Shloka 61
Devanagari script
उत्तर उवाच अकार्य ते कृतं राजन क्षिप्रमेव प्रसाद्यताम् । मा त्वां ब्रह्मविषं घोरं समूलमिह निर्दहेत्
Translation
ឧត្តរ បាននិយាយថា៖ «ព្រះរាជា! ព្រះអង្គបានប្រព្រឹត្តអំពើមិនគួរធ្វើ ដោយវាយពួកគេ។ សូមប្រញាប់ទៅសម្រួល និងសុំអភ័យទោសឲ្យបានឆាប់; បើមិនដូច្នោះទេ ពិសពុលនៃព្រះព្រហ្មណ៍ដ៏គួរភ័យខ្លាច នឹងដុតបំផ្លាញព្រះអង្គនៅទីនេះ ដល់ឫសគល់ទាំងស្រុង»។
Word by Word
उत्तरःUttara (name)
उत्तरः:
Karta
TypeNoun
Rootउत्तर
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Kriya
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
अकार्यan improper act
अकार्य:
Karma
TypeNoun
Rootअकार्य
FormNeuter, Nominative, Singular
तेof you / your
ते:
Sambandha
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular, 2nd
कृतम्done
कृतम्:
Kriya
TypeVerb
Rootकृ
FormPast passive participle (क्त), Neuter, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
क्षिप्रम्quickly
क्षिप्रम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्षिप्र
एवindeed / just
एव:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootएव
प्रसाद्यताम्let (him/them) be appeased
प्रसाद्यताम्:
Kriya
TypeVerb
Rootप्र-सद्
FormImperative, 3rd, Singular, Atmanepada, Karmani (passive sense)
माlest / do not
मा:
Nishedha
TypeIndeclinable
Rootमा
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormAccusative, Singular, 2nd
ब्रह्मविषम्the poison (i.e., venom) of a Brahmin (his wrath)
ब्रह्मविषम्:
Karta
TypeNoun
Rootब्रह्मविष
FormNeuter, Accusative, Singular
घोरम्terrible
घोरम्:
Visheshana
TypeAdjective
Rootघोर
FormNeuter, Accusative, Singular
समूलम्with the root; root-and-all
समूलम्:
Visheshana
TypeAdjective
Rootसमूल
FormNeuter, Accusative, Singular
इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
निर्दहेत्might burn up / incinerate
निर्दहेत्:
Kriya
TypeVerb
Rootनिर्-दह्
FormOptative, 3rd, Singular, Parasmaipada
Speaker
उत्तर उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes