Shloka 147
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
प्राज्ञान् शूरांस्तथैवाब्यानेकस्थानपि शड्कते । भयमप्यभये राज्ञो यैश्व नित्यमुपास्यते
prājñān śūrāṁs tathaivāpy aneka-sthān api śaṅkate | bhayam apy abhaye rājño yaiś ca nityam upāsyate ||
ភីṣ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ ទោះបីស្តេចឃើញបណ្ឌិត និងវីរបុរសក្លាហាន ប្រមូលផ្តុំគ្នានៅទីកន្លែងផ្សេងៗ ក៏ចិត្តស្តេចកើតសង្ស័យចំពោះពួកគេ។ ទោះនៅទីដែលគ្មានហេតុអ្វីគួរភ័យ ក៏ភ័យកើតឡើងក្នុងចិត្តអ្នកគ្រប់គ្រង; ហើយស្តេចក៏នៅតែប្រុងប្រយ័ត្ន សូម្បីចំពោះអ្នកដែលតែងតែស្និទ្ធស្នាល បម្រើ និងនៅជិតព្រះអង្គជានិច្ច។
भीष्य उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma highlights a recurring flaw in kingship: power breeds insecurity. A ruler may suspect even the wise, the brave, and even his own constant attendants, fearing conspiracies even where no danger exists. The ethical warning is that governance requires self-mastery and discernment, not paranoia.
In the Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma is advising about the inner vulnerabilities of rulers. He describes how a king, seeing capable people gathered, tends to become anxious and suspicious, and how this fear can extend even to those closest to him at court.