Previous Verse
Next Verse

Shloka 41

अव्यक्त–पुरुष–विवेकः (Discrimination of Avyakta/Prakṛti and Puruṣa) — Yājñavalkya’s Anvīkṣikī to Viśvāvasu

अव्यक्तं क्षेत्रमित्युक्ते तथा सत्त्वं तथेश्वर: । अनीश्वरमतत्त्वं च तत्त्व तत्‌ पजचविंशकम्‌

avyaktaṃ kṣetram ity ukte tathā sattvaṃ tatheśvaraḥ | anīśvaram atattvaṃ ca tattva tat pañcaviṃśakam ||

វាសិષ્ઠបានមានពាក្យថា៖ «នៅពេលដែល ‘អវ្យក្ត’ ត្រូវបានហៅថា ‘ក្សេត្រ’ នោះក៏មានការនិយាយរួមទាំង ‘សត្ត្វ’ និង ‘ព្រះអម្ចាស់’ ផងដែរ។ ប៉ុន្តែអ្វីដែលគ្មានព្រះអម្ចាស់ គឺមិនមែនសច្ចៈទេ; សច្ចៈគឺតត្ត្វទី២៥ នោះ»។

अव्यक्तम्unmanifest
अव्यक्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअव्यक्त
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
क्षेत्रम्field (of matter)
क्षेत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षेत्र
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
उक्तेwhen (it is) said/declared
उक्ते:
Adhikarana
TypeVerb
Rootवच्
FormNeuter, Locative, Singular, क्त (past passive participle)
तथाlikewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
सत्त्वम्being; sattva (quality/essence)
सत्त्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootसत्त्व
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
तथाlikewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
ईश्वरःthe Lord; ruler
ईश्वरः:
Karta
TypeNoun
Rootईश्वर
FormMasculine, Nominative, Singular
अनीश्वरम्not-lordly; non-sovereign
अनीश्वरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअनीश्वर
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अतत्त्वम्non-reality; non-principle
अतत्त्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootअतत्त्व
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
तत्त्वम्reality; principle
तत्त्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootतत्त्व
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
तत्that
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
पञ्चविंशकम्consisting of twenty-five (i.e., the set of 25 principles)
पञ्चविंशकम्:
TypeAdjective
Rootपञ्चविंशक
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular

वसिष्ठ उवाच

V
Vasiṣṭha
K
kṣetra
Ī
Īśvara