Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

राज्ञोऽभिषेकः, अराजकदोषः, दण्डधारणस्य आवश्यकता

Royal Consecration, the Fault of Kinglessness, and the Necessity of Enforcement

नरव्याप्र नरेश! जो समय-समयपर सम्पत्ति और उपहार देकर समस्त प्राणियोंका सम्मान करता रहता है, वह साधु पुरुषोंके आश्रममें निवासका पुण्यफल पा लेता है ।। दशधर्मगतक्षापि यो धर्म प्रत्यवेक्षते | सर्वलोकस्य कौन्तेय राजा भवति सो55श्रमी,कुन्तीनन्दन! जो राजा मनुप्रोक्त दस धर्मोमें स्थित होकर भी सम्पूर्ण जगत्‌के धर्मपर दृष्टि रखता है, वह सभी आश्रमोंके पुण्य-फलका भागी होता है

bhīṣma uvāca | naravyāghra nareśa! yo samaya-samaye sampattiṃ ca upahārān ca dattvā samasta-prāṇināṃ sammānaṃ karoti, sa sādhu-puruṣāṇām āśrameṣu nivāsa-puṇya-phalaṃ prāpnoti | daśa-dharma-gata-kṣā api yo dharmaṃ pratyavekṣate, sarva-lokasya kaunteya rājā bhavati so ’śramī |

ភីෂ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ ឱ ព្រះរាជា ជាវីរបុរសក្នុងចំណោមមនុស្ស—អ្នកណាដែលនៅពេលសមគួរ ប្រគល់ទ្រព្យសម្បត្តិ និងអំណោយទាន ហើយគោរពកិត្តិយសសត្វមានជីវិតទាំងអស់ជានិច្ច អ្នកនោះទទួលបានបុណ្យផលដូចជាការស្នាក់នៅក្នុងអាស្រមរបស់សាធុជន។ ហើយឱ កូនកុន្តី ទោះបីព្រះរាជាស្ថិតក្នុងធម៌ដប់ប្រការដែលមនុបានបង្រៀនក៏ដោយ បើព្រះអង្គរក្សាទស្សនៈលើធម៌របស់លោកទាំងមូល—តាមដាន ការពារ និងលើកតម្កើងវា—ព្រះអង្គក៏ក្លាយជាអ្នកចែករំលែកបុណ្យផលនៃអាស្រមទាំងអស់ (គ្រប់ដំណាក់កាលជីវិត)។

दशten
दश:
Karma
TypeAdjective
Rootदश
Form—, —, —
धर्मगतःsituated in dharma
धर्मगतः:
Karta
TypeAdjective
Rootधर्मगत
FormMasculine, Nominative, Singular
अपिeven/also
अपि:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअपि
Form—, —, —
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
धर्मम्dharma; righteousness
धर्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Accusative, Singular
प्रत्यवेक्षतेobserves; keeps in view; considers
प्रत्यवेक्षते:
Karta
TypeVerb
Rootप्रति-अव-ईक्ष्
FormPresent, 3rd, Singular, Ātmanepada
सर्वलोकस्यof the entire world
सर्वलोकस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसर्वलोक
FormMasculine, Genitive, Singular
कौन्तेयO son of Kuntī
कौन्तेय:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकौन्तेय
FormMasculine, Vocative, Singular
राजाking
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
भवतिbecomes; is
भवति:
Karta
TypeVerb
Rootभू
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
आश्रमीone possessing (the merit of) all āśramas; āśrama-holder
आश्रमी:
Karta
TypeNoun
Rootआश्रमिन्
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
K
Kaunteya (Yudhishthira)
M
Manu
K
King (ideal ruler)
S
Sādhu-puruṣa (righteous people)
Ā
Āśrama (hermitages / life-stages)