Shloka 31
Yoga-kṛtya (योककृत्य) — Vyāsa on Sense-Restraint, Obstacles, and Brahman-Realization
आलम्भयज्ञा: क्षत्राश्न॒ हविर्यज्ञा विश: स्मृता: । परिचारयज्ञा: शूद्रास्तु तपोयज्ञा द्विजातय:
ālam̐bhayajñāḥ kṣatrāś ca haviryajñā viśaḥ smṛtāḥ | paricārayajñāḥ śūdrās tu tapoyajñā dvijātayaḥ ||
វ្យាសបានមានព្រះវាចា៖ សម្រាប់ក្សត្រីយៈ យញ្ញៈត្រូវបានចាត់ទុកថាជា «អាលម្ភៈ»—សកម្មភាពប្រើកម្លាំង ដូចជាសង្គ្រាម និងការបង្ហាញអំណាចរាជ្យ។ សម្រាប់វៃស្យៈ យញ្ញៈគឺការបូជាហាវិស ដូចជា ឃី និងអាហារបូជាផ្សេងៗ ទៅក្នុងភ្លើងបរិសុទ្ធ។ សម្រាប់សូទ្រៈ យញ្ញៈគឺការបម្រើ និងការថែទាំចំពោះវណ្ណៈបីផ្សេងទៀត។ សម្រាប់ទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) យញ្ញៈគឺតបៈ—ការអត់ធ្មត់ វិន័យខ្លួន និងការខិតខំផ្លូវវិញ្ញាណ។ ដូច្នេះ ម្នាក់ៗត្រូវបានបង្រៀនយញ្ញៈសមស្របតាមស្ថានៈរបស់ខ្លួន ដើម្បីឲ្យកាតព្វកិច្ចនាំទៅរករបៀបរបបសង្គម និងការគ្រប់គ្រងខាងក្នុង។
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that ‘yajña’ (sacrificial duty) is not one uniform act for all; it is framed according to one’s social role and capacity—royal exertion for kṣatriyas, oblation-offering for vaiśyas, service for śūdras, and austerity/self-discipline for the twice-born—so that each life can be oriented toward dharma.
In Śānti Parva’s dharma-discourse, Vyāsa is explaining differentiated duties (varna-based obligations) by redefining ‘sacrifice’ in role-specific terms, linking social function and ethical discipline to the broader ideal of sustaining order and spiritual merit.