Shloka 193
मनु-उपदेशः — भूत-उत्पत्ति, इन्द्रिय-निवृत्ति, तथा पर-स्वभाव-विवेकः
Manu’s Instruction on Elemental Origination, Sense-Withdrawal, and Discrimination of the Supreme Nature
इस प्रकार श्रीमह्ााभारत शान्तिपर्वके अन्तर्गत मोक्षधर्मपर्वमें भीष्म-युधिष्टिरसंवादके प्रयंगमें आचारविधिविषयक एक सौ तिरानबेवाँ अध्याय पूरा हुआ
iti prakāraṁ śrīmahābhārate śāntiparvake antargata mokṣadharmaparvaṇi bhīṣma-yudhiṣṭhira-saṁvāda-prasaṅge ācāravidhi-viṣayaka ekaśata-trinavatyāṁ adhyāyaḥ pūrṇaḥ
ដូច្នេះ នៅក្នុង «ស្រីមហាភារត» ក្នុងសន្តិបರ್ವ—ជាពិសេសក្នុងផ្នែក «មោក្សធម្ម»—នេះបានបញ្ចប់ជំពូកទីមួយរយកៅសិបបី ស្តីអំពីវិធាននៃអាចារ្យ និងច្បាប់នៃការប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រូវ ដែលបានពោលក្នុងបរិបទសន្ទនារវាង ភីស្មា និង យុធិષ્ઠិរ។ និទាននេះបានសម្គាល់ការបិទបញ្ចប់ជាផ្លូវការនៃមេរៀនអំពីវិន័យនៃសីលធម៌ ក្នុងការស្វែងរកសន្តិភាព និងមោក្ស។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse functions as a colophon indicating the completion of a chapter whose subject is ācāra-vidhi—prescribed rules of right conduct—presented within Mokṣa-dharma. The implied teaching is that disciplined ethical practice (ācāra) is foundational to peace (śānti) and supports the broader aim of liberation-oriented dharma.
This is a formal closing statement marking the end of the 193rd chapter in the Mokṣa-dharma portion of Śānti Parva, situated in the ongoing instructional dialogue where Bhīṣma teaches Yudhiṣṭhira about dharma and proper conduct.