Shloka 44
Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
Devanagari script
संनिमज्जेज्जगदिदं गम्भीरे कालसागरे | जरामृत्युमहाग्राहे न कश्चिदवबुध्यते,जिसमें जरा और मृत्युरूपी बड़े-बड़े ग्राह पड़े हुए हैं, उस गम्भीर कालसमुद्रमें यह सारा संसार डूब रहा है, किंतु कोई इस बातको समझ नहीं पाता है
Transliteration
sannimajjej jagad idaṃ gambhīre kāla-sāgare | jarā-mṛtyu-mahā-grāhe na kaścid avabudhyate ||
Translation
ព្រះបាទជនកៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ ពិភពលោកទាំងមូលនេះកំពុងលិចចូលទៅក្នុងសមុទ្រដ៏ជ្រៅនៃកាលៈ ដែលមានក្រពើធំៗគឺជរា និងមរណៈលាក់ខ្លួនចាំ; ប៉ុន្តែមនុស្សគ្មាននរណាម្នាក់ភ្ញាក់ដឹងពិតប្រាកដចំពោះសេចក្តីនេះឡើយ។
Word by Word
संनिमज्जेत्would sink / should sink
संनिमज्जेत्:
TypeVerb
Rootनिमज्ज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), 3, singular, परस्मैपद
जगत्the world
जगत्:
Karta
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formneuter, nominative, singular
इदम्this
इदम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formneuter, nominative, singular
गम्भीरेin the deep
गम्भीरे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootगम्भीर (प्रातिपदिक)
Formmasculine/neuter, locative, singular
कालसागरेin the ocean of Time
कालसागरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकालसागर (प्रातिपदिक)
Formmasculine, locative, singular
जरामृत्युमहाग्राहेin which there are great crocodiles (as) old age and death
जरामृत्युमहाग्राहे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootजरामृत्युमहाग्राह (प्रातिपदिक)
Formmasculine, locative, singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
कश्चित्anyone / someone
कश्चित्:
Karta
TypePronoun
Rootकश्चित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formmasculine, nominative, singular
अवबुध्यतेunderstands / realizes
अवबुध्यते:
TypeVerb
Rootबुध् (धातु) + अव (उपसर्ग)
Formलट् (Present), 3, singular, आत्मनेपद
Speaker
जनक उवाच
Characters & Entities
J
JanakaK
Kāla (Time)J
Jarā (Old age)M
Mṛtyu (Death)S
Sāgara (Ocean, metaphorical)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes