Shloka 23
Adhyāya 290: Sāṃkhya-vidhi, Deha-doṣa, Guṇa-vicāra, and Mokṣa-gati
Bhīṣma–Yudhiṣṭhira Dialogue
सुखदु:खे समाधाय पुमानन्येन गच्छति । अन्येनैव जन: सर्व: संगतो यश्न पार्थिव:
sukha-duḥkhe samādhāya pumān anyena gacchati | anyenaiva janaḥ sarvaḥ saṅgato yac ca pārthivaḥ ||
ដោយប្រមូលទាំងសុខ និងទុក្ខ ហើយរំលាយវាទៅក្នុងចិត្តខ្លួន បុរសមានវិវेकដើរតាមផ្លូវផ្សេង—ផ្លូវនាំទៅកាន់មោក្ខ។ តែសត្វលោកទាំងអស់ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធដោយការចងចិត្ត (ឱ ព្រះមហាក្សត្រ) ជាមួយអ្វីៗរបស់ខ្លួនក្នុងលោក—ភរិយា កូន និងទ្រព្យ—ដើរតាមផ្លូវមួយទៀត ដូច្នេះហើយក៏កើតហើយស្លាប់ជាបន្តបន្ទាប់។
पराशर उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts two trajectories: the wise person integrates pleasure and pain with inner steadiness and follows the liberating path, while those bound by attachment to worldly ties and possessions follow a different course that keeps them within saṃsāra (repeated birth and death).
Parāśara is instructing a king, drawing a moral distinction between the renunciant/discerning way of life oriented to mokṣa and the common worldly life driven by attachment, emphasizing the karmic consequence of continued rebirth.