Shloka 29
Jñāna-yoga and Karma-phala: Manu–Bṛhaspati on Akṣara and the Limits of Mantra
पापी मनुष्यका पापके द्वारा छिपाया हुआ पाप पुनः उसे पापमें ही लगाता है और धर्मात्माका धर्मतः गुप्त रक्खा हुआ धर्म उसे पुनः धर्ममें ही प्रवृत्त करता है ।।
pāpaṁ kṛtaṁ na smaratīha mūḍho vivartamānasya tad eti kartuḥ | rāhur yathā candram upaiti cāpi tathābudhaḥ pāpam upaiti karma ||
ភីષ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ មនុស្សល្ងង់មិនចងចាំបាបដែលខ្លួនបានធ្វើនៅទីនេះទេ; ប៉ុន្តែបាបនោះឯង នឹងត្រឡប់មករកអ្នកប្រព្រឹត្តវា ដោយមិនអាចជៀសផុត នៅពេលដែលគាត់នៅតែបន្តក្នុងអំពើអាក្រក់។ ដូចរាហុដែលរត់ទៅរកព្រះចន្ទដោយខ្លួនឯង ដូច្នោះដែរ បាបដែលកើតពីកម្មរបស់ខ្លួន នឹងចូលមកជិតមនុស្សល្ងង់ ហើយចាប់យកគាត់។ ការលាក់បាំង ឬការភ្លេច មិនអាចលុបបំបាត់ហេតុផលនៃសីលធម៌បានទេ—កម្មត្រឡប់មកវិញ ហើយបង្កើតអនាគត និងវាសនារបស់មនុស្ស។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Sin is not neutralized by being forgotten or hidden; it inevitably returns to its agent. Persisting in wrongdoing draws its consequences closer, just as Rāhu inevitably approaches the moon.
In the Śānti Parva’s instruction on righteous conduct, Bhīṣma teaches Yudhiṣṭhira about moral causality. He uses the well-known image of Rāhu eclipsing the moon to illustrate how one’s own misdeeds pursue and overtake the wrongdoer.