Shloka 17
Doṣa-Parīkṣā and Guṇa-Viveka
Examination of Faults and Discernment of the Guṇas
Devanagari script
गुणवद्धिर्गुणोपेतं यदा ध्यानगुणं मन: । तदा सर्वान् गुणान् हित्वा निर्गुणं प्रतिपद्यते
Translation
ភីष្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ ចិត្តដែលត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយគុណទាំងឡាយ ដោយសារភ្ជាប់ជាមួយឥន្ទ្រីយ៍ដែលមានគុណដូចសំឡេងជាដើម នៅពេលវាបានបំពេញដោយគុណដែលកើតពីសមាធិ/ធ្យាន នោះវាបោះបង់គុណទាំងអស់ ហើយឈានដល់ព្រះព្រហ្មអសម្បត្តិ (និរគុណ)។
Word by Word
गुणवत्possessed of qualities
गुणवत्:
Karma
TypeAdjective
Rootगुणवत्
FormNeuter, Accusative, Singular
भिःby/with (instrumental plural ending)
भिः:
Karana
TypeIndeclinable
Rootभिस् (तृतीया-बहुवचन-प्रत्ययः)
गुणोपेतम्endowed with qualities
गुणोपेतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootगुणोपेत
FormNeuter, Accusative, Singular
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
ध्यानगुणम्the quality born of meditation
ध्यानगुणम्:
Karma
TypeNoun
Rootध्यानगुण
FormMasculine, Accusative, Singular
मनःmind
मनः:
Karta
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Nominative, Singular
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
सर्वान्all
सर्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
गुणान्qualities
गुणान्:
Karma
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Accusative, Plural
हित्वाhaving abandoned
हित्वा:
TypeVerb
Rootहा (त्यागे)
FormAbsolutive (Gerund)
निर्गुणम्quality-less (nirguṇa)
निर्गुणम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनिर्गुण
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रतिपद्यतेattains/approaches
प्रतिपद्यते:
TypeVerb
Rootप्रति + पद्
FormPresent, Third, Singular, Ātmanepada
Speaker
भीष्म उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes