Shloka 24
उद्योगपर्व — अध्याय ८१: कृष्णस्य दूतप्रयाणम्
Udyoga Parva, Chapter 81: Krishna Sets Out as Envoy
Devanagari script
साहं केशग्रहं प्राप्ता परिक्लिष्टा सभां गता । पश्यतां पाण्डुपुत्राणां त्वयि जीवति केशव,केशव! इतनी सम्मानित और सौभाग्यशालिनी होनेपर भी मैं पाण्डवोंके देखते-देखते और आपके जीते-जी केश पकड़कर सभामें लायी गयी और मेरा बारंबार अपमान किया गया एवं मुझे क्लेश दिया गया
Translation
ឱ កេសវ! ទោះបីខ្ញុំមានកិត្តិយស និងសំណាងយ៉ាងនេះក៏ដោយ ខ្ញុំត្រូវគេចាប់ទាញសក់ នាំចូលទៅក្នុងសភា ដោយពួកកូនប្រុសបណ្ឌុមើលឃើញ ហើយនៅពេលដែលអ្នកនៅរស់; ខ្ញុំត្រូវគេបង្អាប់មុខម្តងហើយម្តងទៀត និងទទួលទុក្ខវេទនា។
Word by Word
साshe (I)
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Nominative, Singular
केश-ग्रहंhair-seizure; being seized by the hair
केश-ग्रहं:
Karma
TypeNoun
Rootकेशग्रह
FormMasculine, Accusative, Singular
प्राप्ताhaving been subjected to / having reached (that state)
प्राप्ता:
Karta
TypeVerb
Rootप्र-आप्
Formक्त (past passive participle), Feminine, Nominative, Singular
परिक्लिष्टाafflicted, distressed
परिक्लिष्टा:
Karta
TypeAdjective
Rootपरि-क्लिश्
Formक्त (past passive participle used adjectivally), Feminine, Nominative, Singular
सभाम्assembly hall
सभाम्:
Karma
TypeNoun
Rootसभा
FormFeminine, Accusative, Singular
गताgone, taken (to)
गता:
Karta
TypeVerb
Rootगम्
Formक्त (past active participle in sense of 'gone'), Feminine, Nominative, Singular
पश्यताम्while (they) were seeing; in the presence of the onlookers
पश्यताम्:
Adhikarana
TypeVerb
Rootपश्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Genitive, Plural
पाण्डु-पुत्राणाम्of the sons of Pāṇḍu (the Pāṇḍavas)
पाण्डु-पुत्राणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपाण्डुपुत्र
FormMasculine, Genitive, Plural
त्वयिin/while you
त्वयि:
Adhikarana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Locative, Singular
जीवतिis alive, lives
जीवति:
Karta
TypeVerb
Rootजीव्
FormPresent (Lat), Third, Singular, Parasmaipada
केशवO Keśava (Kṛṣṇa)
केशव:
Sampradana
TypeNoun
Rootकेशव
FormMasculine, Vocative, Singular
केशवO Keśava!
केशव:
Sampradana
TypeNoun
Rootकेशव
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes