Shloka 46
राजधर्मः—प्रमादवर्जनं, दण्डनीतिः, दुर्बलरक्षणम्
Royal Dharma: Vigilance, Just Punishment, Protection of the Vulnerable
Devanagari script
अप्रमादेन शिक्षेथा: क्षमां बुद्धिं धृतिं मतिम् भूतानां चैव जिज्ञासा साध्वसाधु च सर्वदा
Transliteration
apramādena śikṣethāḥ kṣamāṁ buddhiṁ dhṛtiṁ matiṁ bhūtānāṁ caiva jijñāsā sādhv-asādhu ca sarvadā
Translation
ឧតថ្យៈបានមានពាក្យថា៖ «ចូរបណ្តុះបណ្តាលខ្លួនដោយមិនប្រហែសប្រហោង—ចិញ្ចឹមការអត់ធ្មត់ ប្រាជ្ញាច្បាស់លាស់ ភាពមាំមួន និងការវិនិច្ឆ័យត្រឹមត្រូវ។ ហើយចូរចង់ដឹងជានិច្ចអំពីសភាពនៃសត្វលោកទាំងឡាយ ដើម្បីបែងចែកគ្រប់ពេលថាអ្វីល្អ អ្វីមិនល្អ»។
Word by Word
अप्रमादेनwith vigilance / without negligence
अप्रमादेन:
Karana
TypeNoun
Rootअप्रमाद
FormMasculine, Instrumental, Singular
शिक्षेथाःyou should learn / practice
शिक्षेथाः:
Karta
TypeVerb
Rootशिक्ष्
FormImperative (Vidhi-lin), Second, Singular, Parasmaipada
क्षमाम्forbearance
क्षमाम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षमा
FormFeminine, Accusative, Singular
बुद्धिम्intelligence
बुद्धिम्:
Karma
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Accusative, Singular
धृतिम्steadfastness
धृतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootधृति
FormFeminine, Accusative, Singular
मतिम्judgment / understanding
मतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootमति
FormFeminine, Accusative, Singular
भूतानाम्of beings
भूतानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभूत
FormNeuter, Genitive, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed / also
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
जिज्ञासाinquiry / desire to know
जिज्ञासा:
Karta
TypeNoun
Rootजिज्ञासा
FormFeminine, Nominative, Singular
साधुwhat is good
साधु:
Karma
TypeAdjective
Rootसाधु
FormNeuter, Accusative, Singular
असाधुwhat is not good / improper
असाधु:
Karma
TypeAdjective
Rootअसाधु
FormNeuter, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सर्वदाalways
सर्वदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसर्वदा
Speaker
उतथ्य उवाच
Characters & Entities
U
UtathyaB
bhūtāni (living beings)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes