Mahabharata — Shanti Parva, Shloka 32
अव्यक्त-मानस-सृष्टिवादः
Doctrine of Creation from the Unmanifest ‘Mānasa’
बुद्धिमान, शूरवीर, मूढ़, डरपोक, गूँगा, विद्वान, दुर्बल और बलवान् जो भी भाग्यवान् होगा--दैव जिसके अनुकूल होगा, उसे बिना यत्नके ही सुख प्राप्त होगा ।।
brāhmaṇa uvāca | buddhimān śūravīraḥ mūḍhaḥ darpokaḥ gūṅgaḥ vidvān durbalaḥ balavān ca—yo bhāgyavān bhaviṣyati, yasya daivaṃ anukūlaṃ bhaviṣyati, sa vinā yatnenaiva sukhaṃ prāpsyati || dhenur vatsasya gopasya svāminas taskarasya ca | payaḥ pibati yastasyā dhenus tasyeti niścayaḥ ||
ព្រះព្រាហ្មណ៍បានមានពាក្យថា៖ «មិនថាមានបញ្ញា ឬក្លាហាន, ល្ងង់ ឬខ្លាច, ស្ងៀមស្ងាត់, មានវិជ្ជា, ខ្សោយ ឬខ្លាំង—អ្នកណាដែលមានសំណាងពិតប្រាកដ ដែលវាសនាអនុគ្រោះដល់គេ នោះគេបានសុខ ទោះមិនខិតខំយ៉ាងខ្លាំងក៏ដោយ។ ចូរពិចារណាគោដែលផ្តល់ទឹកដោះ៖ តើវាជារបស់កូនគោឬ? របស់អ្នកគោដែលដោះទឹកដោះ និងចិញ្ចឹមវាឬ? របស់ម្ចាស់ដែលរក្សាទុកវាឬ? ឬរបស់ចោរដែលលួចយកទៅ? អ្នកប្រាជ្ញសន្និដ្ឋានថា៖ គោជារបស់អ្នកដែលបានផឹកទឹកដោះរបស់វាពិតប្រាកដ»។
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
The verse stresses the power of fortune (bhāgya/daiva): when destiny is favorable, happiness can come even without great effort. It then sharpens the ethical point with a proverb—real ‘ownership’ is often treated as belonging to the one who actually enjoys the benefit (the milk), exposing how power or access can override formal claims.
A Brahmin speaker delivers a didactic reflection in the Śānti Parva. He contrasts many human types (wise/foolish, strong/weak, etc.) to argue that outcomes depend heavily on daiva, and illustrates this with the example of a cow whose milk ends up with whoever drinks it, regardless of calf, herdsman, owner, or thief.