Shloka 5
Devanagari script
ब्राह्मण उवाच धर्मारण्यं हि मां विद्धि नागं द्रष्टमिहागतम् । पद्मनाभं द्विजश्रेष्ठ तत्र मे कार्यमाहितम्
Translation
ព្រះព្រាហ្មណ៍បាននិយាយថា៖ «ឱ ទ្វិជស្រេឋ្ឋ! សូមអ្នកដឹងថា ខ្ញុំមាននាមថា ធម្មារṇ្យ។ ខ្ញុំបានមកទីនេះ ដើម្បីស្វែងឃើញព្រះនាគរាជ បទ្មនាភ។ ខ្ញុំមានកិច្ចការមួយត្រូវស្នើសុំចំពោះព្រះអង្គ»។
Word by Word
ब्राह्मणःthe Brahmin
ब्राह्मणः:
Karta
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
धर्मारण्यंDharma-forest (name: Dharmāraṇya)
धर्मारण्यं:
Karma
TypeNoun
Rootधर्मारण्य
FormNeuter, Accusative, Singular
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
माम्me
माम्:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Accusative, Singular
विद्धिknow (you)
विद्धि:
TypeVerb
Rootविद्
FormImperative, 2nd, Singular, Parasmaipada
नागम्the serpent (Nāga)
नागम्:
Karma
TypeNoun
Rootनाग
FormMasculine, Accusative, Singular
द्रष्टुम्to see
द्रष्टुम्:
TypeVerb
Rootदृश्
FormInfinitive (Tumun)
इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
आगतम्come/arrived
आगतम्:
TypeVerb
Rootआ-गम्
FormPast passive participle (kta), Masculine, Accusative, Singular
पद्मनाभम्Padmanābha (lotus-naveled; proper name)
पद्मनाभम्:
Karma
TypeNoun
Rootपद्मनाभ
FormMasculine, Accusative, Singular
द्विजश्रेष्ठO best of the twice-born
द्विजश्रेष्ठ:
TypeNoun
Rootद्विजश्रेष्ठ
FormMasculine, Vocative, Singular
तत्रthere/with him
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
मेmy/of me
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
कार्यम्a task/business
कार्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootकार्य
FormNeuter, Nominative, Singular
आहितम्has been placed/assigned (to me)
आहितम्:
TypeVerb
Rootआ-धा
FormPast passive participle (kta), Neuter, Nominative, Singular
Speaker
ब्राह्मण उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes