្វើឲ្យអ្នកដទៃធ្លាក់ចុះ—ក៏បន្តនាំទុក្ខមកលើផែនដី; ព្រោះអធម៌ផ្ទាល់ខ្លួនពង្រីកទៅ បំផ្លាញសង្គម និងលំដាប់ធម្មជាតិ។

Verse 140

य इदं शृणुयाद्रम्यं गुह्याद्गुह्यं परं हितम् । न तस्य दुर्गतिर्दुःखं दौर्भाग्यं दीनता भुवि

អ្នកណាដែលស្តាប់ធម៌បង្រៀនដ៏រម្យនេះ—ជាសម្ងាត់លើសសម្ងាត់ និងមានប្រយោជន៍ខ្ពស់បំផុត—មិនជួបវាសនាអាក្រក់ ទុក្ខសោក អភ័ព្វ ឬភាពក្រីក្រនៅលើផែនដីឡើយ។

Verse 141

न दैत्यादौ भवेज्जन्म स्वर्लोके शाश्वतं सुखम् । नाकाले मरणं तस्य न च पापैः प्रलिप्यते

គាត់មិនកើតក្នុងពួកទៃត្យៈជាដើមទេ; នៅស្វರ್ಗលោក គាត់រីករាយនឹងសុខដ៏យូរអង្វែង។ មរណភាពមិនមកមុនកាល ហើយគាត់មិនត្រូវបាបប៉ះពាល់ឡើយ។

Verse 142

इह सर्वजनाध्यक्षस्त्रिदिवे त्रिदिवेश्वरः । कल्पंकल्पं दिवं भुक्त्वा मोक्षमार्गं व्रजत्यसौ

នៅលោកនេះ គាត់ក្លាយជាអធិបតីលើមនុស្សទាំងអស់; នៅត្រីទិវ គាត់ក្លាយជាព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា។ បន្ទាប់ពីរីករាយនឹងស្ថានសួគ៌ កល្ប៍ហើយកល្ប៍ទៀត គាត់ចូលដំណើរទៅមាគ៌ាមោក្ខ។