Shloka 13
Śarīrin, Buddhi, and the Limits of Sense-Perception (इन्द्रियबुद्धिशरीरिविचारः)
समादितं क्षणं किज्चिद् ध्यानवर्त्मनि तिष्ठति । पुनर्वायुपथं भ्रान्तं मनो भवति वायुवत्
samāditaṁ kṣaṇaṁ kiñcid dhyānavartmani tiṣṭhati | punar vāyupathaṁ bhrāntaṁ mano bhavati vāyuvat ||
ភីស្មាបានមានព្រះវាចា៖ នៅពេលចិត្តត្រូវបានប្រមូលផ្តុំដំបូងៗ ហើយដាក់ឲ្យអនុវត្ត វានៅលើផ្លូវសមាធិបានតែបន្តិចបន្តួច។ ប៉ុន្តែបន្ទាប់មក វាវង្វេងចូលទៅក្នុងលំហូរខ្យល់ជីវិត ហើយក្លាយជាច្របូកច្របល់ ដូចខ្យល់ឯង ក៏រវល់រវាយ និងមិនស្ថិតស្ថេរឡើងវិញ។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even after initial concentration, the mind tends to slip back into habitual restlessness; therefore sustained practice and disciplined regulation of the inner energies (prāṇa/vāyu) are needed for stable meditation.
In Bhishma’s instruction in the Śānti Parva, he describes a meditator’s common experience: the mind briefly becomes one-pointed, then wanders again, becoming fickle like the wind.