Shloka 10
Kṣātra-dharma in Campaign and Battle: Protection, Purification, and the Ideal Warrior’s End (क्षात्रधर्मः—अभियानयुद्धे रक्षणदानशुद्धिः)
ब्राह्मणार्थे समुत्पन्ने योडरिभि: सृत्य युध्यति । आत्मानं यूपमुत्सृज्य स यज्ञोडनन्तदक्षिण:
brāhmaṇārthe samutpanne yo 'ribhiḥ sṛtya yudhyati | ātmānaṃ yūpam utsṛjya sa yajño 'nantadakṣiṇaḥ ||
ភីෂ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ នៅពេលមានវិបត្តិកើតឡើង ដើម្បីការពារព្រះព្រាហ្មណ៍ បុរសណាដែលឈានមុខចេញទៅប្រយុទ្ធនឹងសត្រូវ ហើយបូជារូបកាយរបស់ខ្លួនដូចជាសសរយូប (yūpa) នៃយញ្ញៈ ការលះបង់នោះស្មើនឹងយញ្ញៈមួយដែលប្រកបដោយទក្ខិណា (dakṣiṇā) អនន្ត—អំណោយដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍មិនមានទីបញ្ចប់។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Defending a Brahmin in a righteous crisis—even at the cost of one’s own life—is treated as a supreme religious act: a living yajña whose ‘dakṣiṇā’ is limitless. The verse equates ethical self-offering for dharma with the highest sacrificial merit.
Bhishma is instructing on dharma in the Shanti Parva. He describes a scenario where enemies threaten a Brahmin; the protector who advances to fight and gives up his body is praised as performing a sacrifice, with the body likened to the yūpa (sacrificial post).