Previous Verse
Next Verse

Shloka 173

Adhyāya 262: Śabda-brahman, Para-brahman, and the Ethics of Tyāga

Kapila–Syūmaraśmi Saṃvāda

सर्वभूतोपघातश्न॒ फलभावे च संयम: । हमने सुना है कि यदि कर्ममें किसी प्रकारकी त्रुटि हो जानेके कारण वह गुणहीन हो जाय तो भी यदि वह निष्कामभावसे किया जा रहा है तो श्रेष्ठ ही है अर्थात्‌ वह कल्याणकारी ही होता है। निष्कामभावसे किये जानेवाले कर्ममें यदि कुत्ते आदि अपवित्र पशुओंके द्वारा स्पर्श हो जानेसे कोई बाधा भी आ जाय तथापि वह कर्म नष्ट नहीं होता

sarvabhūtopaghātaś ca phalabhāve ca saṁyamaḥ |

ចុលាធារ បង្រៀនថា ត្រូវទប់ស្កាត់ខ្លួនពីការបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សត្វមានជីវិតទាំងអស់ ហើយត្រូវគ្រប់គ្រងចិត្តមិនឲ្យរត់តាមបំណងចង់បានផល។ ទោះបីការងារមួយមានកំហុសខាងក្រៅ ឬត្រូវរាំងខ្ទប់ដោយភាពមិនបរិសុទ្ធដោយចៃដន្យ ក៏បើធ្វើដោយចិត្តនិស្កាម (មិនស្វែងរកផលសម្រាប់ខ្លួន) វានៅតែមានអានុភាពខាងធម៌ និងនាំទៅកាន់សេចក្តីកុសល។ ដូច្នេះ ក្នុងគ្រប់កិច្ចការ ត្រូវមានវិន័យលើ “ចិត្តចង់បានផល” និងរក្សាអហിംសា ចំពោះសត្វទាំងឡាយ។

सर्वभूतof all beings
सर्वभूत:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसर्वभूत
FormNeuter, Genitive, Singular
उपघातin (case of) injury/defilement/obstruction
उपघात:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउपघात
FormMasculine, Locative, Singular
स्न॒(unclear/possibly a corrupt reading or Vedic accent fragment)
स्न॒:
TypeIndeclinable
Rootस्न॒
फलभावेin the attitude of (seeking) fruit
फलभावे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootफलभाव
FormMasculine, Locative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
संयमःrestraint, control
संयमः:
Karta
TypeNoun
Rootसंयम
FormMasculine, Nominative, Singular

चुलाधार उवाच

चुलाधार (Chūlādhāra)
सर्वभूत (all beings)

Educational Q&A

Restrain violence toward all beings and restrain the mind from craving the fruits of action; actions done without selfish desire remain beneficial even if outwardly imperfect.

In the Shanti Parva’s didactic dialogue, Chūlādhāra instructs the listener on ethical discipline, emphasizing non-injury and detachment from results as the measure of true merit in action.