Shloka 15
भीष्म–दुर्योधनसंवादः — शिखण्डिनं न हन्तुं कारणकथनम्
Amba-ākhyāna prologue
Devanagari script
काशिक: सुकुमारश्न नीलो यश्चापरो नृप । सूर्यदत्तश्न शड्खश्न मदिराश्चश्व नामत:
Translation
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ! សុកុមារ កាសិក នីល សូរ្យទត្ត សង្ខ និង មទិរាស្វ—វីរបុរសទាំងនេះទាំងអស់ ជាវីររថីដ៏ឧត្តម។ សង្គ្រាមជាសញ្ញានៃវីរភាពរបស់ពួកគេ; ខ្ញុំចាត់ទុកពួកគេទាំងអស់ថា ជាអ្នកដឹងគ្រប់អាវុធ និងមានចិត្តធំ។
Word by Word
काशिकःKāśika (a warrior/person named Kāśika)
काशिकः:
Karta
TypeNoun
Rootकाशिक
FormMasculine, Nominative, Singular
सुकुमारःSukumāra (a warrior/person named Sukumāra)
सुकुमारः:
Karta
TypeNoun
Rootसुकुमार
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
नीलःNīla (a warrior/person named Nīla)
नीलः:
Karta
TypeNoun
Rootनील
FormMasculine, Nominative, Singular
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अपरःanother (one)
अपरः:
Karta
TypeAdjective
Rootअपर
FormMasculine, Nominative, Singular
नृपO king
नृप:
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Vocative, Singular
सूर्यदत्तःSūryadatta (lit. 'given by the Sun'; a proper name)
सूर्यदत्तः:
Karta
TypeNoun
Rootसूर्यदत्त
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
शङ्खःŚaṅkha (a warrior/person named Śaṅkha)
शङ्खः:
Karta
TypeNoun
Rootशङ्ख
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
मदिराश्वःMadirāśva (lit. 'having intoxicating/strong horses'; a proper name)
मदिराश्वः:
Karta
TypeNoun
Rootमदिराश्व
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अश्वhorse (as a standalone word; likely part of the name 'मदिराश्व')
अश्व:
Karta
TypeNoun
Rootअश्व
FormMasculine, Nominative, Singular
नामतःby name / in name
नामतः:
TypeIndeclinable
Rootनामतः
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes