Shloka 73
Udyoga-parva Adhyāya 34 — Vidura’s Counsel on Deliberation, Speech-Discipline, and Dharmic Kingship
द्विजातिपूजाभिरतो दाता ज्ञातिषु चार्जवी । क्षत्रिय: शीलभागू राजंश्विरं पालयते महीम्,राजन! ब्राह्मणोंकी सेवा-पूजामें संलग्न रहनेवाला, दाता, कुट॒म्बीजनोंके प्रति कोमलताका बर्ताव करने-वाला और शीलवान् राजा चिरकालतक पृथ्वीका पालन करता है
dvijāti-pūjābhirato dātā jñātiṣu cārjavī | kṣatriyaḥ śīla-bhāgū rājan ciraṃ pālayate mahīm ||
វិទុរៈនិយាយថា៖ ព្រះរាជា! ព្រះមហាក្សត្រក្សត្រិយៈដែលរីករាយក្នុងការគោរពបូជាអ្នកទ្វិជៈ (ព្រះព្រាហ្មណ៍), ជាអ្នកឧបត្ថម្ភសប្បុរស, ប្រព្រឹត្តដោយភាពត្រង់ និងមេត្តាករុណាចំពោះញាតិមិត្តរបស់ខ្លួន, ហើយមានសីលធម៌ល្អ—ព្រះមហាក្សត្រដូច្នេះអាចថែរក្សាផែនដីបានយូរអង្វែង។ ខ្លឹមសារគឺ រាជ្យមានស្ថិរភាពកើតពីការគោរពអំណាចវិញ្ញាណ, ការចែកចាយសប្បុរស, ភាពសុចរិតក្នុងទំនាក់ទំនងគ្រួសារ, និងគុណធម៌ផ្ទាល់ខ្លួន។
विदुर उवाच
Educational Q&A
Enduring and stable rule arises from rājadharma: reverence toward the learned and spiritually authoritative (dvijāti), generosity, sincerity/rectitude, and humane conduct toward one’s own kin; personal character (śīla) is presented as the foundation of political longevity.
In Vidura’s counsel to the king during the Udyoga Parva, he outlines qualities that sustain a kingdom. This verse highlights the ethical profile of an ideal kṣatriya ruler and links those virtues to long-lasting protection of the realm.